Transcript 06-TechPres.ppt

‫ّ‬
‫شيوه‌ی‌ارائه‌ی‌مطالب‌علمی‌و‌فنی‬
‫)‪(Technical Presentation‬‬
‫بهمن زمانی‬
‫گروه مهندسي كامپيوتر‬
‫دانشكده فنّي و مهندسی ‪ -‬دانشگاه اصفهان‬
‫دوم ‪88-89‬‬
‫نيمسال ّ‬
‫هفته ‪6‬‬
‫فصل سوم کتاب «نوشتار علمی‪-‬فنی»‬
‫ویژگی‌های‌نوشتار‌علمی‪-‬فنی‬
‫‪« ‬ارائه نوشتاری رایجترین وسیله ایجاد ارتباط و تبادل اطالعات بین اهالی‬
‫دانش و فن است»‬
‫ً‬
‫‪ ‬نوشتار علمی‪-‬فنی معموال زمانی تولید میشود که کاری انجام شده باشد‬
‫یا وضعیت مشخص ی مورد بررس ی و مطالعه قرار گرفته باشد‪.‬‬
‫‪ ‬دو مشکل در فعالیتهای علمی‬
‫‪ .1‬انجام کار‬
‫‪ .2‬گزارش کار‬
‫‪2‬‬
‫ویژگی‌های‌نوشتار‌علمی‪-‬فنی‬
‫‪ ‬ویژگیهای کیفی‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫نوشتارهای علمی‪-‬فنی عالوه بر سایر ویژگیهای یک نوشتار خوب‪ ،‬باید ویژگیهای ّ‬
‫خاص ی نیز داشته باشند‪.‬‬
‫کیفیت چیزی نیست که تصادفی حاصل شود!‬
‫‪ .1‬ویژگیهای زبانی‬
‫•‬
‫روان و ساده‪ ،‬طبیعی‪ ،‬موجز‪ ،‬کتابتی‪ ،‬معاصر‪ ،‬جدی‪ ،‬نداشتن ضمایر و افعال اول شخص‪ ،‬نداشتن عبارات یا جمالت طوالنی‬
‫‪ .2‬ویژگیهای محتوایی‬
‫•‬
‫اطالع دهنده‪ ،‬معتبر و دقیق از نظر علمی‪-‬فنی‪ ،‬منطقمند‪ ،‬استداللهای صحیح‪ ،‬منسجم و یکدست‪ ،‬متناسب با عنوان و موضوع و مخاطب‪،‬‬
‫واضح و روان‪ ،‬کامل‪ ،‬صریح‪ ،‬تخصص ی‪ ،‬عینی و واقعی‪ ،‬حقیقتمند‪ ،‬امانتدار‪ ،‬عاری از لفاظیهای بیمورد و جمالت افزونه و تأکیدهای بیجا‪،‬‬
‫اطمینانبخش‪ ،‬غیرمبالغهآمیز‪ ،‬تأثیرگذار در پیشبرد دانش و فناوری‪ ،‬حاوی منابع معتبر و کافی‬
‫‪ .3‬ویژگیهای صوری (شکلی)‬
‫•‬
‫‪3‬‬
‫اندازه کاغذ‪ ،‬رنگ کاغذ‪ ،‬نوع و رنگ جلد‪ ،‬رسمالخط‪ ،‬قلم )‪ ،(Font‬حاشیهها و فاصلهها‪ ،‬نحوهی درج فرمول و شکل و جدول و پاورقی‪ ،‬نحوه‬
‫نوشتن اعداد و ارقام‬
‫عوامل‌منفی‌در‌ارائه‌نوشتاری‌علمی‪-‬فنی‬
‫‪‬‬
‫‪4‬‬
‫ً‬
‫کاستی هر کدام از عواملی که قبال گفته شده‪ ،‬باعث کاهش کیفیت یک ارائه علمی‪-‬فنی خواهد شد‪:‬‬
‫نبود یا‬
‫ِ‬
‫نادرستی یا ناقص بودن تعریف موضوع‬
‫‪‬‬
‫عدم دقت در تعیین عنوان اصلی‬
‫‪‬‬
‫عدم انتخاب درست عناوین داخلی‬
‫‪‬‬
‫روشن نبودن انگیزه کار‬
‫‪‬‬
‫تعیین نادرست خواننده سطح آن‬
‫‪‬‬
‫نادرستی اطالعات و دادهها‬
‫‪‬‬
‫عدم صراحت بیان‬
‫‪‬‬
‫عدم توانایی نویسنده در بررس ی مطلب از دیدگاه خواننده‬
‫‪‬‬
‫عدم انتخاب روش(های) مناسب بسط مطلب‬
‫‪‬‬
‫ضعیف بودن استداللها‬
‫‪‬‬
‫عدم انسجام و هماهنگی قسمتهای مختلف نوشتار‬
‫‪‬‬
‫عدم وجود توالی منطقی بین قسمتهای مختلف نوشتار‬
‫‪‬‬
‫وجود اطالعات بدیهی‬
‫‪‬‬
‫چندبار نویس ی‪ ،‬لفاظی و حاشیهپردازی‬
‫‪‬‬
‫کامل نبودن نوشته‬
‫‪‬‬
‫وجود اصطالحات علمی‪-‬فنی ناآشنا (توضیح داده نشده)‬
‫‪‬‬
‫وجود کلمات یا اصطالحات پیشپا افتاده و محاورهای‬
‫‪‬‬
‫لزوم‌مدیریت‌نوشتار‌علمی‪-‬فنی‬
‫به دلیل اهمیت ارائه نوشتاری‪ ،‬باید گفت تا گزارش مناسبی از کار در دست نباشد‪ ،‬کار را باید ناقص تلقی کرد‪.‬‬
‫بهتر است در هر سازمان‪ ،‬بخش ی برای مدیریت نوشتارهای علمی‪-‬فنی ایجاد شود که وظایف زیر را انجام دهد‪:‬‬
‫‪ .1‬تأمین نیروی متخصص تولید نوشتار علمی‪-‬فنی‬
‫‪ .2‬تأمین مکان و ابزار مناسب‬
‫‪ .3‬سرپرستی و مدیریت نویسندگان‬
‫‪ .4‬تبیین خواستههای مدیریت‬
‫‪ .5‬نظارت‬
‫‪ .6‬ویراستاری‬
‫‪ .7‬تأیید نهایی نوشتار‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪5‬‬
‫انواع‌نوشتار‌علمی‪-‬فنی‬
‫‪.1‬‬
‫‪.2‬‬
‫‪6‬‬
‫دانشگاهی (تحصیلی)‬
‫برون دانشگاهی (کاری)‬
‫انواع‌نوشتار‌دانشگاهی‬
‫‪.1‬‬
‫‪.2‬‬
‫‪.3‬‬
‫گزارش مطالعه بیشتر )‪(Further Study Report‬‬
‫گزارش درس سمینار‬
‫گزارش انجام پروژه‬
‫‪ .4‬گزارش کارآموزی )‪(Training Report‬‬
‫‪ .5‬گزارش پروژه یا رساله پایان دوره کارشناس ی‬
‫‪ .6‬پایاننامه (رساله) دوره کارشناس ی ارشد‬
‫‪ .7‬پایاننامه (رساله) دوره دکترا‬
‫‪ .8‬گزارش کار آزمایشگاه‬
‫‪ .9‬مقاله‬
‫‪ .10‬گزارش بازدید (گردش) علمی‬
‫‪ .11‬پیشنهاد اجرای پروژه یا رساله‬
‫‪ .12‬گزارش شرکت در سمینار یا کنفرانس‬
‫‪ .13‬گزارش فرصت مطالعاتی )‪(Sabbatical‬‬
‫‪ .14‬گزارش دورهای پیشرفت پروژه‬
‫ّ‬
‫مشخص ی دارند (رک بخش ‪ 3-5‬کتاب «شیوه ارائه»)‬
‫هر کدام از نوشتارهای فوق ساختار و اجزاء‬
‫‪7‬‬
‫انواع‌مقاله‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫ً‬
‫پژوهشگران معموال یافتههای تازهی خود را به صورت مقاله در کنفرانسها یا سمینارهای علمی‪ ،‬ارائه و‪/‬یا‬
‫در نشریات پژوهش ی درج میکنند‪.‬‬
‫مقاله از نظر کیفیت و میزان اعتبار علمی به چند نوع تقسیم میشود‪:‬‬
‫‪.1‬‬
‫‪.2‬‬
‫‪.3‬‬
‫‪.4‬‬
‫‪.5‬‬
‫‪‬‬
‫مقاله را از جنبهای دیگر (عمق مطالب علمی) نیز به سه نوع تقسیم کرد‪:‬‬
‫‪.1‬‬
‫‪.2‬‬
‫‪.3‬‬
‫‪‬‬
‫بنیادی‬
‫کاربردی‬
‫توسعهای‬
‫مقاله را از نظر اندازه (تعداد صفحات) نیز میتوان به دو نوع تقسیم کرد‪:‬‬
‫‪.1‬‬
‫‪.2‬‬
‫‪8‬‬
‫ً‬
‫مقالهی پژوهش ی اصیل‪ :‬حاوی ایده یا موضوعی است کامال نو‬
‫مقالهی تحلیلی‪ :‬تجزیه و تحلیل یک ایده موجود است از جنبههایی جدید‬
‫مقالهی تألیفی‪ :‬حاوی گردآوری مطالبی است در بارهی موضوعی خاص‪ ،‬با نتیجهگیریهای مشخص‪ ،‬و گاه اعالم نظر‬
‫ً‬
‫مقالهی مروری‪ :‬نویسنده با مطالعهی منابع در یک موضوع‪ ،‬معموال وضع فعلی دانش بشری را در آن موضوع بیان میکند‬
‫ً‬
‫مقالهی گزارش ی‪ :‬معموال شامل گزارش مشاهدات‪ ،‬بررس یهای آزمایشگاهی و یا مطالعات آماری در یک موضوع است‬
‫مقاله کوتاه )‪(Short Paper‬‬
‫مقاله عادی )‪(Regular Paper‬‬
‫اجزاء‌مقاله‬
‫‪‬‬
‫مقاله از اجزاء زیر تشکیل میشود‪:‬‬
‫‪.1‬‬
‫‪.2‬‬
‫‪.3‬‬
‫‪.4‬‬
‫‪.5‬‬
‫‪.6‬‬
‫‪.7‬‬
‫‪.8‬‬
‫‪.9‬‬
‫‪.10‬‬
‫‪.11‬‬
‫‪.12‬‬
‫‪9‬‬
‫عنوان مقاله‬
‫نام و نام خانوادگی نویسندگان‬
‫وابستگی شغلی‪/‬سازمانی نویسندگان‬
‫محل کار نویسندگان‬
‫چکیده (یک یا دو نوشتپار)‬
‫کلیدواژهها (در انتهای چکیده)‬
‫متن اصلی (متشکل از بخشها‪ ،‬با شروع از بخش مقدمه‪ ،‬سپس مرور کارهای دیگران‪ ،‬و ارائه راهحل و نتایج)‬
‫بخش نتیجهگیری و کارهای آتی (ممکن است در دو بخش جدا‪ ،‬و نتیجهگیری قبل از کارهای آتی بیاید)‬
‫پیوستها (در صورت نیاز به درج مطالب جزئیتر مانند اثبات قضایا و نتایج آزمایشها)‬
‫سپاسگزاری (در صورت نیاز)‬
‫فهرست منابع‬
‫معرفی مختصر نویسندگان (در صورت لزوم)‬
‫انواع‌نوشتار‌دانشگاهی‌– نمونه‌قالب‌ها‬
‫•‬
‫قالب ارائه شده توسط معاونت آموزش ی دانشگاه اصفهان جهت پایان نامههای کارشناس ی ارشد و دکتری‪ ،‬قابل دستیابی در آدرس زیر‪:‬‬
‫•‬
‫‪http://academics.ui.ac.ir/guide.pdf‬‬
‫قالب ارائه شده توسط هجدهمین کنفرانس مهندس ی برق ایران جهت مقاله‪ ،‬قابل دستیابی در آدرس زیر‪:‬‬
‫‪http://icee2010.ir/web/guest/10?doAsUserId=jvdFz9NSZ10%253D‬‬
‫‪10‬‬
‫انواع‌نوشتار‌برون‌دانشگاهی‬
‫‪ .1‬تشریحی‬
‫‪ .2‬تبلیغاتی ‪ -‬تجارتی‬
‫‪ .3‬خبری‬
‫‪ .4‬کاربردی‬
‫‪ .5‬مدیریتی‬
‫‪ .6‬آموزش ی‬
‫‪ .7‬پژوهش ی‬
‫ّ‬
‫مشخص ی دارند (رک بخش ‪ 3-6‬کتاب «شیوه ارائه»)‬
‫هر کدام از نوشتارهای فوق ساختار و اجزاء‬
‫‪11‬‬
‫نکاتی‌در‌تولید‌متون‌فنی‬
‫•‬
‫انواع مخاطب در محیطهای فنی‪-‬مهندس ی‬
‫‪.1‬‬
‫‪.2‬‬
‫‪.3‬‬
‫‪.4‬‬
‫‪.5‬‬
‫‪12‬‬
‫سطح ‪ :1‬اپراتورها و افراد غیرتکنیکی‬
‫سطح ‪ :2‬تکنسینها‬
‫سطح ‪ :3‬تکنسینهای عالی و مهندسین مبتدی‬
‫سطح ‪ :4‬مهندسین مجرب‬
‫سطح ‪ :5‬مهندسین عالی‬
‫نکاتی‌در‌تولید‌متون‌فنی‌‪ -‬قواعد‌تولید‌متن‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫‪13‬‬
‫مخاطبین سطح اول‬
‫‪ .1‬فقط اطالعات مبنایی الزم‬
‫‪ .2‬شکلها ساده‬
‫‪ .3‬دستورالعملها ساختمند و روشمند و با جمالتی کوتاه و گویا‬
‫مخاطبین سطح دوم‬
‫‪ .1‬تشریح ماشین یا دستگاه با جزئیات‬
‫‪ .2‬بیان اجمالی مفاهیم نظری‬
‫‪ .3‬نمودار به جای معلدالت ریاض ی‬
‫‪ .4‬ارجاع به متون دیگر‬
‫مخاطبین سطح سوم‬
‫‪ .1‬عدم تشریح ماشین یا دستگاه با جزئیات‬
‫‪ .2‬تشریح وسایل علمی‬
‫‪ .3‬تشریح اجزایی وسایل و نحوه سوار و پیاده کردن آنها‬
‫‪ .4‬شرح اصول نظری عملیات با طرح و نقشه‬
‫‪ .5‬ارجاع به منابع دیگر‬
‫نکاتی‌در‌تولید‌متون‌فنی‌‪ -‬قواعد‌تولید‌متن‌(ادامه)‬
‫•‬
‫•‬
‫مخاطبین سطح چهارم‬
‫‪ .1‬شرح مفاهیم مهم مبنایی‬
‫‪ .2‬ارائه اطالعات به طور کامل‬
‫‪ .3‬درج محاسبات ریاض ی ساده‬
‫‪ .4‬اجتناب از محاسبات ریاض ی پیشرفته‬
‫‪ .5‬استفاده از نمادهای استانده‬
‫مخاطبین سطح پنجم‬
‫‪ .1‬ذکر منابع حاوی مفاهیم مبنایی‪ ،‬در مقدمه‬
‫‪ .2‬استفاده از ریاضیات عالی برای مطالب نظری و فنی‬
‫‪ .3‬ارائه اطالعات به طور گسترده و کامل‬
‫‪ .4‬استفاده از نمادهای استانده‬
‫پایان فصل سوم‬
‫‪14‬‬