Power Point Sunu Dosyası İçin Tıklayın

Download Report

Transcript Power Point Sunu Dosyası İçin Tıklayın

2005 KARDİYO-PULMONER
RESÜSİTASYON KILAVUZU
Öğr. Gör. Sinan YENAL
DEÜ-SHMYO
AABT programı
13 Aralık 2005
Giriş:
 ABD de 330 bin kişi koroner kalp
hastalıklarından hayatını kaybetmektedir.
 Ani kardiyak arrestlerdeki ölümlerin büyük
çoğunluğunun sebebi VF dir.
 VF nin tedavisi: Erken CPR ve defibrilasyondur
 Efektif ve etkili yapılan CPR, kardiyak arreste
yaşama geri döndürme şansını 2-3 misli daha
arttırır
Hatırlatma:
 Klas I: Mükemmel; Kesinlikle önerilmektedir. Çok iyi




çalışma sonuçlarıyla desteklenmektedir. Etkisi ve
yeterliliği ispatlanmıştır.
Klas II a: Çok iyi; Kabul edilebilir ve yararlıdır. Çok
sayıda çalışma ile desteklenmektedir ve
kanıtlanmıştır.
Klas II b: İyi; Kabul edilebilir ve yararlıdır. Az sayıda
çalışma vardır ve az sayıda kanıt ve destek vardır.
Belirsiz Klas: Araştırma ve çalışma aşamasındadır.
Sonuç verebilmek için yeterli kanıt yoktur. Sonuçlar
umut vericidir. Ancak ilave desteğe gereksinim vardır.
Zararı yoktur ama yararı da belli değildir.
Klas III: Kabul edilemez. Kaydedilmiş yararı yoktur.
Zararlı olabilir.
2005 Guidelinlarının 5 majör yeniliği:
1- Etkili-efektif göğüs kompresyonlarının önemini
vurgulanmıştır.
2- Tek kurtarıcı uygulamaları için kompresyon ventilasyon
oranı tek rakama dönüştürülmüştür. (yeni doğan hariç)
3- Her biri 1 saniyenin üzerinde sürüp hastanın göğsünü
yükseltmeye yetecek kadar iki kurtarıcı nefes verilmesini
getirmiştir.
4- VF/Ani Kardiyak arrest durumunda defibrilasyon öncesi
2 dakika boyunca CPR uygulanması; Defibrilasyonun
monofazik defibrilatorlerde 360 joule'luk tek bir şok ile
gerçekleşmesine ve hemen ardından CPR'a başlanması
5- 1-8 yaş ve üstü çocuklarda OED kullanılmasını tasfiye
etmiştir. (2003 İLCOR tavsiyesine uygun olarak)
1- Etkili-efektif göğüs kompresyonlarının
önemi
 Efektif göğüs kompresyonları CPR sırasında
kan akımını yayar (Class1).
-Etkili göğüs komp. tüm kurtarıcılar için “sert
ve hızlı bastır” şeklinde yapılmalıdır. Tüm
kardiyak arrest vakalarında dakikada 100
kompresyon olacak şekilde masaj
yapılmalıdır. (yeni doğanlar hariç)
1- Etkili-efektif göğüs kompresyonlarının
önemi
- Göğüs her bir kompresyondan sonra normal
pozisyona gelmesine izin verilmelidir. Komp.
ve relaksasyon zamanı eşit olmalıdır.
- Göğüs komp. her durdurduğunuzda kan
akımını da durmuş olur. Zorunda kalmadıkça
komp. ara verilmemeli normal limitte devam
edilmelidir.
2- Tek kurtarıcı uygulamar için
kompresyon ventilasyon oranı
 Tek kişi CPR yaparken kompresyon
/ventilasyon oranı 30 KM / 2 SS oranında
olmalıdır (erişkin-çocuk- bebek dahil yeni
doğan hariç).
 Bu önerme tek kişilik kurtarıcılarda geçerlidir
kurtarıcının sağlık personeli olması veya
olmaması dikkate alınmaz.
3- CPR sırasında 1 saniyenin üzerinde
suni solunum
 Her kurtarıcı solunum 1 sn üzerinde verilebilir
(Class 2a). Bu öneri tüm kurtarıcılar için
geçerlidir. Her kurtarıcı solunum göğsü
yükseltir(havalandırır) (kurtarıcı göğsün
yükseldiğinin görebilmelidir).
 Bütün kurtarıcılar önerilen sayıda kurtarıcı
solunumun vermelidir. Bütün kurtarıcılar
önerilenden fazla sayıda veya çok güçlü ve
fazla solunum vermemelidir.
4- Şok uygulama
 Defibrilasyon uygularken bütün kurtarıcılar
için önce tek bir şok takibinde de hemen
CPR’a kompresyonla başlanmalıdır. CPR ın
5. siklusundan sonra (yaklaşık 2 /dk) ritim
tekrar değerlendirilmelidir.
 OED defibrilatörler ritmi kendisi her iki
dakikada bir değerlendirecektir.
5- Bir yaş ve üzerindekiler için OED
kullanımı:
 Bir yaşın üzerindeki çocuklar için OED
kullanımı önerilir.
 Çocuklarda tanıklık edilen ve ani gelişen
kollapslarda OED mümkün olduğunca hızlı
kullanılmalıdır.
 Bir yaşın altında bebeklerde OED
kullanımıyla ilgili çalışmalar yetersizdir (clas
interminate).
5- Bir yaş ve üzerindekiler için OED
kullanımı:
 Hastane dışındaki alanda tanıklık edilemeyen
kardiyak arrestlerde OED 5 siklus (yaklaşık 2
dakika ) CPR yapıldıktan sonra kullanılmalıdır.
 İdeal bir OED güvenilir ve denenmiş olmalı,
pediyatrik ritimleri tanıyabilmeli ve çocuklar için
enerji düzeyi ayarlanabilir olmalıdır. Bir çok OED
ün çocuk için pedleri ve enerji düzeyleri yoktur.
 Asla çocuk pedallarını ve çocuk dozlarını
yetişkin kardiyak arrest vakalarında
kullanmayınız.
2005 CPR Değişiklikleri (ilkyardımcı
için):
1-Bilinçsiz kişi eğer çocuk veya bebek ise 5
siklus CPR uyguladıktan sonra (yaklaşık 2
dakika), 112 yi arayın .
2-Travmalı yaralı için asla baş-çene metodunu
kullanmayın, tüm bilinçsiz hastalar için altçene metodunu kullanın
3- Solunum kontrolü için en fazla 10 sn de
kontrol edin (5-10 sn)
2005 CPR Değişiklikleri (ilkyardımcı
için):
4- Kurtarıcı suni solunum yaparken normal
nefes vermeli suni solunum yapmak için derin
nefes almamalıdır.
5- Her biri 1 saniye sürüp hastanın göğsunu
yükseltmeye yetecek kadar iki kurtarıcı nefes
verilmelidir.
6- İlk kurtarıcı nefeste hastanın göğsü
havalanmazsa başa tekrar alt-çene
metoduyla pozisyon verip nefes verilmelidir.
2005 CPR Değişiklikleri (ilkyardımcı
için):
7- Dolaşım bulgularını kontrol etmeyin. İki
kurtarıcı suni solunum yaptıktan sonra göğüs
kompresyonuna başlayın
-(A-B-C) (A-B)
8- Göğüs kompreyonsuz kurtarıcı solunum
öğretilmemelidir.
9- Herkes için KM/SS oranı 30/2 olmalıdır.
2005 CPR aynı kalanlar (ilkyardımcı
için):
 Bilinç kontrolü
 Erişkinler için kalp masajı yeri
 Kompresyon hızı
 Kompresyon derinliği
 CPR yaş dağılımları (0-1, 1-8, 8 ve üstü)
 Yabancı cisimle boğulmalarda adımlar
 İlkyardım uygulamaları
Adımlar
Yetişkin (8 yaş ve
)
Havayolu
Baş- Çene veya Alt-Çene Manevrasıyla hava yolu açıklığı sağlanır
Yabancı cisimle boğulmalarda
hava yolu obstrüksiyonu
Çocuk (1-8 yaş)
Abdominal itme
Bebek (1 yaş ve )
Sırta vurma ve göğse
bastırma
Kompresyon
Kompresyon Yeri
İki meme arasına göğsün ortasına
İki meme arasındaki
çizginin hemen altına
Kompresyon uygularken “sert ve
hızlı bastır” ilkesi uygulanmalı ve
göğsün normal pozisyona
gelmesine izin verilmelidir.
2 Elle: Bir elin topuk
kısmı diğer elinde el
üzerine konması
2 Elle: Erişkinle aynı
1 Elle: Bir el topuğuyla
Kompresyon derinliği
3,5-5cm (1,5-2 inch)
Göğsün 1/3 - ½ kadar derinliği
Kopmresyon Sayısı
2 parmak ile
Yaklaşık 100/dk
Kompresyon/Ventilasyon oranı
30 KM / 2 SS
Defibrilasyon
OED (Otomatik Eksternal
Defibrilasyon)
Yetişkin pedallar
kullanılmalıdır. Asla
çocuk pedallarını ve
sistemini
kullanmalıdır
5 Siklus CPR yapıldıktan
sonra uygulanmalıdır. 18 yaş için uygun sistem
kullanılmalı asla erişkin
pedalları
kullanılmamalıdır.
Belirsiz.
2005 CPR Değişiklikleri (Sağlık
çalışanları için):
1- Çocuk CPR yaş aralığı 1 ve ergenlik dönemi başına
kadar dönem olarak kabul edillir.
2- Sağlık personeli yanlızsa girişimini tüm yaşlar için
kardiyak arrestin olası sebebine göre düzenlemelidir.
-Önce telefon: Yetişkin ve çocuklar için ani kollapsta;
önce telefon, OED getirilmesi, sonra CPR a
başlanması ve OED kullanılması
-Önce CPR: Hipoksik gibi görünen (örn. Aşırı doz ilaç
kullanımı, injuri, boğulma) tüm kurbanlar için ve
bilinçsiz çocuk ve bebekler (ani veya tanıksız kollaps
olan çocuk ve bebekler hariç) için 112 aranmadan
önce önce CPR uygulanmalıdır. (5 siklus yaklaşık 2
dakika)
2005 CPR Değişiklikleri (Sağlık
çalışanları için):
3- Servikal yaralanma şüphesi olan tüm travmalı bilinçsiz
hastalar için hava yolu açıklığı sağlanmalıdır. Baş
çene manevrasıyla baş ekstansiyona getirilerek hava
yolu açılmamalı sağlık personeli alt çene manevrasını
uygulamalıdır.
4- Temel sağlık görevlisi kurtarıcı solunum vermeden
önce çocuk ve bebeklerde solunumu varlığını,
erişkinde ise solunumun yeterliliğini de kontrol
etmelidir. İleri sağlık personeli tüm yaşlar için
solunumun yeterliliğini kontrol etmeli ve oksijen ve
ventilasyon hazırlıklarının yapmalıdır.
2005 CPR Değişiklikleri (Sağlık
çalışanları için):
5- Sağlık personeli bebek ve çocuklarda aynı
anda iki işlemi birden yapmaya çabalamalıdır.
Örneğin; hava yolunu tekrar açarken aynı
zamanda solunumun etkinliğini de
değerlendirebilmelidir.
6- Aşırı verilen solunumun (dakikadaki solunum
sayısı ve solunumun güçlü ve fazla olması)
yararı olmadığı gibi zararlı olabilecektir.
2005 CPR Değişiklikleri (Sağlık
çalışanları için):
7- Oksijenizasyon ve ventilasyona rağmen zayıf
perfüzyon bulguları olan çocuk ve bebeklerde
kalp hızı dakikada 60 dan az ise göğüs
kompresyonu önerilir.
8- Kurtarıcı göğüs kompresyonunu yeterli
sayıda, derinlikte, göğsü bırakmadan ve
minimal ara vererek yapmalıdır.
2005 CPR Değişiklikleri (Sağlık
çalışanları için):
9- Çocuklar için bir yada iki elinizle kompresyon
yapabilirsiniz. Basıncı sternumun üzerinde
iki meme arası çizginin ortasına yapın
bebeklerde meme ucu çizgisinin biraz
aşağısına yapın.
10- Bebeklerde iki kişi CPR yaparken iki baş
parmağınızı kullanabilirsiniz.
2005 CPR Değişiklikleri (Sağlık
çalışanları için):
11- CPR da ventilasyon/kompresyon oranı 30/2
dir. Sadece çift kişilik bebek yada çocuk
CPR’ında 15/2 oranında uygulanmalıdır.
12- Alanda 2 kurtarıcıyla temel hava yolu
uygulamaları ile açılarak yapılan CPR
sırasında ventilasyon için kompresyona
uzun ara verilmemelidir. Kompresyon yapan
sürekli kompresyona devam etmeli soluk
veren kurtarıcı her 8-10 sn de solunum
vermelidir. (Bir dakikada yaklaşık 6-8
solunum)
2005 CPR Değişiklikleri (Sağlık
çalışanları için):
13- 2 veya daha fazla kurtarıcıyla yapılan CPR
da kompresyon yapan kurtarıcı her iki
dakikada bir değişmelidir
2005 CPR Değişiklikleri (Sağlık
çalışanları için):
14- Yabancı cisimle boğulmalarda hastaya yapılan girişimlerin adını
kullanmak yerine kısmi yada tam tıkanıklık terimleri
kullanılmalıdır.
Kurtarıcı hava yolu tıkanıklığının bulgularını gözlemelidir.
Şiddetli hava yolu obs. bulguları: Zayıf hava değişimi, artmış
solunum güçlüğü, sessiz öksürük, siyanoz, konuşamama veya
nefes alamama.
Kurtarıcı “boğuluyormusunuz?” diye sorar. Boğulan kişi evet
anlamında başını sallarsa yardıma ihtiyacı vardır. Eğer kurban
bilinçsizse bütün kurtarıcılar 112 yi aktive etmeli ve uygun
CPR a başlamalıdır. Kurtarıcı her zaman hava yolunu açmalı
ve kurtarıcı solunum vermeli, ağız içini açarak görünür bir obje
var mı kontrol etmeli yabancı cisim görünüyorsa çıkartılmalıdır.
Parmakla körlemesine temizlik yapılmamalıdır.
Manevralar
Yetişkin (Adölesan ve )
Çocuk(1 yaş-Adölesan)
Bebek (1 yaş ve )
112’nin aranması (yalnız kurtarıcı)
Bilinçsiz kişinin bulunduğunda
aranması gerekir. Eğer hasta
asfiksiden dolayı arrest olmuşsa 5
siklus CPR ın ardından aranmalıdır.
5 Siklus CPR uygulandıktan sonra aranmalıdır.
Ani tanıklı kollapslarda hastanın bilinçsizliği
doğrulandıktan sonra 112 aranmalıdır
Baş-çene manevrası (Travma şüphesi olanlarda alt çene manevrası kullanılmalıdır.
Hava yolu
Kurtarıcı Solunum
2 Kurtarıcı Suni solunum (1sn/sol.)
Suni Solunum
10-12/dk (5-6 sn - 1 SS)
12-20/dk (3-5 sn - 1 SS)
Temel hava yolu ile CPR yapılırken
8-10 /dk solunum ( yaklaşık 6-8 sn bir SS.)
Yabancı Cisimle Havayolu Obs.
Abdominal İtm.
Kopmresyon Sayısı
Sırta vurma- göğsü bastırma
Yaklaşık 100/dk
DOLAŞIM (en fazla 10 sn nb.kont.)
Karotis (Çocuklarda femorali kullanabilinir)
Brakiyal veya femoral
Masaj Yeri
Göğsün ortasına meme ucları arasına
Meme uçları arasındaki
hayali çizginin biraz
altına
1 kurtarıcı 2 parmak ile
2 Kurtarıcı 2 baş
parmakla
Kompresyon Metodu
Sert ve hızlı bastır göğsün normale
gelmesine izin ver
2 elle el-el üzerine konularak
2 elle el-el üzerine
konularak
1 elle elin topuğuyla
Kompresyon Derinliği
3,5-5cm (1,5-2 inch)
Göğsün 1/3 - ½ kadar derinliği
Kompresyon Hızı
Yaklaşık 100/dk
Kompresyon Ventilasyon Oranı
30/2 (1 yada 2 kurtarıcı)
30/2 (1 kurtarıcı)
- 15/2 (2 kurtarıcı)
DEFİBRİLASYON
OED
Erişkin pedallarını kullanın. Eğer yardım 4-5
dakikadan uzun ve ya tanıksız arrestlerde şoktan
önce 5 siklus CPR yapılmalıdır.
SP: Hastanede meydana gelen ani kollapslarda
mümkün olduğunca hızlı kullanılmalıdır.
Herkes: Hastane dışında 5Siklustan sonra
öneril
miyor
Defibrilasyon:
 2005 değişikliğinde göğüs kompresyonunun
aralıklarını minimale indirmiştir. Ek olarak VF
veya VT de ilk şoku yüksek Joulle (360J)
yapılması önerilmelktedir
Defibrilasyon:
Değişiklikler:
1- OED erken defibrilasyon ani gelişen tanıklı
kollapslarda tüm kurtarıcılar için uygundur (1
yaşın üstündekiler için). Ani kollapslarda
EMS personeli olay yerine çağrıdan 4-5
dakika sonra ulaştığında defibrilasyondan
önce kompresyon uygulamalıdır.
Defibrilasyon:
2- Bir şokun takibinden sonra CPR a
kompresyonla başlayın. Kardiyak ritmi 5
siklus sonunda veya 2 dakika sonra kontrol
edin.
3- Erişkin için monofazik defibrilatörlerle 360 J.
defibrile edin
Defibrilasyon:
4- OED 1-8 yaş çocuklarda kullanılmalıdır. 1-8
yaş arası çocuklar için pediyatrik dozlu
defibrilatörler kullanılmalıdır.
5- OED programları revize edilmeli
6- Polimorfik VT nin VF gibi tedavi edileceği
eğiticilere öğretilmelidir.
Defibrilasyon:
Değişmeyenler:
1- Çocuk ve bebekler için monofazik ve bifazik
defibrilasyon dozu değişmedi (ilk doz 2 J/kg,
ikinci doz 4 J/kg)
2- Bebek ve çocuklar için senkronize
kardiyoversiyon dozu değişmedi
3. Subraventriküle aritmi ve stabil monofazik VT
li yetişkinler için senkronize kardiyoversiyon
dozu değişmemiştir.
Neonatal Temel Yaşam Desteği:
Doğum
•Miyadında mı?
Rutin Bakım
•Amniotik sıvı temiz mi?
Evet
•Ağlama veya solunum?
•Gerekirse havayolunu temizleyin
•Kas tonusu iyi mi?
•Kurulayın
•Rengi değerlendirin
Hayır
30 sn
•Sıcaklığı sağlayın
•Sıcaklığı sağlayın
•Posizyon: hava yolunu temizleyin* (eg.)
•Kurulayın, uyarın, tekrar pozisyon verin
Soluyor,
Nb>100,
•Solunum, Nabız ve cildi değerlendirin
{
30 sn
Apneik,
Nb<100,
Pembe.
Gözlem
Soluyor,
Nb>100,
Siyonotik.
İlave oksijen
desteği
İanatçı siyanoz
Pozitif basınçlı ventilasyon*
Pembe.
Efektif ventilasyon
Nb>100,
Pembe.
Post resüsitasyo bakım
{
30 sn
Nb<60
Nb >60
•Pozitif basınçlı oksijen
uygulayın*
•Göğüs kompresyonuna başlayın
(3KM/1SS Yaklaşık 120/dk)
Nb<60
•Epinefrin uygulayın (0.01-0.03 mg/kg)
* Endotrakeal entibasyon düşünülebilir.
Pediyatrik Temel Yaşam Desteği
Hareketsizliği ve bilinçsizliği belirleyin
1
Bir kişiden yardım için 112 aramasını isteyin
2
Tek kurtarıcıysanız ani kollapslarda önce
telefonla yardım isteyin ve OED getirin
3
Hava yolunu açın, solunumu kontrol edin
4
Eğer solunum yoksa göğsü yükseltecek kadar 2 kurtarıcı
soluk verin
Nb. var
5
Nabzı kontrol edin (max. 10 sn)
Nb. yok
6
5A
Her 3sn de bir soluk verin ve her 2 dk
bir nabzı kontrol edin
Tek kurtarıcı: 30 KM / 2 SS Kompresyonu “hızlı ve sert”
uygulayın (100/dk) göğsün relaksasyonuna izin verin
Kompresyon aralarını minimale indirin
İki kurtarıcı: 15 KM / 2 SS
Daha önceden yapmadıysanız; 112 yi arayın çocuk için OED getirin.
7
Bebek için: ambulans gelinceye veya nabız gelinceye kadar CPR a devam edin.
(< 1 yaş)
Çocuklar için: 5 Siklus CPR’dan sonra OED/defibrilatör uygulayın (> 1 yaş)
(Mümkünse anı ve tanıklı kollapslarda mümkün olduğunca erken OED kullanın)
1 yaşından büyük çocuklarda
8
Şoklanması gereken bir ritim mi kontrol
edin?
Şok edilebilinir
9
Şok edilemez
Bir şok verin ve
CPR a devam edin
10
Her 5 siklusta bir ritmi kontrol ederek
hasta dönene veya ambulans gelene
kadar CPR a devam edin
Erişkinde Temel Yaşam Desteği
1
2
Hareketsizliği ve bilinçsizliği belirleyin
112 yardım için arayın ve OED getirin
Eğer mümkünse bunu bir başkasına yaptırabilirsiniz
3
Hava yolunu açın, solunumu kontrol edin
4
Eğer solunum yoksa göğsü yükseltecek kadar 2 kurtarıcı
soluk verin
5A
5
Nabzı kontrol edin (max. 10 sn)
Nb. var
Nb. yok
6
Her 5-6 sn de bir soluk verin ve her 2 dk
bir nabzı kontrol edin
Defibrilatör/OED veya ambulans gelene veya hasta
dönene kadar 30 KM / 2 SS olacak şekilde CPR a
devam edin.
Kompresyonu “hızlı ve sert” uygulayın (100/dk) göğsün
relaksasyonuna izin verin
Kompresyon aralarını minimale indirin
7
OED/defibrilatör ulaştığında
8
Şoklanması gereken bir ritim mi kontrol
edin?
Şok edilebilinir
Şok edilemez
Bir şok verin ve
9
CPR a devam edin
10
Her 5 siklusta bir ritmi kontrol ederek
hasta dönene veya ambulans gelene
kadar CPR a devam edin
BRADİKARDİ
1
2
Nabız<60/dk ve semptomatik
*Havayolunu açın ve gerekirse solunuma yardımcı olun
*Oksijen verin
*EKG çekin (ritmi tanıyın), Tansiyonu ölçün, puls
oksimetreyi takın
*IV yolu açın
Bradikardinin sebep olduğu düşük perfüzyon bulgularını var mı? Belirleyin.
3
4A
Örn.:Ani değişken mental durum, devam eden göğüs ağrısı, hipotansiyon veya değer
şok bulguları
Yeterli
Zayıf
perfüzyon
perfüzyon
Monitör-gözlem
*Transcutan Pacingi hazırla:
- 2. Derece Tip 2 blok ve 3. derece tam blok için
gecikmeksizin kullan.
NOT:
*Eğer arrest gelişirse TYD uygula
*Katkı dabulunan diğer sebepleri araştır.
-Hipovolemi
-Toksin
-Hipoksi
-Tamponat (Kardiyak)
-Hidrojen (asidoz)
-Tansiyon Pnömotoraks
-Hipo/hiperklemi
-Trombüs (Koroner-pulmoner)
-Hipoglisemi
-Travma
-Hipotermi
4
*Pace’i beklerken 0,5mg Atropin IV yolla uygula (total
doz 3mg)
*Pace’i beklerken yada efektif olmadığında Adrenalin
(2-10µg/dk.) yada Dopamin (2-10 µg/dk her dakikada)
infüzyonu düşün.
5
*Transvenöz pacing hazırla
*Diğer nedenleri tedavi et
*Yardım iste