Transcript PowerPoint-presentatie - RegioAanpak Veilig Thuis

Workshop Kwaliteitsdocument
13 mei 2014
Programma
1. Aanleiding en doel
2. Rolverdeling binnen Wmo-context
3. Uitgangspunten voor kwaliteitsdocument
4. Kwaliteit, kwaliteitsbeleid en relatie met beleidscyclus
5. Vertaling naar afspraken over kwaliteit
6. Volgende stap in de ontwikkeling van het kwaliteitsdocument
Inleiding en aanleiding




Casus Hilversum
Advies van de Commissie De Jong onder de titel ‘Opvang 2.0’ en
de beleidsbrief van de staatssecretaris van VWS aan de
Tweede Kamer (dec. 2011)
Concept wettekst Wmo 2015: “de regering acht het van
belang dat er nieuwe landelijke kwaliteitsstandaarden voor de
maatschappelijke ondersteuning ontwikkeld worden”
Gemeenten worden volledig verantwoordelijk voor de aanpak
van geweld in huiselijke kring
Ontwikkeling van het kwaliteitsdocument

Opdracht van VNG en Federatie Opvang

Onderdeel van Programma ‘Regio Aanpak Veilig Thuis’


Interviews en enquêtes onder 23 gemeenten en
opvangorganisaties
Vier bijeenkomsten met stakeholdergroep (6
opvangorganisaties, 5 gemeenten, FO en VNG)
Doel en reikwijdte
Doelstelling:
Handreiking/hulpmiddel voor gemeenten en opvangorganisaties bij
het maken van afspraken over kwaliteit van opvang van slachtoffers
van huiselijk geweld.
Hoofddoelen:
1. Kwaliteitsverbetering en -borging van de dienstverlening en opvang
2. Transparantie in resultaten
3. Inzicht in wat goed functionerende partijen zijn
4. Profilering van de opvang in de markt
Reikwijdte:
Intramurale opvang en de ambulante begeleiding, voor zover gegeven
door de opvangorganisaties.
Waarom een hulpmiddel?




Hulpmiddel biedt inzicht in alle aandachtspunten en geeft lokale
beleidsvrijheid voor het maken van afspraken die de kwaliteit
van opvang en ambulante begeleiding borgt c.q. bevordert.
Bij de ontwikkeling van het kwaliteitsdocument bleek het
vastleggen van basisnormen nog een stap te ver.
Dit hulpmiddel
– biedt gedeelde uitgangspunten
– beschrijft de belangrijkste processtappen
– geeft suggesties voor gespreksonderwerpen tussen
gemeenten en opvangorganisaties
Eerste stap richting het afspreken van landelijke
kwaliteitsstandaarden (conform Wmo 2015).
Wettelijk Kader
Wmo en Landelijke kwaliteitsstandaarden

“Bij het stellen van eisen aan de kwaliteit van voorzieningen en
de deskundigheid van beroepskrachten zullen gemeenten
kunnen steunen op te ontwikkelen landelijke
kwaliteitsstandaarden voor aanbieders en deze uitwerken
en aanvullen met lokale kwaliteitseisen…. Uitgangspunt
voor de regering is dat gemeenten de verantwoordelijkheid
zullen oppakken om in overleg met de organisaties van cliënten
en aanbieders gezamenlijk voor (bepaalde vormen van)
maatschappelijke ondersteuning kwaliteitsstandaarden te
ontwikkelen. Het Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten
zal daarbij een belangrijke rol kunnen spelen.” Wmo 2015 Memorie van toelichting
Gedeelde uitgangspunten (highlights)
Opvangorganisaties en gemeenten formuleerden samen de
volgende uitgangspunten voor het kwaliteit van opvang en
ambulante begeleiding:

Doel hulpverlening: Duurzaam stoppen van geweld

Verder ambulantiseren

Kwaliteitsbeleid is dynamisch, vraagt om continue aandacht en
verbetering

Systeemgerichte aanpak

Risicotaxatie en veiligheidsanalyse zijn noodzakelijk

Afstemming in de (veiligheids-) keten
Wat is kwaliteit?



Kwalitatief goede dienst- en hulpverlening komt tot stand in de
relatie tussen de cliënt en de professional.
Uiteindelijk gaat het om het leveren van producten of diensten
waarvan de klant ervaart dat hij waarde voor zijn geld krijgt:
een kwalitatief goed product dat tijdig wordt geleverd, met
goede service tegen een aantrekkelijke prijs.
In het geval van opvang van slachtoffers van huiselijk geweld
zijn de begrippen veiligheid en het herstellen van
verstoorde situatie onlosmakelijk verbonden met de
geleverde dienst. Zij vormen een uitgangspunt bij de
dienstverlening, maar hebben voor een deel invloed op de
kwaliteit zoals die door de cliënt wordt ervaren.
Wat is kwaliteitsbeleid?




Een kwaliteitssysteem is een gestructureerde en cyclisch
functionerende aanpak van normeren, meten,
verbeteren/herontwerpen, borgen en verantwoording afleggen.
Integraal onderdeel van bedrijfsvoering; sluit aan bij de
werkelijkheid van de cliënt en de professional en bij
professionele criteria en richtlijnen van de verschillende
beroepsgroepen.
Afgeleid van de strategie en de visie van de organisatie.
Het kwaliteitsbeleid dient in alle onderdelen van de
organisatie uitgevoerd en verder ontwikkeld te worden.
Rolverdeling gemeenten en opvangorganisaties bij
invullen kwaliteitsbeleid

Opvangorganisaties: beleid integraal vormgeven binnen de
bedrijfsvoering, de hulpverlening en de cultuur binnen de organisatie.


Gemeenten: financier en
eindverantwoordelijke binnen de Wmo:
selectie/inkoop van de organisatie,
afspreken van eisen ten aanzien van
kwaliteit en veiligheid, verantwoording,
(horizontaal) toezicht, in gesprek gaan over
afwijkingen en verbeteringen (bijsturen), en
borgen.
Waar het vooral om gaat is om met elkaar
in gesprek te gaan en te leren en
verbeteren van de resultaten en
bevindingen.
Stelling: Gemeenten moeten
vooral sturen op vertrouwen
en in gesprek zijn, omdat
afspraken over uitkomsten
van hulpverlening niet goed
mogelijk zijn
Kwaliteitsbeleid en beleidscyclus
opvangorganisaties (1)
Koppelen verbeterproces aan de
beleidscyclus
Door het koppelen van het verbeterproces aan de beleidscyclus
kan een onderscheid gemaakt worden in verbeterpunten die:

Quick wins zijn en direct kunnen worden opgepakt

Geïntegreerd moeten worden in de (meerjaren) cyclus
(meerjarenbeleid, kaderbrief, sector- en unitplannen)  lijn

Een aparte aanpak vragen door het opstarten van projecten

Geen prioriteit hebben en niet of op een later moment worden
opgepakt
Succesvol kwaliteitsbeleid

Integratie in de bedrijfsvoering

Continu verbeteren in primair proces

Duidelijke kaders en bruikbare instrumenten

Open cultuur

Goed toegeruste medewerkers

(Periodieke) meting van resultaten

Gestructureerde samenhangende aanpak
Stelling: Succesvol kwaliteitsbeleid
is vooral een verantwoordelijkheid
van het management van de
opvangorganisatie
Welke ontwikkelingsfase is kenmerkend
voor uw organisatie?
Ontwikkelingsfase
Toelichting
Waar staat uw
organisatie?
Activiteit
Het gaat hierbij om de kwaliteit in de eigen werksituatie, waarbij iedereen streeft het werk zo goed mogelijk te
georiënteerd
doen. Processen zijn niet beschreven: er wordt gestuurd op los van elkaar staande activiteiten.
Proces
georiënteerd
Systeem
georiënteerd
Keten
georiënteerd
Transformatie
georiënteerd
Men beheerst de afzonderlijke stappen in het werkproces. De bijbehorende taken, verantwoordelijkheden en
bevoegdheden liggen vast. Processen zijn beschreven: er is een HRM beleid, de processen worden op een
gestructureerde manier aangestuurd waarbij de nadruk ligt op het primaire proces.
Op alle niveaus wordt gewerkt aan een continue verbeterslag. Men is erop gericht om problemen te
voorkomen in plaats van te verhelpen. De nadruk ligt niet meer op de primaire processen. Alle processen
zijn belangrijk en worden in onderling verband met elkaar gebracht.
Samen met partners wordt gestreefd naar een maximale toegevoegde waarde. De aansturing en
ontwikkeling richt zich niet meer alleen tot de eigen organisatie. Ketenpartners worden betrokken. Er is sprake
van een integrale aansturing van alle betrokken organisaties.
De strategie is erop gericht om als bedrijf bij de top te horen. Alle ontwikkelingen worden beheerst. Er
wordt rekening gehouden met de relevante omgeving. Ontwikkelingen en veranderingen buiten de keten leiden
direct tot aanpassingen. De organisatie en keten behoren tot de betere organisaties.
Vertaling naar afspraken over kwaliteit


Kwaliteitsdocument beschrijft de hoofdtaken van de opvang
Het kwaliteitsdocument is niet voorschrijvend c.q. normstellend wat betreft
het invullen van de afspraken over kwaliteit

Hoofddoelstelling
Verheldering hulpvraag en veiligheidssituatie van het cliëntsysteem en bepalen hulpaanbod
Primair processtap
Resultaten
Activiteiten
Randvoorwaarden
Substap 1
Inventarisatie van
- geweldsproblematiek
- op globaal niveau onderliggende
problematiek
- hulpvraag op alle levensgebieden
- veiligheidssituatie van het cliëntsysteem
- Gesprekken met cliënt
- Uitvoeren risicoscreening
- Afwegen of opvangorganisatie
veiligheidsproblematiek zelf aan kan, waarbij
specifiek aandacht is voor niveau van
veiligheidsmaatregelen en voor de
begeleidingsbehoefte van kinderen
- Informatie uit aanmelding cliënt
- Informatie van cliënt
- Indien veiligheid dat toelaat: informatie
betrokken partner/familie
- Informatie van politie, OM, huisarts/vorige
behandelaar/Raad/AMK/voogd
- Afstemmen met ketenpartners (ASHG,
politie, LEC en OM)
Intake
Substap 2
- Cliënt is geïnformeerd en geadviseerd
over hulpaanbod
- Cliënt heeft besluit genomen over
hulpaanbod
- Cliënt heeft advies gekregen en/of is
doorverwezen indien cliënt niet tot de
doelgroep van de betreffende
opvangorganisatie behoort
- Bespreken van het advies en/of
doorverwijzing met cliënt
- Cliënt is in staat om keuzemogelijkheden
en rechten en plichten te begrijpen en af te
wegen
- Voor cliënt begrijpelijke beschrijving van
het hulpaanbod
Substap 3
- Cliënt (en eventuele kind(eren)) is in veiligheid
- Cliënt is overgedragen naar:
a) Onderdeel van de eigen
opvangorganisatie die aan de slag gaat
met analyse en uitvoering hulpverlening
ambulant of in de opvang, of
b) Een andere hulpverlener of
opvangorganisatie
- Informatie over het vervolg met de cliënt
bespreken
- Cliëntlogistiek warm overdragen naar
hulpverleners binnen eigen organisatie of andere
hulpverlener of opvangorganisatie
- Ketenpartner/Politie/OM zijn geïnformeerd
- Indien nodig zijn er samenwerkingsafspraken
gemaakt
Bevat suggesties voor
gespreksonderwerpen
voor het gesprek over
kwaliteit van opvang
Voorbeelden van
suggesties:
– aandacht voor
traumatisering van
kinderen en
opvoedondersteuning
– Evalueren
samenwerking met
ketenpartners

Hoe aan de slag met het
kwaliteitsdocument?
• Wat zijn de gedeelde uitgangspunten voor kwaliteitsbeleid in de
opvang? Zie hoofdstuk 5




Wat zijn voorbeelden van kwaliteitsinstrumenten en
methodieken? Zie bijlage 3
Wat is de inhoud van de hulpverlening door opvangorganisaties?
Zie hoofdstuk 8
Welke onderwerpen zijn van belang bij het maken van afspraken
over kwaliteit? Zie bijlage 4
Hoe sluiten het kwaliteitsbeleid van opvangorganisaties en de
beleidscyclus van gemeenten op elkaar aan? Zie hoofdstuk 6
Volgende stap in de ontwikkeling van
het kwaliteitsdocument

‘Levend’ kwaliteitsdocument, met specifiek aandacht voor rol in
ambulante begeleiding in context van sociaal domein

Doorontwikkeling richting keurmerk?

Beschrijven van basiskwaliteit van opvang eerst volgende stap
Vervolg: Begeleidingsprogramma
kwaliteit
Waarom begeleidingsprogramma?


Bewustzijn creëren bij opvangorganisaties van de betekenis van het
kwaliteitsdocument voor hun organisatie;
Basis leggen voor het implementeren van doorontwikkelingen op basis
van het Kwaliteitsdocument (invoeren set basisnormen, benchmark,
intervisie, keurmerk, verbreding Kwaliteitsdocument, etc.);
Voorgestelde begeleiding:

Begeleiding/advies bij implementeren gedachtegoed op diverse
onderwerpen (strategie, leiderschap, processen, interne communicatie,
enz.)
In de vorm van:

Kennisoverdracht (bijv. workshop, instrumenten)

Delen van ervaringen/ bench learning (bijvoorbeeld

Begeleiding (bijvoorbeeld korte gerichte interventie)
Op welke wijze
zou u begeleid
willen worden?