Transcript Drieluik-2014-7 september

Protestantse Gemeente
IN DIT NUMMER :
Amersfoort
DRIELUIK
15e jaargang - nummer 7 - september 2014
Marja Brak: Een beetje minder Martha worden
Vredesweek in Amersfoort
De fascinatie van Wim Lamme
Geleefd geloof: Jacoba Borgdorff-Wiskerke
12+ kerk De Hoeksteen
COLOFON
Drieluik verschijnt elf keer per
jaar als officieel orgaan van de
Protestantse Gemeente Amersfoort
Redactieadres
Operaweg 91, 3816 EC Amersfoort,
tel. (033) 4721124, [email protected]
Van de
redactie
Inleveren kopij
Voor het nummer van 1 oktober
uiterlijk 12 september inleveren.
Redactie
Marja Brak (eindredactie),
Helma Maas, Koos van Noppen,
Christine Raven, Anneke Verhoeven
Protestantse Gemeente Amersfoort
Algemene Kerkenraad:
Scriba algemeen: A.C. Looijen, tel.
(085) 8771064, [email protected]
Diaconaal opbouwwerker: Joke
Koolhof, tel (033) 4637795 (ma/di/do),
[email protected]
Kerkelijk Bureau
Noordewierweg 131 (ingang
Grebbestraat), 3812 DD, tel. (033)
4610441, [email protected]
Voor: ledenadministratie,
abonnement Drieluik, collectebonnen
en kerkelijke bijdragen.
Open: dinsdag t/m donderdag van
9.00-12.00 uur.
Drieluik - nr.7 - september 2014
Bankrekeningen
NL25 INGB 0005 1344 59
t.n.v. Kerkelijke Bijdrage PGA
NL34 INGB 0005 8046 64
t.n.v. Protestantse Gemeente
Collectebonnen
NL 20 INGB 0003 4205 59
t.n.v. Protestants Kerkblad Drieluik
NL20 INGB 0000 1396 31
t.n.v. Diaconie Protestantse Gemeente
Productie
Basisvormgeving: Caroline Tilma,
Image33 visuele communicatie
Opmaak en druk: Drukkerij
De Gans BV Amersfoort
Sinds enige tijd krijgt de Vredesweek in Amersfoort meer aandacht.
In het verleden was die week, traditioneel in september, nogal eens
een splijtzwam in de kerken: te politiek, te links… Aanleiding voor
Drieluik om enkele PGA-predikanten te vragen naar hun mening –
vroeger en nu – over het fenomeen Vredesweek.
Voor de interviewserie ‘Geleefd geloof’ komen we steeds weer
mensen op het spoor die iets te zeggen hebben. Meestal ‘gewone
gemeenteleden’, die niet aan de weg timmeren. En zij zijn
verrassend eerlijk. Zo ook deze keer de krasse en kwieke mevrouw
Borgdorff (96).
Een bekend iemand in de PGA is de heer Wim Lamme. Maar
zijn fascinatie voor de schaakwereld was tot nu toe voor velen
verborgen. Een mens kan meer passies hebben dan de kerk…
De column Groen is nog een keer terug. De redactie vond het
al jammer dat Beppie de Vries het genoeg geweest vond en nu
kreeg ze toch zelf ook even spijt. Opnieuw een ‘eyeopener’ in haar
bijdrage. Verder is ds. Berend Borger terug als columnist.
In dit nummer nogal wat over mijn vertrek. Een eindredacteur
van een kerkblad werkt in het verborgen, dus veel bent u in de
achter liggende jaren niet over mij te weten gekomen. En deze
eindredacteur zorgde er ook altijd voor dat er vooral geen foto’s van
haarzelf in ‘Drieluik’ kwamen. Nu viel er niet aan te ontkomen: een
interview en foto’s. Het zij zo.
Het werk zal ik niet missen – er komt genoeg voor in de plaats. De
mensen met wie ik te maken had wél! Vooral natuurlijk de redactie
van Drieluik – wat een inzet en trouw! En veel hart voor onze kerk!
Mijn opvolgers wens ik sterkte, geduld én evenveel vreugde als ik
in dit stukje werk in Gods Koninkrijk had. Tegen u als lezers zeg ik:
Adieu!
Marja Brak
www.pkn-amersfoort.nl
Bij de voorpagina:
2
Foto: Dick Westerveld
Protestantse Gemeente Amersfoort
Het begin
In april 2009 nam ik de communicatie en PR op me
voor de Protestantse Gemeente Amersfoort (toen nog
in wording). Een onontgonnen terrein. Behalve dan
Drieluik, het kerkblad dat al een flink aantal jaren
eerder tot stand was gekomen, als samenvoeging van
‘Hervormd Amersfoort’ en ‘Gereformeerd Kerkblad’.
Het kerkblad had ik al langer onder mijn hoede.
In 2012 werd Arnoud Looijen de nieuwe scriba van de
Algemene Kerkenraad. Om hem in zijn inwerkperiode te
ondersteunen, en de communicatie te verankeren in het
moderamen, werd ik scriba communicatie.
Toen ik aantrad heb ik de kerkrentmeesters gevaagd
in de begroting een post op te nemen die het mogelijk
zou maken om, op het moment dat ik zou vertrekken,
een betaalde kracht voor de PR aan te stellen. Ik was
financieel en qua tijd in staat het werk als vrijwilliger te
doen, maar daar is het eigenlijk een te structurele taak
voor.
Benoeming
Per 1 augustus 2014 is
Ronald-Jan de Bruin
benoemd als medewerker
communicatie en PR. Hij
is recent afgestudeerd aan
de VU in de communicatiewetenschap, na eerder aan
de Chr. Hogeschool Ede de
HBO-opleiding communicatie
gedaan te hebben. Via zijn
eigen bedrijf bouwt hij
websites en hij doet veel
PR-werk voor de Kruispuntgemeente in Vathorst, waar
hij een betrokken lid van is. Als 27-jarige zal hij in staat
zijn zich vooral ook te richten op jongeren en dertigers,
die de PGA meer aan zich moet zien te binden.
De aanstelling is voor 8 uur per week. Het College van
Kerkrentmeesters had 12 uur per week beschikbaar
gesteld, maar als Ronald Jan ook de hele kar van
Drieluik zou moeten trekken, is er het gevaar daar te
veel in te blijven steken. Daarom wordt de resterende
4 uur per week aangewend om Neeltje Rietveld-de
Jong (al eerder actief voor de PGA) als ZZP-er in te
zetten voor de productie van Drieluik. Zij begint per 1
september.
Verantwoordelijkheid
Ds. Rein van der Zwan is sinds 2013 voorzitter van de
Commissie Communicatie. Die commissie gaat nu
fungeren als begeleidingscommissie van Ronald-Jan
de Bruin. En Ds. Van der Zwan wordt adviserend lid van
het moderamen van de Algemene Kerkenraad. Zo is er
een korte lijn tussen beleid en uitvoering wat betreft
communicatie en PR.
Ik was ook woordvoerder van de PGA. Dat betekent
onder andere dat je gebeld wordt door de media als er
‘iets aan de knikker is’ in de kerk(en). Die taak neemt
AK-voorzitter Harm Dane over.
Marja Brak
Diaconie
Opzien tegen de dag
Het is stil in het huis van meneer Smits. Sinds
zijn vrouw is overleden, is alles anders. 60 jaar
deelden ze lief en leed. De kinderen komen trouw
op bezoek, maar verder heeft meneer Smits
weinig afleiding. Hij vindt het lastig zichzelf te
vermaken. Mevrouw Smits zorgde altijd voor
de sociale contacten. Nu zijn de dagen zo lang…
Van 24 september tot 4 oktober wordt de Week van de
Eenzaamheid gehouden. Struikelblok in de bestrijding
van eenzaamheid is dat vrijwel niemand die zich
eenzaam voelt daar openlijk voor uitkomt. Meer dan
een miljoen Nederlanders heeft met eenzaamheid te
kampen. Mensen voelen zich eenzaam omdat het aantal
sociale contacten – of de kwaliteit ervan - geringer is
dan ze zouden willen. Eenzaamheid is niet hetzelfde als
alleen zijn, maar het kan wel samenvallen. Iedereen
kan zich een periode eenzaam voelen. Door verlies
van een dierbare, echtscheiding, gezondheidsverlies,
veranderingen als verhuizing en stoppen met werken.
De Coalitie Erbij organiseert sinds 2008 in september
de Week tegen Eenzaamheid en roept lokale groepen,
zoals kerken, op om een activiteit te organiseren voor
mensen die zich eenzaam voelen. Tot nu toe deden we
in Amersfoort niet mee maar daar komt verandering
in. Bijna elke kerk heeft wel een maaltijdgroep. Zou het
niet mooi zijn als er in de Week van de Eenzaamheid
een extra maaltijd of een ontbijt of lunch wordt
georganiseerd? Zouden kookgroepen, aangevuld met
een paar gemeenteleden, de organisatie op zich willen
nemen? Het idee is bij de diaconieën neergelegd, maar
voor de uitvoering bent u nodig. Informeer eens bij uw
diaconie!
Omdat Kerk in Actie lid is van Coalitie Erbij zijn er
liturgiesuggesties gemaakt bij zondag 28 september
(www.pkn.nl/agenda). Bekijk ook de websites:
eenzaam.nl en samentegeneenzaamheid.nl
Drieluik - nr.7 - september 2014
Communicatie
Joke Koolhof, diaconaal opbouwwerker
3
‘Een beetje minder Martha worden’
door: Koos van Noppen
Marja Brak neemt deze maand afscheid van het kerkblad waar ze meer dan twee decennia de motor van
was. In een ver verleden notuleerde ze de vergaderingen van de hervormde centrale kerkenraad: ‘Toen
werd mijn interesse voor de kerk als organisatie gewekt’. Later maakte ze deel uit van de BAC en nog weer
later van de MOBAC – leve de afkortingen! - kleine commissies deskundigen die de bestuurders van de
Hervormde Gemeente adviseerden over toekomstig beleid.
Voor wie haar alleen als naam in het kerkblad kent: ze
had een veelzijdige loopbaan bij de IZB, een missionaire
organisatie in de PKN, waar ze in 2009 afscheid nam
in het kader van de (toen nog geldende) VUT. Ze zette
haar werkende bestaan – ‘Ik zit nog altijd om half negen
achter de computer’ – direct voort als full time vrijwilliger. De vorming van de Protestantse Gemeente Amersfoort naderde toen de voltooiing en zij werd gevraagd
de communicatie en PR op te zetten en uit te voeren.
We zijn nu vijf jaar verder en begin dit jaar kondigde ze
haar vertrek aan. ‘Het is tijd voor een jonge hond in de
uitvoering van PR en fondsenwerving, die zich richt op
de jongere generaties en de social media beheerst.’
Generalist
Drieluik - nr.7 - september 2014
4
‘Mijn verantwoordelijkheidsgevoel is groot en ik overzie
al gauw wat er gedaan moet worden. Als een ander het
niet doet, doe ik het zelf wel – dat is ook mijn valkuil
trouwens. En ik kan zeer snel iets op papier zetten. Het
zal een kwestie zijn van genen en opvoeding: in mijn
voorgeslacht zit veel vaardigheid met de pen. En ik ben
de oudste van een gezin van zeven kinderen, waar het
parool was dat je een taak te vervullen had in kerk en
maatschappij. Vooral dat laatste, maar zelf ben ik in de
kerk blijven steken. Die inzet daarvoor heeft voor mijzelf
te maken met dankbaarheid en het besef bevoorrecht te
zijn: je bent gedoopt, daar moet je wat mee doen. Zoiets
als: adeldom verplicht.
Van nature ben ik verlegen, maar geef mij een pen, een
microfoon of een voorzittershamer en daar is weinig
meer van te merken… Dat bleek al snel toen ik als
tiener secretaresse werd van de meisjesclub ‘Martha’
in mijn geboortedorp. Na de middelbare school ging ik
op de afdeling personeelszaken van een verzekeringsmaatschappij werken. Daarnaast deed ik veel in het
jeugdwerk en werd actief in Dabar, het landelijke campingwerk. Via dat laatste werd de IZB mijn werkgever.
Die maakte een sterke groei door en ik raakte er steeds
bij nieuwe werktakken betrokken. Op een gegeven
moment kwam ik in de directie. Ik ben een generalist en
vond alles leuk: van het bespreken van de jaarrekening
met de accountant tot een conferentie leiden, van een
beleidsnotitie tot een column schrijven, van tijdschriften maken en boeken redigeren tot vergaderen met het
bestuur. M’n vrijwilligerswerk spitste zich intussen wel
toe: vooral redigeren en schrijven. Plaatselijk het kerkblad en landelijk het theologische blad ‘Kontekstueel’,
waarvan ik de laatste jaren eindredacteur was.
Geheim
Al geruime tijd kampt de kerk met dalende statistieken
als het gaat om ledentallen en kerkbezoek. Dat maakt
me niet mismoedig, hoewel het me wel aan het hart
gaat. Ik geloof dat een mens in wezen tot zijn bestemming komt als hij op God gericht leeft, dus in een relatie
met zijn Schepper. Anders loopt hij ook nog eens het
risico zeer egocentrisch te worden. Dat geeft mij een
missionaire drive. En ik begrijp daarom het verdriet van
vrienden en familie als hun kinderen afhaken van de
kerk. Het enige wat dan troost, is dat God mensen niet
loslaat; wat voor zin zou het anders hebben kinderen te
dopen? Je ziet trouwens ook kerkverlaters terugkeren!
Maar vraag me niet de gang van God met zijn kerk door
de geschiedenis te duiden. Ik zie dat de kerk nu groeit
in andere werelddelen. Over de kerk moet je mondiaal
denken.
Dichter bij huis maak ik me wel zorgen over de consumptiementaliteit in de kerk. Kennelijk denken we dat
de kerkdienst een op onze smaak toegesneden artikel
moet zijn. Maar het is een ere-dienst: het gaat er om de
lof van God te zingen en ons geloof te belijden! En wij
worden er op onze plaats gezet door de verkondiging,
spreken ons schuld uit en mogen bevrijd en gezegend
de wereld weer in. Hoe zou je het anders met jezelf, met
anderen en in het lijden van deze wereld volhouden?!
Niets ten kwade van experimenten (wat mij betreft liever niet in de kerkdienst!) en pioniersplekken – het zijn
zoiets als satellieten en we moeten ze niet vermengen
met de brede en stevige oecumenisch-katholieke kerk,
die de eeuwen heeft doorstaan.
Hoopvol
Nog dichter bij: het is een wonder dat de Protestantse
Gemeente Amersfoort is ontstaan! Ik heb de tijd meegemaakt dat in de centrale (hervormde) kerkenraad
afgevaardigden van de verschillende wijkgemeenten
elkaar alleen maar formeel spraken; men overlegde
omdat men tot elkaar veroordeeld was. Later moesten
op weg naar de fusie ook nog eens de grote bestuurlijke
verschillen van hervormden, gereformeerden en
luthersen gestroomlijnd worden. Er waren mensen die
erin geloofden en volgehouden hebben; het heeft ook
zweet en tranen gekost. De PGA bestaat nog niet eens
vijf jaar, maar van hokjes denken zie ik niets meer.
Predikanten en kerkenraadsleden van zeer verschillende kleur verstaan en waarderen elkaar. Dat is zeker
mede te danken aan de inhoudelijke gesprekken die
worden gevoerd over het geloof en over waar we als
kerk voor staan.
Een soortgelijke ontwikkeling tekent zich af binnen de
Raad van Kerken Amersfoort. De Kerkennacht – voor
het eerst in 2011 – heeft daar zeer aan bijgedragen:
je kwam elkaar daar niet tegen aan de bestuurstafel,
maar in het samen naar buiten treden. Wie had gedacht dat rooms-katholieken en vrijgemaakten, zoals
recent in een vergadering van de Raad, elkaar frank en
vrij zouden vertellen wat voor hen persoonlijk de doop
betekent, wat ze eraan beleven?
Ont-managen
Waarom ik in de PGA stop? Ik ben een beetje
Drieluik - nr.7 - september 2014
(Foto: Dick Westerveld)
management-moe: altijd alert
zijn, regelen en mensen achter de broek zitten. En ik heb al
zóveel beleidsplannen en visienota’s achter me... Bovendien
vind ik dat niet alleen de mensen
zoals ik die tijd hebben – de grijze
golf dus – het toekomstig beleid
moeten uitstippelen. Het gaat
om de kerk van morgen. Daarom
moet de drukke jonge garde
hierbij aan de bak. De PGA heeft
de vette jaren achter de rug,
de magere komen eraan, want
gedwongen door de financiën
staan er ingrijpende keuzes voor
de deur: minder predikanten,
minder kerkgebouwen. Wie en
welke? Ja, wel jammer om daar
niet meer in mee te denken, want
mijn houding is altijd oplossingsgericht. Maar het is nu even mooi
geweest.
Nee, ik schaf geen elektrische
fiets of een caravan aan. In de
Raad van Kerken, waar ik nog
niet zo lang in zit, heb ik de
portefeuille missionaire presentie gekregen en daar valt van
alles onder, zoals ‘Momentum’
op zondagmiddag in de St.Joriskerk en de nieuwe website
geloven033: een site voor mensen die op zoek zijn naar God, geloof en kerk (wordt
binnenkort gelanceerd, KvN). En ik blijf de PR doen voor
wat doordeweeks gebeurt in de St. Joriskerk – verhuur
en zomeropenstelling. Verder hoop ik een beetje rust te
vinden om ‘in de vrije ruimte’ te gaan schrijven; tot nu
toe was het altijd verplichte stof of in opdracht. Maar
eerst wil ik beginnen met het ordenen en toegankelijk
maken van ons interessante familiearchief. Als ik het
niet doe, gebeurt het niet meer. Je weet niet hoeveel
tijd je nog krijgt. De begrensdheid van het leven heb
ik altijd voor ogen, want ik heb al twee jongere zussen
begraven en tal van vrienden, die maar 30, 40 of 50 zijn
geworden. Acht jaar geleden had ik kanker en, hoewel
genezen, ben je je het risico altijd bewust. Wat ik vooral
wil proberen, is van mijn ‘kantoormodus’ afkomen,
zoals niet meer koffie drinken, en vaak zelfs lunchen, bij
de computer…
Het lijkt me goed eens wat stilte te gaan oefenen,
concentratie, contemplatie, want ik ben een doordraver.
Kortom, een beetje minder Martha, en een beetje meer
Maria. Dat zal nog een hele strijd worden.’
5
Vredesweek in Amersfoort
door: Helma Maas
In september is de Vredesweek. In 1967 ingesteld door het Interkerkelijk Vredesberaad en de kerken.
Veel predikanten kennen het fenomeen vooral nog uit de jaren ’80. Maar er waait een nieuwe wind. In
Amersfoort doet een aantal kerken er nu voor het tweede jaar aan mee onder de gezamenlijke noemer van
de Ambassade van Vrede Amersfoort mee aan de Vredesweek.
Is dit initiatief bekend? Een rondgang langs drie predikanten van de PGA levert een gemengd beeld op. Gevraagd
naar de eerste associatie met het woord Vredesweek, grijpen dominee Van der Zwan (De Bron) en dominee Van der
Giessen (Nieuwe Kerk) direct terug op de jaren ’70 en ’80. Beiden begonnen hun predikantschap in de roerige tijd
net na de massale kernwapendemonstraties. Ds. Dekker (St. Joriskerk) is jonger.
Betrokkenheid
Van der Zwan: ‘Ik herinner me de toestanden die dat gaf toen’. Van der Giessen:
‘Er was in Delfzijl, waar ik toen stond, wel polarisatie. Ik was in mijn studententijd
veel bezig geweest met C.J. Dippel, een natuurwetenschapper. Hij zei al in 1957 dat
kernbewapening onzin was. Via zijn boeken kreeg ik betere gesprekken met mensen
over vrede en bleef ik uit de discussie tussen ICTO en IKV.’ Beide predikanten zijn dit
jaar actief betrokken bij de Vredesweek. (Zie programma.) Van der Zwan is sinds een
jaar of tien wat meer bezig met de Vredesweek. ‘Ook buiten de Vredesweek voel ik
me geroepen er aandacht aan te besteden. Wat speelt er in de samenleving?’
Dat geldt ook voor dominee Dekker van de St.-Joriskerkgemeente. Via het overleg
van binnenstadspastores heeft hij over de Vredesweek in Amersfoort gehoord.
Na een eerste aarzeling zegt hij: ‘Ik denk zeker dat educatief materiaal gemaakt
voor de Vredesweek nuttig kan zijn. Wanneer ik bijzondere diensten voorbereid,
verwerk ik vaak uit aangeboden materiaal wat ik bruikbaar vind. Ik ben altijd wel
nieuwsgierig naar wat net even een ander licht op zaken werpt dan ik zelf heb.’
Ds. R.G. van der Zwan
Te veel thema’s
Drieluik - nr.7 - september 2014
6
Van der Giessen vindt dat er wel veel speciale thema’s zijn waar de kerk gevraagd
wordt aandacht aan te besteden. ‘Vanouds is er de Israëlzondag, maar er is veel
bijgekomen: nu is er weer de week van de eenzaamheid. Vaak valt de Vredesweek
samen met de Startzondag en kan ik er niet een hele viering aan wijden. Al zal ik het
in het gebed wel noemen. Ik merk trouwens dat mensen zelf wel betrokken zijn bij
vrede ver weg. Zo ken ik mensen die uitgezonden zijn geweest naar Afghanistan
of Irak.’ Die ervaring heeft Van der Zwan ook. ‘Toen de Golfoorlog uitbrak,
versterkte dat mijn bewustzijn. Het gaat ook ons aan wat er ver weg gebeurt.
Je kunt het natuurlijk niet elke week over vrede hebben, maar het is goed
om er ten minste één keer per jaar expliciet aandacht aan te besteden.’
Voor Dekker is vrede een door en door bijbels thema. ‘De kerk is de plek waar wordt
beseft dat wij mensen het niet zijn die vrede tot stand brengen, maar dat vrede in
de wereld ten diepste een geschenk is. Daarmee bedoel ik dat we ervoor moeten
waken te hoge verwachtingen te hebben. De wereldgeschiedenis spreekt voor zich.
Wij verwachten het Koninkrijk dat komt en op de weg daarheen doen we wat in ons
vermogen ligt, ook in vrede tussen volken, bevolkingsgroepen en mensen.’
Ds. M.D. van der Giessen
Programma Vredesweek in Amersfoort
In Amersfoort is een ‘Ambassade van Vrede’ opgericht, getrokken door vertegenwoordigers
van zeven kerken: drie PKN-gemeenten, de Rooms- en Oud-Katholieke kerk, het Apostolisch
Genootschap en de Bahai-gemeenschap. Verder doen PAX, Amnesty International en Vrouwen voor
Vrede mee. Er zijn de volgende activiteiten:
Zaterdag 20 september: 17.00 uur, St.-Joriskerk: Opening Vredesweek door wethouder Houwing en
vesper met ds. Van der Giessen en St. Joris Kamerkoor.
Zondag 21 september: 10.00 uur, De Bron: Viering met ds. Van der Zwan. Om 15.00 uur in de
Johanneskerk: Theatervoorstelling ‘As I left my Father’s House’ (zie achterpagina).
Maandag 22 september: 20.00 uur, Bahai-huiskamergesprek over de belofte van wereldvrede.
Woensdag 24 september: 18.00 uur, De Bron: Vredesmaaltijd, aanmelden tel. 4726137. Om 20.00
uur legerpredikant Peter Visser over de verschillende opvattingen van vrede binnen en buiten de
krijgsmacht.
Donderdag 25 september: 19.00 uur, Johanneskerk: Flashmob voor Vrede. Om 19.15 uur
jongerenavond Solidair met Syrische vluchtelingen.
Vrijdag 26 september: 13.00 uur (ov), Waterlijn: Varen voor Vrede.
Zaterdag 27 september: 14.00 uur, Belgenmonument: Meditatief wandelen langs plekken die
met oorlog en vrede te maken hebben in Amersfoort. Om 16.00 uur rondleiding door Het Gilde op
Belgenmonument.
Zondag 28 september: 16.00 uur, Wijkcentrum Het Klokhuis: Vredesbijeenkomst van het Amersfoorts
platform voor levensbeschouwingen & religies.
Politiek in de kerk
Drieluik - nr.7 - september 2014
Komt er niet te veel politiek in de kerk als je het over de Vredesweek hebt? Het motto van
de Vredesweek 2014 van de oecumenische vredesbeweging PAX is ‘Wapen je met vrede’
en legt de nadruk op het verbod van zeer vernietigende wapens zoals kernwapens.
Van der Giessen is heel stellig. ‘Een kerk die niet politiek is, zegt helemaal niets.
De Tien Geboden zijn al politiek. Maar partijpolitiek hoort niet op de preekstoel. Met
stevige uitspraken over bijvoorbeeld Israël en Gaza is niemand gebaat.’ Over het
thema van de Vredesweek zegt hij: ‘De overheid draagt het zwaard niet tevergeefs,
maar die kernwapens zijn een beheersprobleem én een milieuprobleem.
Als gewone dominee bezwijk ik onder de omvang van die problematiek.
Vrede is niet alleen wereldvrede, maar ook hoe je met elkaar omgaat.
Wat je in het klein niet kunt realiseren, krijg je in het groot ook niet voor elkaar.’
Ook Dekker gaat in op de kernwapens. ‘Laat het verbod op dit soort wapens
vooral een zaak zijn van de (internationale) politiek en laat de kerk zich houden
bij haar core business. Dat is de verkondiging van het evangelie van vrede:
dat die vrede binnen handbereik ligt; dat je die vindt wanneer je God zoekt.’
Ds. W.J. Dekker
(vervolg op pagina 8)
7
Column over natuur
en milieu
(vervolg van pagina 7)
Voor Dekker is het bespreken van politiek-maatschappelijke vraagstukken zeker relevant. ‘Het Oude
Testament gaat ons voor in het streven naar recht,
gerechtigheid en vrede. Die sociale kant van de bijbelse boodschap is in een deel van de kerk te weinig
doordacht, en daar hoor ik zelf bij. Door mijn predikant zijn in de stad is dit veel meer voor mij gaan
leven.
Burgemeester Bolsius opende vorig jaar
de Vredesweek met het aansteken van de
vredeskaars.
Het is ook letterlijk dichtbij: de problemen liggen
om de hoek.’ (Wijkgemeente St.-Joriskerk doet veel
voor asielzoekers, vluchtelingen en gedetineerden en
probeert hen een thuis te bieden, HM.).
Drieluik - nr.7 - september 2014
8
Van der Zwan maakt evenals zijn collega’s het onderscheid tussen politiek en partijpolitiek. ‘Ik denk
niet dat het de taak is van de kerk om op de stoel van
politici te zitten. Ik wil de Heilige Schrift niet laten
buikspreken over politiek. Anderzijds vind ik dat de
kerk zich best uit mag spreken over de actualiteit.
Ik zou wel een uitspraak durven doen dat het niet in
lijn is van het evangelie wat de PVV beweert. Waarmee ik niet wil zeggen dat we mensen die op de PVV
stemmen moeten weren uit de kerk. Nee, ik wil dan
het uitsluiten van anderen aan de orde stellen. Naar
elkaar luisteren, ook al ben je het niet met elkaar
eens, is belangrijk. Dat gaat ook over vrede. De kerk
kan niet het antwoord aandragen, soms ga je de kerk
uit met meer verwarring dan zekerheden, maar je
bent je wel bewuster geworden van iets. Het nadenken over oorlog en vrede moet ons onrustig blijven
houden.’
GROEN
Laat je niet inpakken
door: Beppie de Vries
Zeg ‘glycerine-kamferspiritus’ en ik sta weer in de
drogisterij van mijn geboortedorp. Ik kijk geïnteresseerd
naar de rij voorraadflessen die elk hun betoverende
geur verspreiden. Ik geef een leeg flesje aan de
drogist om het te laten navullen met glycerine, het
smerig ruikende spul dat
mijn moeder als handcrème
gebruikt. Boodschappen doen
in deze winkel vind ik een
attractie, alleen al vanwege
die geuren. En – niet geheel
onbelangrijk – bij vertrek krijg
ik een dropje.
Op een dag zette ik mijn flesje
weer op de toonbank, maar
deze keer schudde de drogist
z’n hoofd. ‘Flesjes navullen,
dat kan tegenwoordig
niet meer. Je moet er
ook een flesje bij kopen.’
Verbouwereerd staarde ik hem aan. ‘Maar dan heb ik
geen geld genoeg...’
‘Weet je wat? Neem het nieuwe flesje maar alvast mee
en kom de rest van het geld straks maar brengen.’
Inmiddels zijn we aan deze vreemde gewoonte gewend
geraakt. Om de kleine afstand tussen de winkel en thuis
te overbruggen, worden artikelen driedubbel verpakt
en in plastic tasjes meegegeven. Een komkommer –
van nature gezegend met een mooi velletje – wordt
geplastificeerd. Daardoor produceren we per persoon
anderhalve kilo (!) afval per dag. Dat resulteert in
overvolle kliko’s en een serie prullenbakken in de
keuken. Kan dat niet anders?
We doen pogingen. Gewapend met lege potjes en tasjes
gaan we naar de markt, de kampioen-los-verkrijgbareproducten. Het valt nog niet mee. Bij de notenbar
loopt het gesmeerd, maar de groenteboer blijken we
compleet te ontregelen met onze oude zakjes. De
medewerker van de theespeciaalzaak is er aan gewend
en kan het wel waarderen.
In Antwerpen is onlangs de eerste verpakkingsvrije
supermarkt geopend, in goed Vlaams de ‘Zero Waste
Shop’. Wel een eind fietsen…
Ik sluit niet uit dat we een omslagpunt bereiken. Zodat
de drogist van de toekomst tegen klanten die zonder
lege voorraadflesjes komen, zegt: ‘Sorry, dat kan
tegenwoordig niet meer…’
Beppie de Vries is lid van de Nieuwe Kerk en vrijwilliger
bij de Amersfoortse werkgroep van Milieudefensie en het
Platform Amersfoort Duurzaam.
De fascinatie van...
De tegels in de voortuin die een schaakbord vormen, de
vitrines in gang en woonkamer met schaakstukken in
allerlei varianten. Het zijn absolute blikvangers, maar
slechts de opmaat tot de werkelijke verzameling: vele,
vele honderden boeken over schaken. Wim Lamme (70)
heeft het bovenste deel van zijn huis er letterlijk tot de
nok van het dak mee gevuld.
‘Op mijn 12e besloot ik: ik ga voetballen – dat is goed
voor je lichaam – en ik ga op een schaakclub. Want ik
had ontdekt dat dat spel nooit ging vervelen en dus
een hobby moest zijn waar je tot je 100e mee vooruit
kunt. Ik werd clubkampioen, regiokampioen, kwam in
besturen van schaakclubs en werd eindredacteur van
het clubblad. De illustraties die ik daarvoor maakte
werden door het landelijke blad overgenomen. Ik
begon daarnaast illustraties te verzamelen. In de loop
der jaren zijn er ook schaakspellen bijgekomen, maar
het moet niet te gek worden, dus in principe komt er in
de huiskamer niets meer bij.’
‘Geleidelijk ging ik schaakboeken kopen. Ik liep
veilingen en boekenmarkten af. Maar dan rekende
ik uit hoeveel benzinegeld ik daarmee kwijt was
en voor dat geld kon ik eigenlijk beter een of
meer schaakboeken aanschaffen…Omdat het een
internationaal fenomeen is, moest ik ook contact
leggen met mensen die
verstand hadden van
schaakboeken in bij
voorbeeld Hebreeuws of
Chinees. Theologie staat op
nummer 1 als het gaat om
het verschijnen van boeken,
maar schaken is een goede
tweede. Ze gaan merendeels
over openingen. Dan zijn er
de boeken over schakers
zelf; levensbeschrijvingen
van legendes als Bobby
Fischer. Vervolgens boeken
over toernooien en daarna
over schaken in de kunst,
romans waarin schaken een
rol speelt, etc. Er zijn mensen
die boeken verzamelen
waar schaken alleen maar
zijdelings in genoemd wordt,
maar daar begin ik niet aan.
En tijdschriften over schaken
bewaar ik evenmin.’
‘Zelf heb ik ze niet thematisch gerangschikt, maar ik
weet behoorlijk goed wat waar staat. Kijk, met behulp
van die gele briefjes ertussen worden de boeken
gerubriceerd op volgorde van binnenkomst, dat is
echt de enige manier die werkt. Mijn favorieten?
Ach, ik heb er zoveel. In elk geval: een boek van de
schaakleraar van prins Maurits – ja, Willem van Oranje
vond het belangrijk dat zijn zonen leerden schaken.
Je ziet, iedere centimeter is benut, er kan echt niet
veel meer bij. Ik moet dus wel heel selectief zijn bij de
aanschaf van nieuw materiaal.’
Het gesprek wordt onderbroken door een bezorger
van een pakketdienst. Lamme wrijft zich in de handen:
dat kan maar één ding betekenen. En inderdaad: het
pak bevat een handvol schaakboeken, waaronder
een exemplaar uit de 19e eeuw en het langverwachte
‘Kom ons speel skaak’ uit Zuid-Afrika. ‘Soms is een
schaakboek gewoon interessant alleen al vanwege de
taal.’
‘Ik besteed niet al mijn vrije tijd aan schaakboeken
hoor. Vanaf mijn 27e heb ik kerkenraadswerk gedaan,
eerst in De Brug en later, toen we naar Schothorst zijn
verhuisd, in De Hoeksteen. Ik ben koster, voorzitter
van het DAC. O ja, en ik schrijf musicals. Waar ik
dan stiekem toch altijd weer iets over schaken in
verwerk…’
Drieluik - nr.7 - september 2014
WIM Lamme
door: Anneke Verhoeven
foto: Dick Westerveld
9
Mw. Jacoba Borgdorff- Wiskerke (1918) – werkte als hulp in de huishouding,
kraamverzorgster, verkoopster in groentewinkel, medewerkster in de thuiszorg – lid van
wijkgemeente De Bron - weduwe sinds 1999 – ze heeft een zoon en een schoondochter,
4 kleinkinderen en 2 achterkleinkinderen
Drieluik - nr.7 - september 2014
10
door: Koos van Noppen
foto: Dick Westerveld
GELEEFD GELOOF
‘Mijn ouders kregen zeven meisjes en vier jongens. Ik was de negende in het gezin. Toen ik van de lagere
school kwam, hadden m’n oudere zussen al een paar jaar als dienstbode gewerkt in Bergen op Zoom.
‘Heeft u nóg een dochter?’ vroegen ze mijn moeder. Ja, dat was ik.’
moet verpleegster worden’, had
de dokter in het Rotterdamse
Coolsingelziekenhuis gezegd. Voor
het toelatingsexamen moest ik een
opstel schrijven waarom ik het wilde
worden. Voor iemand met alleen
lagere school was dat een hele
opgave, maar ik werd aangenomen.
Uiteindelijk heb ik zelf besloten het
niet te doen. Het was zo’n arme
‘Ik heb vrede met het einde’
gemeente, waarin het indertijd zelfs
verboden was om lid te zijn van een
christelijke zangvereniging. Maar in
ons gezin was ze een toonbeeld van
vertrouwen op God. Ze vertelde me
eens dat ze op een dag geen cent
in de portemonnee had om haar
kinderen te eten te geven. Er kwam
een tante langs, die haar zomaar 25
cent gaf; daar kon je in die tijd veel
voor kopen. Dat Godsvertrouwen,
daar ben ik mee opgegroeid en
ik heb het zelf ook. Daar ben ik
dankbaar voor.
In de oorlog werkte ik in Rotterdam
bij een keel-, neus-, oorarts. Ik
hield de kinderen op schoot als
de amandelen werden geknipt;
dat gebeurde toen nog niet
in het ziekenhuis. Tijdens het
bombardement was ik in betrekking
bij een familie die een villa bezat,
met een eigen schuilkelder. Maar
toen een vonkenregen het rieten
dak in lichterlaaie zette, zijn we toch
maar gevlucht. In Den Haag kon ik
een opleiding tot kraamverzorgster
volgen. Op een fiets met houten
banden ging ik er op uit voor de
hulp aan moeder en kind. ‘Jij
tijd, sommige verpleegsters hadden
niet eens geld om een uniform te
kopen… Maar tot vandaag heb ik
veel spijt van mijn beslissing. Ik zou
een goeie verpleegster zijn geweest,
al zeg ik het zelf.
Tijdens mijn werk in de kraamzorg
leerde ik mijn man kennen, hij was
groenteboer. Hij was al in de dertig
en ik was ook niet meer piepjong.
Een gelovige man, de Bijbel was
voor hem van A tot Z Gods Woord.
Eerlijk gezegd heb ik het als een
opdracht ervaren om met hem te
trouwen. Je leest in de Bijbel soms
over profeten die van God taken
kregen opgedragen, waar ze niet
direct op zaten te wachten. Zo kijk
ik ook terug op mijn huwelijk. Mijn
man was alleen op de wereld, we
moesten er wat van maken. Mijn
eerste liefde was het niet, dat was
een sergeant, met wie ik vier jaar
verloofd ben geweest. Door de
oorlog waren we elkaar helaas uit
het oog verloren.
Het was het niet altijd makkelijk.
We hadden een winkel in groente
en fruit op de Kleine Haag. Het
was elke dag aanpoten; werken,
werken. Ik voelde me vaak alleen.
Vriendinnen had ik niet; familie
woonde ver weg en zag ik soms
maar twee keer per jaar. Geen
tijd. Wat ook meespeelde: mijn
man claimde me; hij had me het
liefst de hele dag in zijn buurt.
Nu was ik gezegend met een
vrolijk, opgeruimd karakter en dat
voorkwam dat ik ongelukkig werd.
Kort vóór de eeuwwisseling is mijn
man overleden. 50 jaar waren we
samen. Toch was het een goed
huwelijk.
In 2011 ben ik op de rand van de
dood geweest. Ik kom uit een sterk
geslacht. De laatste zus uit ons
gezin is een paar maanden geleden
overleden, 101 jaar; ook anderen
zijn hoogbejaard heengegaan. Drie
jaar geleden dacht ik dat mijn einde
nabij was. Mijn lichaam maakte
geen rode bloedlichaampjes meer
aan. Ik had er volkomen vrede mee
heen te gaan; zo’n vrede, dat kan
ik niet in woorden uitdrukken. Met
epo-spuiten (dat zelfde spul als
die fietsers gebruiken in de Tour
de France) en met bloedtransfusie
hebben ze me weer op de been
gekregen. Ik ben dankbaar voor
mijn leven en mijn geloof. Je hoort
soms over mensen die bang zijn
om te sterven, maar dat ken ik niet.
Met dominee Van der Zwan had
ik de uitvaartdienst al voorbereid;
die is nu dus uitgesteld. Psalm 139
moet worden gelezen, over God, die
me vanaf de moederschoot heeft
gekend. ‘Met al mijn wegen bent U
vertrouwd’. Daarmee is mijn leven
wel getekend.’
Drieluik - nr.7 - september 2014
‘We namen afscheid bij het
tuinhek, ik liep naar het station
en ze keek me na tot ze me niet
meer zag. Vaak is dat moment me
voor de geest gekomen. Nu gaat
mijn laatste dochter de wereld
in, moet ze gedacht hebben. Mijn
moeder verdient een standbeeld.
Ze behoorde van huis uit tot de
strenge oud-gereformeerde
11
PRIKBORD
Overwaarde zomer 2014
De Overwaarde groep heeft bijna € 2.000 mogen
besteden! Dit mede dankzij Gerda Karels, die met haar
man hun 25-jarig huwelijk vierde en de gasten een
bijdrage vroeg voor mensen die een extraatje goed
kunnen gebruiken. Tot op heden zijn er 18 bezocht, wat
fijne reacties opleverde. Het begrip overwaarde is nu ook
in bredere kring bekend geworden. Dank aan ieder die
heeft bijgedragen!
Onder de Vijgenboom
In de ouderdom krijgt
spiritualiteit een eigen kleur en
diepgang. Woorden van vroeger worden op hun waarde en
houdbaarheid bevraagd. Deze
zoektocht wordt in vijf bijeenkomsten gethematiseerd. Er vindt bezinning plaats
op de grondwoorden van de theologie, waarbij
poëzie, kunstgeschiedenis en ieders verworven
levenservaring worden ingebracht. Data: 6,13, 20,
27 oktober en 3 november in de Bergkerk. Opgave:
ds. René Rosmolen, tel. 033-4801553, r.rosmolen@
casema.nl. Betaling door overmaking van € 50 op
rekeningnr. NL 40 INGB 0008 2419 72 t.n.v. Stichting
Amersfoortse Bergkapel, o.v.v.: In welke woorden
kan ik wonen?
Drieluik - nr.7 - september 2014
12
Marriage Course op twee zaterdagen
De Marriage Course is bedoeld voor iedereen die
wil werken aan zijn/haar relatie. In plaats van
7 avonden wordt de cursus nu ook aangeboden
voor twee zaterdagen: 11 oktober en 1 november.
Tijd: 9.30-17.00 uur. Locatie: De Wittenberg, Zeist.
De Amersfoortse cursus is
interkerkelijk en wordt gegeven
door Emil en Ilse Hartman.
Kosten: € 135 per echtpaar,
incl. cursusmateriaal, lunch,
koffie/thee en afsluitende
borrel. Informatie:
www.adventkerk.nl (onder
Activiteiten-Algemeen),
tel. 033–2537137,
[email protected]
Borrelen met christelijke leeftijdgenoten
In gesprek met straatpastores
Wil je op een ontspannen manier christelijke
twintigers en dertigers ontmoeten? Kom dan
naar de maandelijkse borrel van IMPACT Netwerk
Amersfoort! Elke 2e vrijdag van de maand vanaf
20.00 uur in Long John’s pub, Krankeledenstraat
20 (links van de Lange Jan). De eerste borrel
is 10 oktober. Voor meer informatie: www.
impactnetwerk.nl/amersfoort en www.facebook.
com/IMPACTNetwerk
Binnenkort kunt u
straatpastores ontmoeten uit
Amersfoort en Utrecht. Zij zijn
uitgezonden door de kerken
uit de regio. Er wordt een korte
film getoond waarin Joris
Obdam (straatpastor Haarlem)
vertelt over zijn werk. Daarna
is er een forum met onze eigen
pastor Bernadette van Dijk (zie
foto) en haar Utrechtse collega
Wieke (die zonder achternaam
werkt). Lutherse kerk, Langestraat 61, zaterdag
4 oktober, 16.00 uur. Voor wie meer wil weten
over de Stichting Straatpastoraat Amersfoort:
www.straatpastor.nl, tel. 06 2260 0087.
Dienst met belangstellenden
Initiatiefnemers: (v.l.n.r.) Martine Klassens, Hanna van de
Beld, Esther van der Knaap en Naomi Ratering.
Zondag 7 september weer een laagdrempelige
dienst van een uur in De Bron, Vogelplein.
Voorganger is ds. Sijtsma uit Epe en het koor
‘Deo Juvante’ uit Huizen zingt. Wie niet in staat is
te komen, kan de dienst via internet volgen:
www.debronamersfoort.nl. Aanvang: 17.00 uur.
Column over dingen
van de dag
ZIJLUIK
Als onze beden zwijgen...
door: Berend Borger
CARTOON JOHAN
www.johandevreugd.com
Niemand? Op 23 juli 2014
was Amersfoort even het
middelpunt van de wereld.
Verbonden in verdriet waren we en zelfs CNN zond er
live gedeelten van uit. De ingetogenheid, de verstilling,
het zoeken naar woorden voor waar geen woorden voor
zijn. Geraakt werd ik door de teksten van de gekozen
liederen. De woorden had ik al zo vaak gezongen, ik
kon ze bijna dromen. Maar toen en daar kregen die
soms wat oude en belegen woorden opeens nieuwe
zeggingskracht. Waar ik zocht naar woorden om
uiting te geven aan dat waar geen woorden voor zijn,
vervulden de liedteksten de rol van tolk. Ze vertolkten
mijn verdriet en gaven stem aan mijn onvermogen.
Oude woorden die door de context als nieuw klonken en
voor de gelegenheid geschreven leken.
Houd wat gij hebt ondernomen,
klief het duister met uw zwaard.
Kroon de menselijke dromen
met uw koninkrijk op aard.
Laat de vrede eindelijk komen
die uw hart voor ons bewaart.
Een oud lied met een melodie uit de zeventiende eeuw.
Maar door de context wordt zo’n lied weer als nieuw.
Een nieuw liedboek is op zijn tijd nodig, maar dat
hoeft niet te betekenen dat we de oude woorden en
melodieën niet meer zouden zingen. Gelukkig niet, want
juist die oude woorden en melodieën geven stem aan
ons verdriet, aan onze dank. En als wij het even niet op
kunnen brengen om te zingen dan worden die oude en
nieuwe woorden wel gezongen ‘ginds waar de nieuwe
dag ontluikt’. Dat zijn trouwens ook woorden uit een oud
lied met een oude melodie, die ook weer terug te vinden
zijn in het nieuwe liedboek.
Ds. Berend Borger is predikant van wijkgemeente
De Bron
Drieluik - nr.7 - september 2014
Moet dat nu wel, zo’n nieuw liedboek? hoorde ik de
laatste tijd wel eens. We hebben toch een liedboek en er
zijn toch genoeg andere bundels naast? Tussentijds, Op
Toonhoogte, Evangelische Liedbundel, Zingend Geloven
en nog veel meer. Daar staat alles toch wel in?
Misschien wel, maar de
tijd staat niet stil, woorden
worden belegen en de
tale Kanaäns, waar de
psalmen bol van staan,
wordt door steeds minder
mensen begrepen. En dan
die Geneefse melodieën en
andere oude melodieën, daar
loopt toch niemand meer
warm voor?
13
Protestantse wijkgemeente
Adventkerk
kerk: Ringweg Kruiskamp 74,
tel. 4720031 koster: mw. Ineke Grünbauer,
Jan Steenlaan 22, 3931 LC Woudenberg,
tel. 2861711 predikant: ds. D.Ph.C. Looijen,
Poortersdreef 76, 3824 DP, tel. 4611811,
[email protected] scriba: Nico de Fijter,
tel. 06-15269460, [email protected]
penningmeester wijkkas: M. van Toor,
[email protected], ING NL59
INGB 0001 6321 47 bezorging kerkblad:
L. Zoutman, tel. 8882653,
[email protected] kopij wijkberichten:
Dirk Bolderman, [email protected]
Bij de diensten
Drieluik - nr.7 - september 2014
14
Zondagmorgen 31 augustus staat de
dienst in het teken van de afsluiting van
de Vakantiebijbelweek. Een feestelijke
dienst met veel kinderen. In de avonddienst verwachten wij dr. M.J. Paul uit
Ede.
In september volgen we weer het rooster
van de kindernevendienst. De komende
tijd staat daar het boek Genesis centraal
met de verhalen van de aartsvaders.
Zondag 7 september lezen we over de
beproeving van Abraham ofwel de binding
van Isaak, in Genesis 22. We bereiden
ons dan tevens voor op de viering van het
Heilig Avondmaal. In de avonddienst gaat
ds. W.J. Dekker van de St. Joriskerk bij
ons voor.
Zondag 14 september vieren we in de
diensten het Heilig Avondmaal. Dan zal
het niet alleen gaan over de dood van
Sara en haar begrafenis (Genesis 23),
maar ook over de weg van het geloof en
welke prijs die kost.
Zondag 21 september start het winterwerk. De vrolijke geschiedenis van Isaak
en Rebekka in Genesis 24 staat dan op het
rooster. Zien we vandaag de hand van God
nog in ons leven? De avonddienst is een
Advent Event dienst, met medewerking
van de Advent muziekgroep. Ds. C.M. van
Loon uit Rotterdam hoopt daarbij voor te
gaan.
Zondag 28 september lezen we over de
tweeling Esau en Jakob, in Genesis 25.
Vanaf het begin bleek hoe verschillend ze
waren, met alle gevolgen van dien – tot op
de dag van vandaag. In principe is in deze
dienst ook gelegenheid voor de bediening van de Heilige Doop. In de avonddienst hoopt ds. P.L.R. van der Spoel uit
Vathorst voor te gaan.
Zondag 5 oktober gaat het over
de zegen van Jakob en Esau. Een
geschiedenis die ook ons in verwarring
brengt. De lezing van Genesis 27 zal het
nodige bij ons oproepen. ’s Avonds verwachten wij dr. C.G. Geluk uit Huizen.
Basiscatechese
Huwelijken
Op 29 augustus 2014 trouwen Hans van
den Bunt en Rivka Grünbauer. De huwelijksdienst vindt plaats in de Fonteinkerk
in Nijkerk en wordt geleid door ds. W.J.
Dekker van de wijkgemeente St. Joriskerk. Wij wensen hen ook vanuit onze
wijkgemeente een goede en gezegende
trouwdag met familie en vrienden en Gods
nabijheid in hun huwelijk toe.
Jannine van der Schans en Gijsbert de
Boer laten weten dat zij op 2 september
2014 gaan trouwen. Dat is voor de familie
Van der Schans in korte tijd de tweede
bruiloft. In de Sint Joriskerk vragen wij
Gods zegen voor dit bruidspaar. De dienst
begint om 14.15 uur en zal geleid worden
door ds. Looijen. Gijsbert en Jannine
wensen wij een blijde dag met familie en
vrienden. Bovenal dat hun leven gedragen
wordt door de trouw van God. Hun adres
is: Lijzijde 14, 3823 TE Amersfoort.
Drie dagen later is de trouwdag van
Gerben van de Berkt en Ineke van Til.
Op vrijdag 5 september willen zij elkaar
hun ja woord geven. De huwelijksdienst
in de Dorpskerk van Leusden Zuid begint
om 18.45 uur en wordt geleid door ds.
Looijen. Wij wensen hen een dag vol
vreugde en dankbaarheid. En een leven
waarin onze trouwe God hen altijd vergezelt. Gerben en Ineke zullen gaan wonen
op: Lockhorsterweg 5a, 3833 RA Leusden.
Zondag 13 juli vond in de Adventkerk weer
een kinderdienst plaats met veel kleurige
werkjes, kinderliederen en begeleiding
van de Adventband . De dienst stond in het
teken van het afscheid van de kinderen
van de basiscatechese. Deze vindt plaats
tijdens de avonddienst en is voor kinderen
van groep 7 en groep 8. Tijdens een avond
behandelen we een bijbelgedeelte, bidden
we met elkaar, zingen we een lied en ook
wordt altijd een spel gespeeld. Dit jaar
hebben we het Nieuwe Testament behandeld en daarbij veel geleerd van Jezus en
de discipelen.
Aan het einde van ieder schooljaar wordt
afscheid genomen van de groep-achters.
De kinderen gaan een nieuwe fase van
hun leven in op school, maar ook in de
kerk. Extra bijzonder was het dat alle
kinderen van de basiscatechese dit jaar
ook een bijdrage hebben geleverd aan de
kerkdienst.: U bent mijn Vredevorst en ik
leef mijn leven voor U. Hoe bijzonder is
het dat ze juist dit lied nu met vol enthousiasme konden zingen!.
We wensen Roward, Thimon, Thom,
Jente, Mirthe, Thirsa en Jelle heel veel
succes op de middelbare school.
Demecser
In memoriam:
In het contact met onze Hongaarse zustergemeente in Demecser is het dit jaar
hun beurt om bij ons op bezoek te komen.
Ds. Peter en Maria Bodnar hopen vanaf
19 september bij ons te zijn. Zij kunnen
dan de gemeentedag en de startzondag
meemaken. Er zal in dat weekend zeker
een moment zijn om hen te spreken en
van hen te horen hoe het met ze gaat.
Hendrik Snippe 1929-2014
Bijna zestig jaar
geleden kwam ons
gemeentelid
Hendrik Snippe
samen met zijn
vrouw van zijn
geboorteplaats
Kampen naar
Amersfoort. Op 4
juli 2014 overleed hij in onze stad, 84 jaar
oud. In het gezin van de familie Snippe
werden drie kinderen geboren, één zoon
en twee dochters. De familie hoort bij de
generatie die de Adventkerk vanaf het
begin heeft opgebouwd. Vele jaren was
hij beschikbaar om zijn ronden te lopen
voor acties als Kerkbalans. Er kon altijd
een beroep op hem worden gedaan. Toen
Doopgesprek
Voor ouders die hun kind op zondag 28
september willen laten dopen is er op
vrijdagavond 19 september om 19.30 uur
een doopgesprek in het Adventcentrum.
Graag tevoren bij de wijkpredikant aanmelden. In overleg kan voor het doopgesprek ook een andere datum of ander
adres worden gekozen.
GEMEENTEDAG
hij 35 jaar oud was, deed broeder Snippe
in ons midden belijdenis van zijn geloof.
Ruim twee jaar geleden moest hij worden
opgenomen in Birkhoven. Aanvankelijk
zag het er slecht uit, maar hij herstelde
weer redelijk. Een terugkeer naar huis
was echter niet meer mogelijk. Met
dankbaarheid kijken mevrouw Snippe
en haar kinderen terug op de tijd die ze
samen hebben gehad. Ze zullen hem
zeer missen. Maar ze worden gedragen
door een rotsvast geloof, dat een stellig
weten en een vast vertrouwen is. Nu de
renbaan van het leven is gelopen, wacht
ieder die in Christus gelooft de krans van
de overwinning. Na een rouwdienst in de
Adventkerk is broeder Snippe op vrijdag
11 juli ter aarde besteld.
Bezoek uit Mexico
Vijf weken waren Machiel en Erika Kommers voor verlof in Nederland. Op zondag
10 augustus vertelden ze in het Adventcentrum over hun werk onder verslaafden in Mexico (zie de foto). Een week later
een mooi programma samen te stellen. We denken
samen na over de uitkomst van de wijkgesprekken,
over het thema voor het nieuwe seizoen en bovenal
zoeken we samen de leiding van onze God en Vader
over het werk en leven in onze wijkgemeente. Er is
ruim gelegenheid voor ontmoeting, zang, creativiteit
en spel. Een programma voor jong en oud, niemand
uitgesloten: van harte aanbevolen! (Namens de
kerkenraad, Dirk Bolderman)
volgde een bijzonder hoogtepunt: hun in
Mexico geboren zoontje Laures werd in
de Adventkerk gedoopt. Meer weten over
het werk van Machiel en Erika? Kijk op
facebook.com/kommersinmexico.
€ 135 per echtpaar. Kijk voor meer informatie over de Marriage Course op www.
marriagecourse.nl of neemcontact op met
Emil en Ilse Hartman, tel. 033-2537137 of
mail: [email protected]
Nieuwe opzet Marriage Course
Huwelijksjubilea
Dit voorjaar hebben Emil en Ilse
Hartman een nieuw format voor de
Marriage Course ontwikkeld en gegeven. Voor sommigen bleek het moeilijk
om 7 avonden daarvoor vrij te maken en
om oppas voor de kinderen te regelen.
Daarom is, in overleg met Alpha Nederland, een compacte variant ontwikkeld.
De deelnemers kwamen niet alleen uit
de Adventkerk, maar ook uit andere PGAgemeenten zoals De Brug en De Hoeksteen en uit vrijgemaakte kerken, zoals
De Schaapskooi en uit Vathorst.
Een deelnemer vertelt: ‘Het voordeel van
het tweedaagse concept is dat je in relatief korte tijd diverse onderwerpen krijgt
aangereikt en samen kan bespreken. De
MC heeft ons nieuwe inzichten en invalshoeken gegeven die een mooie aanvulling
zijn voor ons huwelijk. Het was goed om
tijd vrij te maken voor elkaar.’
De MC in 2 Days wordt in het najaar
aangeboden op zaterdag 11 oktober en 1
november (van 9.30-17.00 uur). De cursus
vindt weer plaats in bijbelschool De
Wittenberg in Zeist. De kosten bedragen
Vijfenvijftig jaar getrouwd: een bijzonder moment om bij stil te staan en onze
trouwe God en Vader voor te danken. Op 2
september 2014 het echtpaar
Vroegindeweij-Hartkamp (Zwaanstraat
38, 3816 AR) en op 17 september 2014 het
echtpaar Zeeman-Nederburgh (Stradivariusstraat 43, 3822 DL). Het echtpaar De
Jager-Huijzer (van Hoftenstraat 20, 3815
PP) viert op 12 september hun 45-jarig
huwelijk.
Wij wensen alle drie echtparen nog veel
goede jaren samen en bovenal Gods
zegen over hun huwelijk toe.
Ontvangen giften
Via mw. H. van Dijk € 20 en via mw. M.
Pap € 20 totaal. Hartelijk dank voor uw
bijdrage aan onze wijkgemeente, wij zullen het een goede bestemming geven.
Drieluik - nr.7 - september 2014
Prachtige foto, vindt u niet? Zo maar spontaan door
iemand uit de wijk aan ons gestuurd. De regenboog
symboliseert Gods wonderbaarlijke liefde en trouw
aan ons: Hij laat Zijn licht over ons schijnen, ook in
donkere tijden.
Op zaterdag 20 september is iedereen uitgenodigd
voor de start van een nieuw seizoen in dienst van
Hem en in verbondenheid met elkaar. Van harte
welkom vanaf 14.00 uur in het Adventscentrum.
Een aantal van ons heeft zich zeer ingespannen om
Inleverdatum kopij Drieluik
De kopij voor het oktobernummer kan
tot uiterlijk 19 september naar
Dirk Bolderman gestuurd worden
([email protected]).
15
Protestantse wijkgemeente
Bergkerk
kerk: Dr. A. Kuyperlaan 2, tel. 4617917,
fax 4657027, [email protected]
predikant: ds. J. van Baardwijk,
tel. 4613767 (te bereiken ma t/m vr
van 9.00-9.30 en 18.00-18.30 uur),
[email protected]
pastoraal meldpunt: mw. I. van ‘t Eind,
tel. 06-19945139 (op werkdagen van
18.00-19.00 uur) scribaat: L.H. Heijs,
p/a Dr. A. Kuyperlaan 2, 3818 JC,
[email protected]
beheerder: R.Th.Buijk penningmeester:
R.Th. Buijk, NL22 INGB 0000 5259 46,
NL85 ABNA 0432 6134 04
internet: www.bergkerk.nl
Vieren
Zondag 7 september, 13e zondag na
Pinksteren. Lezing: Matteüs (1) 18:1520, eindigend met de bekende woorden
‘Waar twee of drie mensen in mij naam
samen zijn, ben ik in hun midden’.
Zondag 14 september, 14e zondag na
Pinksteren. Lezing: Matteüs 18:21-35,
gastvoorganger is ds. Jos van Oord uit
Amersfoort.
Uit de pastorie
Zondag 21 september, 15e zondag na
Pinksteren. Deze zondag start een reeks
van lezingen uit het eerste bijbelboek
Genesis, verhalen over Abraham, we
beginnen met Genesis 11:27-12:9.
Zondag 28 september, 16e zondag na
Pinksteren. Lezing: Genesis 12:10-13:1,
over Abram en Sarai, op de vlucht voor de
honger, aangeland in Egypte.
Avondgebed
Drieluik - nr.7 - september 2014
16
Vanaf de eerste zondag van september
hervatten we het ritme van twee diensten
op zondag: 9.30 uur in de kapel van de
Bergkerk een dienst van Schrift en Tafel,
een geconcentreerde en verstilde liturgie
in de intieme sfeer van de Bergkapel. Om
10.30 uur een dienst van Schrift en Gebed
met maandelijks een tafelviering, een
meer uitgewerkte liturgie en aandacht
voor de kinderen. Het is een groot goed
dat we in de Bergkerk beide diensten
kennen.
Zondag 31 augustus, 12e zondag na
Pinksteren. Lezing: Matteüs 17:14-20.
Gezamenlijke dienst met de Lutherse gemeente, voorgangers: ds. Diederiek van
Loo en ds. Jan van Baardwijk. Volgende
week start de Westhill weer, maar deze
zondag is er al wel een mogelijkheid voor
kinderen om naar de kindernevendienst
te gaan.
Margriet Quarles van Ufford-Dirkzwager,
maandag 21 juli 2014 is zij op de leeftijd
van 90 jaar overleden. De laatste jaren
woonde zij in de Parkflat. Een bijzondere
en veerkrachtige moeder, oma en overgrootmoeder. De dankdienst voor haar
leven was 28 juli in de Bergkerk, waarna
zij gecremeerd is. Moge haar nagedachtenis worden bewaard en gekoesterd.
Woensdagavond 3 september start na de
zomerbreak het wekelijkse woensdagavondgebed in de kapel van de Bergkerk.
Om even voor half acht luidt de klok. In
de kapel is een klein groepje mensen
bij elkaar, het is stil, vanaf de paaskaars
worden de kaarsen op tafel ontstoken,
licht van Christus. We bidden en zingen
mee met de psalmen en een korte lezing
volgens het dagelijks leesrooster van
Taizé. Er is stilte om te overdenken en
er worden voorbeden gezegd. Er klinken
namen van zieken uit onze gemeenschap.
Een intiem moment. Na de zegenbede
gaan we in stilte en tot rust gekomen
uiteen en vervolgen onze weg. U bent hartelijk welkom in de kapel voor de vespers,
elke woensdagavond om 19.30 uur luidt
de klok.
Wij gedenken
Hendrika Hermina (Herma) SchoutenSchipper, zaterdag 5 juli 2014 is zij in
verpleeghuis De Lichtenberg, waar zij
de laatste jaren van haar leven werd
verzorgd, overleden. Zij is 84 jaar geworden. Op 14 juli was de uitvaartdienst in
de Bergkerk waarna we haar op Rusthof
hebben begraven. We zongen het lied
dat zij enkele jaren geleden noteerde in
een dagboekje: Rood is de avond, als het
zonlicht daalt; God die de moede strijders
binnenhaalt.
Net terug van vakantie viel ik halverwege in de uitzending Zomergasten met
Reinbert de Leeuw, pianist, dirigent,
componist. Over de taal en het raadsel
van muziek. Een prachtige uitzending met
een ontroerend slot, de aria ‘Erbarme
dich’ uit de Matthäus Passion van Bach.
Volgens De Leeuw ‘het hoogste dat de
menselijke geest heeft voortgebracht in
de geschiedenis’. ‘Het woord houdt op.
En dan begint de muziek.’ Het liet ook mij
niet onberoerd. Een prachtig raadsel.
Vriendelijke groet, van huis tot huis,
J. van Baardwijk
Jeugd en jongeren
Vanaf 31 augustus kunnen de kinderen
weer naar hun eigen dienst.
De Westhill is op zoek naar nieuwe mensen die een groep willen leiden. Er zijn
drie groepen: De Molshoopjes met kinderen van 4-6 jaar, de Duinklimmers van 7-9
jaar en de Alpinisten van 10-12 jaar. Heb
je belangstelling of wil je meer informatie, dat kan via: [email protected]
In de Westhilldiensten hebben we iedere
keer een collecte. We hebben een nieuw
doel gekozen: Stichting Leergeld Amersfoort. Dit is een organisatie die we een
warm hart toedragen, zie www.leergeldamersfoort.nl Zij doen heel goed werk voor
Amersfoortse kinderen in armoede en
krijgen veel meer aanvragen dan ze aan
kunnen.
De jongeren van Rond de 15 komen op 7
september weer bij elkaar. Houd de mail
in de gaten voor meer informatie.
Kleine Liturgiek
Twee avonden ‘kleine liturgiek’ over het
nieuwe liedboek, een nadere kennismaking. Dinsdagavonden 30 september en
7 oktober. Opgave: ds. J. van Baardwijk
[email protected]
‘ZILVER VOOR BK2’
Expositie ‘De zevende scheppingsdag’
Zondag 12 oktober: Feestelijke bijeenkomst ‘Zilver voor BK²’
in de Bergkerk om 12.00 uur.
Nagesprek
Je hoort het na een kerkdienst nog
wel eens zeggen: ‘Hier zou ik nog wel
eens over door willen praten’ of ‘Ik ben
benieuwd wat anderen beleefd hebben’.
Het kan fijn zijn om na een kerkdienst met
anderen van gedachte te wisselen: Wat
heb je gehoord? Hoe was je aanwezig?
Waar was je geraakt? Wat is er gebeurd?
Wat neem je mee? Zijn er vragen? Vaak
is er bij het uitgaan van de kerk al een
informele uitwisseling, maar het is ook
goed (als daar behoefte aan is) om het nagesprek te organiseren. Zondag 5 oktober
na de dienst van 10.30 uur is de eerste
keer nagesprek, aansluitend op de dienst,
in de gemeentezaal tot uiterlijk 12.45 uur.
Muziek op de Berg
Zondag 5 oktober: De magie van Mozart.
Werken van Mozart voor piano solo,
afgewisseld met brieven aan de componist, geschreven en verhaald door Adriaan
Plantinga, pianist en verteller.
Waarom is Mozart onsterfelijk? Hoe
speelt hij het klaar om met een paar simpele motieven zulke sprankelende muziek
te maken? Op welk moment horen we wie
hem geïnspireerd heeft? De muziek zal
het zeggen, en de korte gesproken teksten brengen ons dichter bij de klanken
van het wonderkind Wolfgang Amadeus
Mozart. We kennen de lichtvoetige Mozart, maar deze middag proeven we met
name zijn ingetogen, mystieke kant.
Expositie Sumba met hart en
ziel
In samenwerking met de Werkgroep
Sumba toen en nu, de Protestantse
Kerk in Nederland en de Christelijke
kerk van Sumba (GKS). Expositie in de
Bergkerk, van 15 augustus tot 5 oktober.
Met beelden van ruim 100 jaar ontwikkeling in de medische zorg, landbouw,
onderwijs en zending wil de werkgroep
het rijke erfgoed van de Sumba-zending
behouden en onder de aandacht brengen
van een breed publiek. Vanaf 1886 zijn er
ruim 90 Nederlandse zendingswerkers
uitgezonden naar het Indonesische eiland
Sumba. Zij hebben kerken gesticht en
scholen en ziekenhuizen opgericht. Sinds
1945 is er meer aandacht voor agrarische
en sociaal-economische ontwikkelingen.
De werkgroep wil initiatieven van Kerk
in Actie en Hivos helpen ontplooien. Met
foto’s en tekst op wandborden en de presentatie van kunst- en gebruiksvoorwerpen geeft de tentoonstelling een indruk
van de ontwikkeling van de samenleving
op Sumba, onder meer met een model
(3x3m) van een traditioneel Sumbanees
huis (zie foto).
Informatie: www.sumba-nederland.nl,
www.kerkinactie.nl, [email protected]
De expositie is te bezichtigen op zondag
na de dienst en op afspraak met de beheerder, de heer R. Buijk (033-4617917).
Drieluik - nr.7 - september 2014
• Lunchbuffet met muziek
• Creatieve activiteit voor kinderen met Gerrie Kraan
• Lezing door prof. dr. Gérard van Tillo: ‘Kunst in dienst
van religie; verwijzing of Facade’
• Cabaretgroep, o.l.v. Gerian Dijkhuizen
17
Protestantse wijkgemeente
De Bron
kerk: De Bron, Vogelplein 1, tel. 4728167
koster en beheer/verhuur: M. Peters,
tel. 4611077, [email protected]
predikant: ds. R.G .van der Zwan,
Fuutstraat 18, 3815 JP, tel. 4755158,
[email protected] en
ds. B. Borger (parttime), Van Randwijcklaan 181, 3815 MS, tel. 4799080,
[email protected] scriba: J.J.J.
Merkens, Soeverein 72, 3817 HV, tel.
4620446, [email protected]
wijkkas: NL05 INGB 0005 0407 29 ten name
van De Bron autodienst: G. Doornekamp,
tel. 4720729 en H.J. Verbaan, tel. 4723682
kopij wijkberichten: naar de predikanten
internet: www.debronamersfoort.nl
Bij de kerkdiensten
Zondag 31 augustus en 7 september:
Twee diensten waarin we opnieuw uit
Prediker lezen; op 31 augustus hoofdstuk
11, op 7 september hoofdstuk 12
Zondag 14 september: Startzondag van
het nieuwe seizoen. Na de kerkdienst is
er programma tot ongeveer 14.00 uur. Nadere informatie vindt u op de nieuwsbrief
en de website.
Zondag 21 september: Kerkdienst in de
vredesweek met als thema ‘Wapen je met
vrede’. Te midden van alle krachten en
machten in deze wereld werd en wordt
het evangelie verkondigd. In zijn brieven
tast Paulus naar betekenis en reikwijdte.
We lezen enkele gedeelten daarvan. Actueel, ook na zo’n 2000 jaar in de wereld van
vandaag.
Drieluik - nr.7 - september 2014
18
Zondag 28 september: ‘Kind op Zondag’
leest deze weken de verhalen over Abram.
Vandaag staat Genesis 12:10 en verder op
het rooster. Het is het verhaal over Abram
die om den brode naar Egypte trekt en
zijn vrouw Sarai opdraagt om daar te
zeggen dat zij de zuster van Abram is.
Dit verhaalmotief komt drie keer voor in
het boek Genesis, twee keer met Abram/
Abraham en een keer met Izaak. Wat zegt
dit verhaal ons vandaag? Deze dienst is
een dienst van Schrift en Tafel.
In memoriam
Willem Christiaan Rooth
In de vroege morgen van 2 juli 2014 overleed in verpleeghuis St. Elisabeth Willem
Christiaan Rooth. Wim Rooth verbleef al
een aantal jaren in het verpleeghuis. Er
kwam over zijn actieve leven een schaduw in de vorm van vasculaire dementie.
Hij kon daardoor niet meer thuis wonen.
In de dienst van Woord en Gebed stonden we stil bij Psalm 37:5 ‘Leg je leven
in de handen van de HEER, vertrouw op
hem, hij zal dit voor je doen’. Het waren
de woorden waar Wim en Ton 45 jaar
geleden hun huwelijk mee zijn begonnen.
Woorden van vertrouwen, woorden van
geloof. In dat woord vertrouwen zit ook
het woord trouw. Wim was trouw aan alles
wat hij deed en trouw aan mensen. Trouw
in zijn werk, trouw in vrijwilligerswerk in
de kerk, eerst in Amsterdam, daarna in
Woubrugge en ook in Amersfoort waar hij
trouw een gemeentelid om de zoveel tijd
naar Birkhoven reed. Psalm 37 eindigt
met woorden van troost: de rechtvaardigen schuilen bij God. De laatste jaren
van zijn leven zijn moeilijk geweest,
voor hemzelf en voor Ton. In geloof en
vertrouwen spraken we uit dat Wim nu
mag schuilen bij de Heer van zijn leven.
In dat geloof vertrouwden we op 9 juli zijn
lichaam toe aan de aarde, op de Nieuwe
Oosterbegraafplaats in Amsterdam. Wim
keerde terug naar zijn geboortegrond en
bovenal naar de Heer van zijn leven. Dat
dat Ton en de overige familie tot troost en
steun mag zijn in de dagen en jaren die
komen (B.B.)
Alida van Gameren-Mulder
Op de avond van 2 juli 2014 overleed in het
ziekenhuis Ali van Gameren. Ze woonde in
Andreasstaete, met een prachtig uitzicht
op het Randenbroekerbos. Ali had voor
een groot gedeelte zelf bepaald hoe haar
uitvaartdienst er moest zien. Op de rouwkaart stond Micha 6:8 ‘Dit alles vraagt
hij: houdt u aan het recht, blijf altijd
trouw en ga in alles bij uw God te rade.’
In de dienst zelf moest Filippenzen 4:4-7
gelezen worden. Woorden over vreugde
omdat de Heer nabij is en over de vrede
van God die alle verstand te boven gaat.
Ali van Gameren was een betrokken en
geïnteresseerde vrouw. Tot het laatst toe
was ze lid van een leesclub van Passage.
De wereldliteratuur werd er gelezen.
Maar ze was ook zeer betrokken op de
kleine dingen om haar heen; trots was ze
op haar kinderen en kleinkinderen en van
iedereen wist ze wat hij of zij deed en van
allerlei nieuwe ontwikkelingen was ze op
de hoogte. Groot verdriet kwam er in haar
leven toen haar man in 2005 overleed.
Jarenlang was ze voor hem mantelzorger
geweest, tot dat niet meer ging. Maar Ali
van Gameren pakte de draad van haar
leven weer op verhuisde naar de Andreasstaete. Daar genoot ze van de mensen om
haar heen, van de contacten die ze legde
via de pastorale commissie en heette ze
nieuwe bewoners welkom met een bloemetje. Ook de ontwikkelingen in kerk en
samenleving bleef ze op de voet volgen.
En bij alles nam ze de woorden van Micha
IN DE KRING 2014-2015
Op alle adressen wordt tussen 7 en 20 september het
boekje In de kring 2014-2015 bezorgd, of het wordt
desgevraagd digitaal gestuurd. De werkgroep heeft
opnieuw een breed aanbod samengesteld, van bijbelkring tot gespreksavond over gamende pubers, van
een muzikale wereldreis tot een cursus oud worden/
zijn en heel veel meer. Maak uw keuze en breng het
aanbod ook onder de aandacht van anderen. We hopen weer op een mooi seizoen.
verjaardagsgroeten en huwelijksjubilea
ter harte ‘Ga in alles bij uw God te rade’.
De afscheidsdienst in aula 1 van Rusthof
eindigde met het laatste koraal uit de
Johannespassion van J.S. Bach:
Dat mijn ogen U zien in alle vreugde, o
Gods Zoon. Mijn Heiland en genadetroon.
Heer Jezus Christus, verhoor mij en ik zal u
eeuwig prijzen.
Dat haar kinderen en kleinkinderen en
overige familie met dit loflied getroost
hun weg verder mogen gaan. (B.B.)
Jan Johan Besseling (1928)
We leerden de heer Besseling kennen
als een vriendelijke en rustige man.
Vele jaren woonde hij aan het Mariken
van Nimwegenpad. Eerst met zijn gezin,
waaruit in 1984 zijn vrouw wegviel ten
gevolge van ernstige ziekte. Hij moest zijn
leven herpakken. Dat is zwaar geweest
voor hem en de kinderen. Hij sprak daar
niet over. Zijn innerlijk liet hij sowieso
niet zien, hij had zijn visie en mening,
daarover was niet veel te praten. Zijn
kinderen hebben dat wel gemist. Ook
nadat zij de deur uit waren, lukt het hem
om structuur in het leven te houden. Hij
genoot van zijn dagelijkse wandeling en
van verre reizen, tot op hoge leeftijd. In
een van zijn medereizigers, Gerda Nusselder, vond hij een reisgenoot voor het
leven. Toen viel de schemer van het leven
over hem. Hij vond dat erg en kon dat ook
benoemen. De laatste twee jaar woonde
hij in De Amerhorst. Zijn vriendelijke en
zachte kant werden daar nog weer sterk
zichtbaar. Gedragen door goede zorg en
nabijheid van zijn kinderen en van de verzorging is hij heengegaan. In vertrouwen
aandacht besteed. De reden is dat van veel echtparen de huwelijksdatum niet geregistreerd is in
de kerkelijke administratie. Bovendien wil niet
elk bruidspaar een jubileum openbaar maken.
Tegelijk is er niks mis mee, om een jubileum wel
samen met de gemeente te delen.
Als u wilt dat er op enigerlei wijze aandacht aan
uw huwelijksjubileum wordt besteed, laat u het
dan ruim van te voren weten aan uw ouderling,
contactpersoon of een van de predikanten.
dat hij deelt in Gods licht en ontferming,
vond het afscheid plaats met een dienst
in De Bron en aansluitend de begrafenis
op Rusthof op 11 juli. We hebben gebeden
om Gods kracht en licht voor zijn gezin en
voor ieder die hem mist. (RZ)
Helena Wilhelmina Vellinga-Nieboer
6 december 1919 - 9 augustus 2014
Op 9 augustus 2014 is mevrouw Vellinga
overleden op de leeftijd van 94 jaar. Sinds
10 april 2007 was zij weduwe van Jan
Meindert Vellinga. Op 13 augustus hielden
we een dienst van Woord en gebed in
het uitvaartcentrum aan de Mozartweg.
Mw. Vellinga wilde niet dat we haar hele
levensloop zouden gaan beschrijven. Wel
had ze liederen en teksten aangereikt die
we voluit hebben gehonoreerd, zodat de
rouwdienst helemaal haar dienst werd.
Eén aspect van haar leven en identiteit
hebben we in de gedachtenis uitvergroot:
haar liefde voor de natuur en voor het
park waarin zij woonde in verpleeghuis
De Lichtenberg. Daarom lazen we dat ene
evangelieverhaal waarin Jezus ons opmerkzaam maakt voor de vogelen des hemels en de leliën des velds. De natuur is
gelijkenis van meer dan aards geheimenis
(Jan Wit). We hebben ons verwonderd
over de verbluffende eenvoud waartoe Jezus ons uitnodigt: vertrouwen op de zorg
van onze God. In goed vertrouwen dat mw.
Vellinga in goede Handen was en is hebben we haar herdacht, uitgeleide gedaan
en in haar graf gelegd, bij haar man. De
familie ziet om in dankbaarheid. Moge die
dankbaarheid hen tot troost en steun zijn.
(Ds. Titus Woltinge)
Kindernevendienst – meer dan
een uurtje op zondag!
Op 13 juli sloten kinderen en leiding na
de kerkdienst het seizoen af met een zeskamp op het grasveld tussen Wulpstraat
en Kraanvogelstraat. Deze traditie was
weer een groot succes!
Het nieuwe seizoen wordt in het weekend
van 5-7 september weer gestart met een
mini-kamp in en rond de schuur van Henk
en Jantien van Ieperen in Zwartebroek.
Van vrijdagavond tot zaterdagavond gaan
de jongste kinderen een dagje en nachtje
weg. Op zaterdagmiddag komen de oudere kinderen er bij en die blijven dan tot
zondag.
Vorig jaar is hiermee begonnen voor de
jongste kinderen, omdat zij nog niet mee
kunnen op het jaarlijkse kinderkamp met
Hoeksteen en Emmaüskerk. Het was zo
leuk, dat het dit jaar weer georganiseerd
wordt. Het kon niet uitblijven dat ook de
oudere kinderen een dag en nacht op deze
toplocatie verblijven!
Het wordt vast weer prachtig voor de
kinderen en niet minder voor de leiding
en voor Henk en Jantien van Ieperen.
Veel plezier!
Spreekuur
Elke dinsdagmorgen van 10.00-11.30 uur
houdt een van beide predikanten spreekuur in de kerk. Loop gerust eens binnen.
Gift
De kerk ontving een gift van 200 euro uit
dankbaarheid voor hulp en steun na een
overlijden. Hartelijk dank!
Drieluik - nr.7 - september 2014
In De Bron is het gebruik dat gemeenteleden van
80 jaar en ouder een verjaardagskaart ontvangen
namens de gemeente. Ook worden deze jarigen
op de nieuwsbrief vermeld, zonder leeftijd of
geboortejaar.
Dit wordt verzorgd door mw. Lia van Dijk. Indien
u geen prijs stelt op deze aandacht, kunt u dit bij
haar kenbaar maken: tel. 4799088, e-mail: [email protected]
Aan huwelijksjubilea wordt niet automatisch
19
Protestantse wijkgemeente
De Brug
kerk: Schuilenburgerweg 2, tel. 4725109
(open ma t/m do 9.00-11.00 uur)
predikant: ds. H.G.J. van Dolder,
Rubensstraat 97, 3817 EB, tel. 7850997,
[email protected]
koster: mw. A. Feenstra tel. 4728605,
[email protected] ouderenpastoraat:
Ds. D.J. van Wageningen, tel. 4681706
coördinator pastoraat: mw. J.H.
Doorduijn-Kuiper, tel. 4944606,
[email protected]
scriba: mw. E. C. Ruiter-Overbeeke,
Elsenburg 33, 3813 RD, tel. 4330474,
[email protected]
wijkkas: N.R.F. Elkerbout, tel. 4630203.
bankrekening: NL09 INGB 0000 6423 86
t.n.v. wijkgemeente De Brug te Amersfoort
diaconie: NL40 INGB 0005 0360 25 t.n.v.
Diaconie De Brug; NL04 INGB 0001 3213 79
t.n.v. Zending en werelddiaconaat De Brug
ledenadministratie: woensdagmorgen
9-11 uur in De Brug of:
[email protected]
kerkbalans: J. Grevengoed, tel. 4725820,
[email protected]
autodienst: E. Donselaar, tel. 4617357,
[email protected]
internet: www.brugkerk.eu
Kerkdiensten
Drieluik - nr.7 - september 2014
20
De schoolvakanties zijn voorbij en voor
veel mensen begint het ‘gewone leven’
weer. Ook de kerk ontwaakt uit haar
zomerslaap. Tenminste als het gaat om
activiteiten en vergaderingen. Kerkdiensten gaan gelukkig heel het jaar door.
Als lofzang op de God die niet op vakantie
gaat, maar in elke week een rustpunt
ingebouwd heeft om tot bezinning te
komen, opnieuw geïnspireerd te raken en
te vieren. Wie neemt het zich niet voor na
een goede vakantie om regelmatiger rust
en ontspanning te zoeken en niet alles op
die paar weken per jaar aan te laten komen om bij te tanken of op te laden? Een
goede reden de zondag daarvoor apart te
houden.
Tot de startzondag op 21 september vervolgen we de serie over de tien woorden
uit Exodus 20.
Zondag 7 september: ds. Hans van Dolder
Zondag 14 september: ds Harold Overeem
uit Boskoop
Zondag 21 september: startzondag
‘Groei’, ds. Hans van Dolder met aansluitend Brug XXL (11.30-13.00 uur):
een gemeenteontmoeting rond de
start van het nieuwe seizoen.
Zaterdag 27 september: 16.00 uur, De
Brug, Avondmaal in kleine kring, ds. Hans
van Dolder
Zondag 28 september: viering Heilig
Avondmaal, ds. Hans van Dolder, Om 17.00
uur: Zangdienst (zie verderop).
Tijdens elke morgendienst is er kinderoppas en kindernevendienst.
Voor in de agenda: 12 oktober: doopdienst
Huwelijksjublilea
Deze maand zijn er bijzondere huwelijksjubilea van leden van De Brug. Op 1 september 2014 hopen dhr. C.N. Fredriksz en
mevr. C.J. Fredriksz-de Lijster (Romeostraat 35, 3816 SB) te vieren dat zij 65 jaar
getrouwd zijn. Een bijzonder jubileum. Op
27 september gaven 40 jaar geleden twee
echtparen elkaar het ja-woord: dhr. H.J.
Smits en mevr. R. Smits-van den Broek
(De Vlijtstraat 23, 3816 VS) en dhr. G.
Timmerman en mevr. C.L. TimmermanIpenburg (Gerard Boedijnerf 15, 3816 DB).
Van harte gefeliciteerd met deze tijd met
elkaar.
Startzondag
Op 21 september staat de zondagmorgendienst in het licht van het nieuwe seizoen.
De nieuwe jaargids geeft een mooi overzicht van alle mogelijkheden om in en rond
de gemeente De Brug ons geloof in God,
het gemeente zijn met elkaar en onze roeping in het leven van elke dag te beleven
en te verdiepen. De drie kernwoorden voor
ons gemeente zijn in deze jaren zijn niet
voor niets: ‘verbinden, verdiepen, delen’.
We zijn een uitdelende gemeenschap rond
Jezus, maar willen daarin ook groeien. Dit
aspect staat deze startzondag centraal:
Groei. Waarin kunnen wij als gemeente
groeien? Waarin willen wij als discipel van
Jezus groeien? Op de startzondag gaat het
dit jaar niet om te kijken wat u kunt gebruiken van wat De Brug te bieden heeft,
maar om de vraag wat u van de kerk nodig
heeft om te groeien en wat u anderen
daarbij kunt bieden. Tijdens de Brug XXL=
ontmoeting (11.30-13.00 uur) na de dienst
gaan we daar actief mee aan de slag. Van
harte uitgenodigd deze zondag langer te
blijven.
In memoriam
Op 8 juli 2014 overleed mevrouw Gé
Mulder-Flikweert in het hospice in Zeist
op 58-jarige leeftijd. In een preek in
juni heb ik al verteld over de bijzondere
manier waarop ik Gé en haar man Bert
ontmoette na een telefoontje van haar
schoonzus. Achteraf waren we blij dat zij
mij gebeld heeft met het verzoek Gé eens
op te zoeken. Na de eerste verrassing dat
hun dominee opeens voor hun neus stond
– we kenden elkaar nog niet - hadden
we snel goed contact. Dit eerste contact
was extra waardevol toen korte tijd later
bleek dat de strijd tegen de uitgezaaide
kanker kansloos bleek. Voor beiden extra
verdrietig omdat zij beiden eerder een
partner hadden verloren. De inhoud van
de afscheidsdienst had Gé snel op papier.
Het getuigenis dat daar van uitging was
velen tot troost op 15 juli toen Bert en de
kinderen en kleinkinderen haar naar haar
rustplaats moesten brengen. Voor haar
was de liefde van God, die je niet afwijst,
ook al klop je na een periode van mindere betrokkenheid weer aan zijn deur,
doorslaggevend. Maar dan moet je hem
wel zoeken. We bidden dat de troost en
rust die zij van God ontving in haar laatste
dagen ook Bert en de kinderen zal dragen
bij de lege plaats die Gé achterlaat.
Hartelijke groet,
ds. Hans van Dolder
Geboren
Op 19 mei 2014 is bij Arjen en Ilse
Verhage-Borgdorff Marit Martine geboren. Marit is het zusje van Linde. Op het
kaartje staat: ‘Weet je dat je van waarde
bent, weet je dat je een parel bent, een
parel in Gods hand’. Het adres van de
familie Verhage is Soesterweg 528, 3812
BN Amersfoort.
Rosa Eva Elkerbout is geboren op 12 juli
2014. Rosa is de dochter van Niels en
Corina Elkerbout en zusje van Marit en
Thirza. Zij wonen Patriciërslaan 19, 3824
CA Amersfoort. Op het kaartje staat: ‘Een
nieuw leven, geboren uit Gods liefde, Zo
klein, zo mooi, zo bijzonder. Welkom in ons
leven, groot wonder.’
Op 1 augustus 2014 is geboren Bernardus
Josephus Levi Baten. Levi is de zoon van
Dennis en Bernadine Baten. Op het kaartje
staat: ‘God schonk ons een kindje, het
is nu nog klein. Dat dit kindje voor altijd
in Zijn hand mag zijn.’ De familie Baten
woont: Verdiweg 135, 3816 KC Amersfoort.
Wij wensen deze gezinnen veel geluk
toe en Gods onmisbare zegen voor de
toekomst.
Start Alpha-cursus
Op dinsdag 7 oktober start er weer een
Alpha-cursus. Of je nu wel of niet gelooft,
vaak of nooit naar de kerk gaat, jong of
oud(er) bent, de Alpha-cursus is voor
iedereen die op zoek is naar antwoorden
op vragen als: Waar leef ik eigenlijk
voor? Waarom zou ik me druk maken om
iemand die 2000 jaar geleden leefde? Is
de Bijbel relevant voor mijn leven?
De Alpha-cursus is een
kennismaking met het
christelijk geloof. De
cursus duurt tien weken
waarin de ‘basics’ van
het christelijk geloof
worden behandeld. Aan
de orde komt onder
andere: Wie is Jezus,
hoe kan ik zeker zijn van
mijn geloof, wie is de Heilige Geest?
Dit is echt de kans om zelf (weer eens)
stil te staan bij de vraag ‘wat geloof ik nou
eigenlijk?’ En de kans om iemand mee te
nemen, die meer wil weten van het christelijk geloof. Het duurt nog even voordat
we starten. Dat biedt jou de gelegenheid
om na te denken wie jij uit kan nodigen.
Wil je je opgeven voor de cursus of meer
informatie, mail dan naar [email protected] of bel (033) 2536314.
Namens het Alpha-team,
Marjoleine den Ouden
Een geavanceerd systeem kan namelijk
pas goed worden ingeregeld tijdens het
gebruik. Wat de ringleiding betreft, deze
is nu beschikbaar in de gehele kerkzaal
en ook in zaal 4. Voorheen was dat alleen
in het middendeel van de kerkzaal.
In het verleden werd een installatie
aangeschaft om de verstaanbaarheid
van de voorganger te verbeteren, zoals
draadloze microfoons (nadeel: leeg
rakende batterijen). Later kwamen daar
de invoering van de kerktelefoon en de
cassettedienst bij. In De Brug is er de
laatste jaren veel meer bijgekomen, denk
aan een afzonderlijke installatie voor
het Brugcombo (nadeel: het steeds weer
uitrollen van kabels, enz.), kerkradio,
beamer, internetverbindingen enz. Gekozen is nu voor een digitaal systeem met
een gebruikersvriendelijk bediensysteem.
Dit omvat de kerkzaal, met zaal 4 als
uitbreiding daarop, en de ontmoetingshal.
Tevens is de faciliteit voor het Brugcombo
in dit systeem meegenomen. Voor muziekuitvoeringen is het systeem uitermate
geschikt omdat ook aan de weergave van
de lage tonen veel aandacht is besteed.
De installatie is voor kerkzaal en hal in
stereo uitgevoerd. Daarvoor zijn aan het
plafond twee kwaliteitsmicrofoons aangebracht. De hal is ook regelbaar vanuit de
keuken. De installatie kan door de koster,
maar ook vanaf de beamertafel bediend
worden.
Met de aanschaf van deze nieuwe apparatuur hopen we minstens 15 jaar verder te
kunnen. Zo bieden we ook onze huurders
een goed product, waarbij het zelfs mogelijk moet zijn opnames te kunnen maken.
Voor de nabije toekomst wordt nagedacht
over Kerk-TV. Een beslissing moet nog
worden genomen, omdat daarvoor een
aanvullend verlichtingsplan moet worden
gemaakt. Een aantal gemeenteleden dat
de diensten niet meer kan bijwonen, maar
wel betrokken wil blijven, is sterk afhankelijk van dergelijke voorzieningen.
Om voor de hiervoor omschreven installaties voldoende middelen te verzamelen
is er nog veel geld nodig. De nieuwe
geluidsinstallatie zal geheel uit eigen
middelen betaald moeten worden. Een
groot bedrag is al aanwezig door royale
giften en de resterende gelden uit het
Vleugelfonds. Er volgen nog acties om
het ontbrekende bedrag binnen te halen.
In dat kader vragen we uw aandacht voor
het Benefietconcert op 28 november door
het Christelijk Streekmannenkoor NoordWest Veluwe o.l.v. Martin Mans.
(Namens de kerkrentmeesters, Jan
Grevengoed)
Zangdienst
Het Alvipior Ensemble van Jaap Kwakkel
en Tjitske Homma verleent medewerking
aan de zangdienst op zondag 27 september. Het thema van de dienst is: ‘Verootmoedigen’. Ds. M. D. van der Giessen is de
voorganger en Jaap Kwakkel bespeelt het
orgel. Aanvang: 17.00 uur.
Nadat de kerkenraad, in mei 2014,
goedkeuring had verleend aan het investeringsplan voor een nieuwe geluidsinstallatie (opgesteld door een commissie
bestaande uit Allis en Bert Feenstra,
Johan van der Veen, Cor Zijlstra, Hans
Ruiter en Martin Paats), is dit plan nu
gerealiseerd. Naast het aanbrengen
van voorzieningen, zoals bekabeling en
dergelijke, dient zo’n installatie ook
ingeregeld te worden, waarbij rekening
moet worden gehouden met de eigenschappen van het kerkgebouw en de
aard van de bijeenkomsten. Vanaf eind
juli 2014 zijn we aan het proefdraaien,
waarbij verbeterpunten vanzelf aan de
orde komen. Wanneer, ondanks uitvoerige
testen vooraf, tijdens een dienst bijvoorbeeld de ringleiding niet voor iedereen
naar behoren werkt, of de verstaanbaarheid nog niet optimaal is, bieden we u
hiervoor onze verontschuldigingen aan.
Drieluik - nr.7 - september 2014
Nieuwe geluidsinstallatie
21
Protestantse wijkgemeente
De Hoeksteen
kerk: Klaartje Donzepad 59, tel. 4807898
coördinator beheer: S. Woldendorp,
tel. 4804969 predikant: ds. J. Woltinge,
Klarissenstraat 37, 3813 CH, tel. 4752141,
[email protected]
scriba: [email protected]
penningmeester: W. Kraan,
Van Obdamstraat 34, 3814 TD,
bankrekening: NL18 ABNA 0553 2171 35
website: www.hoeksteenamersfoort.nl
Vieren in september
Zondag 7 september besteden we aandacht aan de nationale ziekenzondag (officieel de tweede zondag in september). Er
gaan weer bloemen naar gemeenteleden
die chronisch ziek zijn (voor zover we dat
weten). We hopen dat veel kerkgangers
daaraan meewerken. Wie langdurig ziek
is, wordt zo licht vergeten. Onze gastvoorganger is ds. L. Terlouw uit Veenendaal.
Op het rooster staat: Matteüs 18 vers 1-20
Zondag 14 september: vandaag worden
ten minste twee gemeenteleden in het
ambt van pastorale ouderling bevestigd:
Ineke van Oosten (Nieuwerhoek 34) en
Fokko Vellenga (Marcel Bruiererf 11). W
nemen afscheid van Irene en Matthijs van
den Brink (samen jeugdouderling), Marja
den Hond (jeugdouderling), Roelien Appelo en Peter Jansons (samen pastorale
ouderling) en Dick Ouwerkerk (diaken).
De kerkenraad is geroepen (geestelijk) leiding aan de gemeente te geven.
Het stemt dankbaar dat er steeds weer
mensen zijn die zich geroepen weten
daaraan bij te dragen voor een bepaalde
periode. Zo verwelkomen we en zo nemen
we afscheid. We zoeken daartoe pas-
Drieluik - nr.7 - september 2014
22
sende woorden en gebaren. En dat alles
in de context van Woord en sacrament:
we vieren de Maaltijd van de Heer. En uit
de Bijbel zetten we onze lezingen uit de
Efeze brief voort: hoofdstuk 2 vers 1-10
(of: hoofdstuk 4 vers 1-13).
Zondag 28 september: een adoptiedienst
over Israël. Gijs de Raad en Christel
Eijkelenboom nodigen ons uit om mee
te werken aan deze dienst. Wie dat wil,
legge contact met hen: gijsenchristel@
fastmail.fm
Zondag 21 september: het (landelijke)
thema voor de viering is ‘Met hart en ziel
vieren en verbinden’. We leggen dit thema
naast Efeziërs 2 vers 11-22. Wie zin heeft
om mee te werken aan de voorbereiding
(en uitvoering?) van deze dienst legge
even contact met mij (TW), uiterlijk 8
september.
Bidden op maandag
Op de volgende maandagen bent u weer
welkom in De Hoeksteen van 19.30-20.00
uur, voor het avondgebed. We bidden in
stilte en/of hardop voor onze wijkgemeente, voor buurt, stad en land. Welkom,
opnieuw of zomaar een keer op 8 en 22
september.
12 plus kerk
Het afgelopen jaar kwam een aantal jongeren uit De Hoeksteen maandelijks bij elkaar.
Samen beginnen in de dienst en dan na het kinderlied naar een woonkamer om 12+
kerk met elkaar te hebben. Ze dachten met elkaar na over zaken die met het geloof te
maken hebben aan de hand van stellingen of opdrachten. Zo hebben ze het gehad over
ruzie, de barmhartige Samaritaan, Kerst en Pasen. Met Pasen konden ze een kaarsje
aansteken voor iemand die het nodig had. Deze kaarsjes stonden in de vorm van een
kruis. Het was een mooi en indrukwekkend moment. Verdriet werd gedeeld met elkaar.
Na enkele minuten
stilte sloot Marjan
de Lange af met een
gebed.
Volgend jaar zal een
groot gedeelte van
deze groep naar de
15+-kerk gaan. Vind jij
het leuk om iets met
jongeren te doen? We
zoeken nog leiding. Ook
zijn we hard op zoek
naar jeugdouderlingen.
Iets voor jou? Laat het
weten.
(Marja den Hond)
STARTWEEKEND
Zoals elk jaar starten we het nieuwe seizoen met
het Hoeksteen Startweekend op 20 en 21 september.
Deze keer met als thema ‘Vieren en verbinden’. Het
startweekend 2014 wordt namelijk georganiseerd en
ingevuld door Hoeksteners zélf! Daarvoor hebben we
niemand persoonlijk benaderd, want wij geloven dat
de kracht uit de gemeente komt. En dat het een superfeest wordt, blijkt wel uit het grote enthousiasme
in en om De Hoeksteen en de vele goeie ideeën en
suggesties: van spelen/spelletjes in Park Schothorst,
samen ontbijten, dropping voor jong (en oud) tot een
filmavond, meditatieve wandeling en taart bakken
en… eten. Met elkaar zorgen we dan ook voor een
onvergetelijke start van het nieuwe kerkelijke
seizoen, die je niet mag missen!
(Irene en Matthijs van den Brink)
Geboren
We kregen van Dirkjan, Cariènne en Boaz
van den Berg een geboortekaartje, met
deze tekst: ‘Pas geboren / een nieuw
leven. / Wondermooi / ons door God gegeven: Seppe Jacco.’ Seppe is op 6 augustus 2014 geboren en zijn wieg staat aan
het Reinaartpad 10. Beste Cariènne en
Dirkjan, van harte gefeliciteerd met jullie
jongetje. We hopen dat hij mag opgroeien
in geluk onder de zegen van de Levende.
Vakantiegeld delen
Een van onze gemeenteleden (mw. Van
Hof) vertelde me enthousiast over haar
vakantieweek in Ermelo. Ze kon die week
meemaken dankzij de actie Vakantiegeld
Delen. Met haar toestemming vertel ik het
door. Elke dag was er een mooi programma: een uitje naar de dierentuin in Arnhem, een uitje naar Harderwijk en naar
Ermelo, gezellig samen bingo spelen,
samen voetbal kijken, luisteren en kijken
naar natuurverhalen enz. Haar enthousiasme trof me en ze zou zo weer (volgend
jaar) een dergelijke week willen herhalen.
Een reden temeer om die diaconale actie
erin te houden en daaraan bij te dragen,
opnieuw of voor het eerst.
Uit de wijkkerkenraad
Samen vergaderen is een belangrijk
deel van het ambtsdrager zijn. Om de
teamgeest te bevorderen is het goed om
ook ándere dingen samen te doen. Eten
bijvoorbeeld. Halverwege juli hebben we
weer gezellig en smakelijk onze jaarlijkse
barbecue maaltijd genuttigd, in de tuin
bij het zomerhuisje van Lammy en Stijnco
Woldendorp. Bijzonder aangenaam.
De afgelopen maanden hebben we het
wat kalm aan gedaan: de zomertijd is er
ook om wat op adem te komen. Toch gaan
veel activiteiten gewoon door, zoals de
zoektocht naar ambtsdragers (waarover
we herhaaldelijk schrijven in de zondagse
Nieuwsbrief). Verder; het beleid ten
aanzien van de keuze van gastvoorgangers: dat is uiteraard geen zaak van mw.
Carina Zee alleen (veel werk!), maar een
verantwoordelijkheid van de kerkenraad.
Onze wijkgemeente heeft een diversiteit aan kleuren, het is goed om dat ook
voluit te honoreren bij de keuze van de
gastdominees die voorgaan wanneer de
wijkpredikant elders dienst doet of vrij
is (opgeteld ongeveer de helft van alle
zondagochtendvieringen).
Verder: hoe gaat (wenselijk) de Hoeksteen-gemeente eruit zien, de komende
5 à 10 jaar? De algemene kerkenraad
(Amersfoort breed) geeft die vraag als
huiswerk mee aan elke wijk, als kerkenraad zijn we daarmee bezig en gaan we
u/jullie als gemeenteleden daar actief bij
betrekken.
De startzondag verbreden we tot startweekend en we dagen u en jullie uit om
met ideeën te komen, zie elders in deze
kolommen. Zo is het – om met Herman
Finkers te spreken - hier al net als in
Almelo: het licht staat op groen, er is
altijd wat te doen.
Verantwoording giften
Op huisbezoek ontving ik:10 euro van
mw. K. en 20 euro van echtpaar W. voor
de wijkkas. Aan collectebonnen van mw.
B. 10 euro voor predikantsplaatsen en 10
euro voor onderhoud van de kerk. Alle
gevers dank!
Wijkpredikant afwezig
Van 1 t/m 7 september heb ik nog een
week zomerverlof. In geval van nood kunt
u contact leggen met een van de collega’s:
ds. B. Borger (tel. 4799080) of ds. R.G. van
der Zwan (tel. 4755158).
Kopij Drieluik
Voor het oktobernummer van Drieluik
dient uiterlijk 15 september de kopij te
worden aangeleverd bij predikant.
[email protected]
Vriendelijke groet,
Titus Woltinge
Soos 55 plus van
Prot. Soc. Centrum
Woensdag 10 september begint het
nieuwe seizoen van de soos in De Hoeksteen om 14.00 uur. Zoals altijd de eerste
keer is er ruimte om belevenissen met
elkaar te delen. Er wordt geluisterd naar
wat leuke verhalen en er wordt bingo
gespeeld.
Op 24 september komt mw. Van
Willigenburg met dia’s over Ierland. Zij
geeft voorlichting aan reisbureaus en
dergelijke en kan dus mooie dingen laten
zien en vertellen.
Noteer ook alvast de 31e, want dan staat
een gezamenlijk reisje met de andere
soos gepland. Daarover meer op de soos
of bel mw. Tissink (4722835) of mw.
Pathuis (4721816).
In Frankrijk vind je nog veel middeleeuwse kerken. Meestal
staat er wel een deur open en kun je binnen even gaan
zitten om de sfeer te voelen, de ouderdom van wat je ziet
op je in te laten werken en de toewijding waarmee de kerk
versierd is. Prachtige kleuren op de plafonds en de muren,
indrukwekkende glas-in-loodramen, verstilde beelden, vage
geuren van kaarsen en wierook. Die toewijding uitte zich ook
vaak in vreeswekkende afbeeldingen van martelaren of de
zondige mens die gestraft wordt. Soms primitief gebeiteld in
steen, maar de waarschuwing is heel duidelijk.
En dan zie je iets wat je bijblijft. Deze foto hebben we genomen in een portaal van de eglise Notre Dame in Semur en
Auxois, in de Morvan in Frankrijk. Een grote hooggelegen
kerk omringd door een klein oud stadje, zoals je daar vaak ziet. Een kerk uit de 12de eeuw, met verschillende portalen die versierd
zijn met gebeeldhouwde figuren. Daar ontdekten we dit: een voorstelling van het laatste oordeel, de mens wordt gewogen en de angst
om te licht bevonden te worden is groot. Bij de weegschaal staat de duivel aan de ene kant, aan de andere kant een engel. De duivel
probeert het oordeel te beïnvloeden, geen genade, maar de engel legt zijn hand om de schaal en drukt deze naar beneden.
Zo oud, middeleeuws, maar wat een prachtig beeld.
(Elisabeth Hekman)
Drieluik - nr.7 - september 2014
Het Laatste Oordeel in de Morvan
23
Protestantse wijkgemeente
Emmaüskerk
kerk: Noordewierweg 131, tel. 4613937
verhuur: mw. E. ten Haken, tel. 4481874,
[email protected]
coördinator kosterstaken: mw. E. ten
Haken, tel. 4481874 predikant: ds. P.P. van
der Harst, tel. 4799251, paulvanderharst@
planet.nl (vrije dag: woensdag)
buurtpastor: mw. A.E. van Bunnik, tel.
06-49218954 (werkdagen: dinsdag en
donderdag) scriba: mw. H. Elzen,
tel. 4612157, [email protected]
autodienst: mw. H. Guichelaar, tel. 4651619
penningmeester: B. Boomsma,
[email protected]
bankrekening: NL97 INGB 0008 0012 59
t.n.v. Emmaüskerk Protestantse Gemeente
website: www.emmauskerk-amersfoort.nl
Bij de diensten
Drieluik - nr.7 - september 2014
24
Zondag 31 augustus: bevestiging, herbevestiging en afscheid van ambtsdragers.
In deze dienst vragen we een zegen over
wat door Ria van Binsbergen en Edwin ten
Haken is verzet. En over de nog te ondernemen werkzaamheden van Nynke Hellema en Mark Huijgen. We laten elkaar
weten dat de ambtsdragers gedragen
worden door ons allen. Voorganger: ds.
Paul van der Harst.
Zondag 7 september: eerste zondag van
de maand. Dat betekent eerst even extra
aandacht voor de allerkleinsten. Voorganger: ds. Alex Baarslag.
Zondag 14 september: in deze dienst
graag uw gebedsintentie in het gemeentegebed. Het hardop uitspreken wat ons
op het hart geschreven staat is altijd weer
indrukwekkend. Onze voorganger is ds.
Marianne van Amerongen. Lezing: Matteüs 18: 21-35. Centrale woorden zullen
zijn ‘vergeving’ en ‘vergevingsgezindheid’.
Zondag 21 september: Vredeszondag.
Een dienst met voorganger ds. Aart van
Haarlem, samen met de werkgroep WereldWijd (zie verderop).
Zondag 28 september: Startzondag. Voorganger PvdH (zie verderop).
Startzondag en
groot-huisbezoek
De Emmaüsgemeente wil gericht zijn
op de wijk. Haar gebouw noemt zij wel
‘Huis in de buurt’. Uit ons is ontsproten
het werk van de buurtpastor. Het project
‘Goeie buren’ beoogt de betrokkenheid bij elkaar te bevorderen.
Daarom dit jaar de Startzondag
met als thema ‘Goede buur’ en
daarop vooruitlopend in gesprekken thuis
(groot-huisbezoek) vragen we onszelf:
‘Ben ik een goede buur?’ Hoe doen wij dat
samenleven met de mensen direct naast
ons? Stelt het allemaal nog wat voor? En
is God in de buurt?
In de dienst ook een reactie door Willem
Hamel, de initiatiefnemer van het project
‘Goeie buren’, de buurtpastor (gevraagd)
en onze eigen wijkpredikant.
Groot-huisbezoeken: in de week van 8-13
september.
Startzondag: 28 september.
Wij gedenken Hendrika Dijk-Dijk
Op de leeftijd van 92 jaar is op 27 juli 2014
overleden mevrouw Riek Dijk. Tientallen
jaren in onze kerk en in de DonderdagAvondGroep actief geweest, maar daartoe
sinds een jaar of zes door geestelijke
achteruitgang niet meer in staat. Wij herinneren ons haar als iemand die zich in
kleine kring veilig wist. Onze gemeente en
de kerkgang waren daarin voor haar van
groot belang. Haar man en haar kinderen
en kleinkinderen stonden voorafgaand
aan haar crematie in dankbaarheid stil bij
haar leven. ‘Gelijk het gras is ons kortstondig leven’, lazen we uit Psalm 103.
Maar daarnaast getuigt die psalm ook
van de voortdurende liefde van God. Die
liefde die we zagen weerspiegeld in haar
huwelijk van 66 jaar! Haar man schreef
daarover een gedicht waarin hij zegt: ‘‘k
Hoef nooit meer te gaan zoeken, zij is het
liefste dat ik had.’ (Pvdh)
Simon Polinder schreef een stuk, ‘Maak
hen tot Emmaüsgangers’, waarover we in
gesprek kunnen. In dit document wordt de
Emmaüsgemeente omschreven als ‘een
laagdrempelige, veelkleurige en gastvrije
geloofsgemeenschap’. Als verwoording
van onze visie klinkt dat de Emmaüsgemeente ‘mensen bekend wil maken met
Jezus’ goede boodschap, gericht op de
heelheid van mensen, relaties en schepping, en hen wil uitnodigen met Hem op
deze weg te gaan’. Vanuit die visie en missie worden drie beleidslijnen voorgesteld.
Unaniem is de kerkenraad van mening
dat dit stuk op deze manier de komende
maanden in de week kan worden gelegd
bij gemeenteleden om daarmee het gesprek op gang te brengen en het document daar vanuit te verrijken.
Benieuwd naar het stuk en wilt u met
Simon in gesprek? We horen het graag.
Een week Taizé: leren
vertrouwen
Wij gedenken Maasje LamMastenbroek
Op 7 augustus 2014 is overleden op de
leeftijd van 89 jaar mevrouw Maasje Lam
(van de Birkt). Zij kreeg een herseninfarct,
dat onherstelbare schade heeft aangericht. In aanwezigheid van haar dochter
en schoonzoon is zij na een kalme week in
het Meander Ziekenhuis rustig ingeslapen. Een onverwacht overlijden van deze
vrouw die iedere zondag de eredienst
meemaakte. Naast haar leven op de boerderij was de kerkgang haar naar buiten
gaan. Wij gedenken in haar dankbaar een
sterke, zelfstandige, trouwe en hardwerkende vrouw die een leegte achterlaat bij
haar naasten en in de gemeente. (Pvdh)
Uit de kerkenraad
In het bijzonder staan we in onze junivergadering stil bij de missionaire opdracht
van onze gemeente. Missionair ouderling
De laatste week van zomermaand juli
reisden dertien Amersfoortse jongeren
van de jongeren-Taizégroep naar het
klooster Taizé in het Franse Bourgondië.
Een van hen is Mandy Ouendag, sinds
kort lid van de Emmaüs-gemeente. Zij is
27 jaar, deelnemer in de groep ‘Krant en
Bijbel’ en bereidt zich voor op haar doop.
‘De eerste dag hadden we een ontmoeting met broeder Jasper, een van de
Nederlandse broeders van het klooster.
Toen ik hem daar zo zag in zijn pij, dacht
ik direct ‘wat zielig’, zo’n jonge vent die
VORMING EN TOERUSTING
Ook dit seizoen is er ruim de gelegenheid om samen
te scholen. Zie precieze aankondigingen op onze site
of in de nieuwsbrief. Hierbij een greep:
Bier en Bijbel, een nieuwe groep. Komt bijeen in een
kroeg om daar vrijuit over geloof en leven te praten.
‘Men only’ deze keer. Eerste samenkomst 8 september om 20.00 uur.
Bijbellezen het jaar door, al jarenlang telkens weer
met een nieuwe start. We lazen eerder de Elia-/Eliza-
geen ‘gewoon’ leven zal leiden, die geen
relatie heeft, geen gezin zal krijgen. Maar
al gauw benijdde ik hem om zijn verregaande keuze en kwam de vraag naar mij
toe: ‘Wanneer heb ik eigenlijk duidelijke
keuzes in mijn leven gemaakt?’
Zo werkt dat in zo’n week, de levensvragen en confrontaties komen vanzelf naar
je toe. Je zit in een soort cocon en wordt
heel erg bepaald bij de vragen over jezelf
en over je relatie met mensen en met
God. Elke dag luisterde ik naar een bijbellezing en deed ik mee met een bijbelgroep. Daarin kwam ik bij voorbeeld een
mooie tekst tegen: ‘Wie door de duisternis gaat en geen licht meer ziet, laat hij
vertrouwen op de naam van de Heer en
steunen op zijn God’ (Jesaja 50:10). Daar-
verhalen, de wijsheid van Jezus Sirach, van Esther en
Jona. Tijd en datum in overleg.
Krant en Bijbel: de actualiteit en de vragen daardoor
opgeroepen geven richting aan ons gesprek. Voor
deelnemers tot 30 jaar.
Leerhuis Abram, geholpen door rabbijnse literatuur
kijken we opnieuw naar het verhaal van Abram.
4 september eerste bijeenkomst, aanvang 20.00 uur.
door durfde ik ook mijn eigen ‘duisternis’
binnen te gaan en me vertrouwensvol op
te stellen. We lazen in het evangelie naar
Lucas waarin erop wordt gewezen hoe
ieder wordt aanvaard zoals die is. Dat
je niet perfect hoeft te zijn. Dat God ons
zo zoekt, zoals we zijn. En juist als je op
die manier naar elkaar kijkt, leer je van
elkaar. En juist dan kun je vriendschap
sluiten, door anders te zijn en te mógen
zijn en te ervaren dat je elkaar aanvult.’
Giften
De afgelopen maanden heb ik de volgende
giften ontvangen. Door tussenkomst van:
Paul van der Harst op 14 maart, 13 maart
en 15 mei respectievelijk € 50 van mw.
v.d. L, deelnemers Leerhuis € 61 bestemd
voor de wijk en € 100 van mw. B. voor
bloemen in de wijk. Op 18 april van Jan
van Elzen anoniem € 100 voor de aanschaf van LED-verlichting. Hans van Dijk
op 20 april € 10 van mw. V en € 10 van
dhr. D en op 3 augustus van mw. V € 15;
alle giften bestemd voor de wijk. Simon
Polinder op 12 juli € 20 van NN voor stille
armoede en ook € 20 van NN bestemd
voor de aanschaf van LED-verlichting. En
via Teun op 27 juli voor bloemen en jeugd
van NN € 20.
Alle gevers hartelijk bedankt. Dit soort
steun hebben we hard nodig om de
Emmaüskerk in de toekomst levend te
kunnen houden én mee te kunnen doen
aan een schoner milieu.
Vredesweek 2014
20 t/m 28 september
www.paxvoorvrede.nl
Deze titel is het thema van de vredesweek van dit jaar. Niet
zomaar een thema. Immers dit jaar is het ook honderd jaar
geleden dat, op 28 juli 1914, de Eerste Wereldoorlog uitbrak.
Het bracht heel wat verdriet en wanhoop in mensenlevens.
Nederland bleef neutraal en ving veel vluchtelingen op. Deze
slepende en vernietigende oorlog duurde vier jaar. Op 11
november 1918 werd de vrede getekend. In veel landen wordt
op deze dag stilgestaan bij de verschrikkingen en de slachtoffers van deze oorlog, zoals wij op 4 en 5 mei stilstaan bij de
Tweede Wereldoorlog.
Alleen al in de Eerste en Tweede Wereldoorlog vielen er
meer dan 100 miljoen slachtoffers. En sindsdien zijn er nog
vele oorlogen gevolgd. Denk alleen al aan de Vietnamoorlog,
de oorlog in het voormalig Joegoslavië, in Sudan, Syrië, Libië,
Egypte en op dit moment in Oost-Oekraïne en de oorlog tussen Israël en Hamas.
Maar wat betekent vrede nou eigenlijk? En hoe wapen je
jezelf met vrede? Leven wij zelf wel in vrede? En is vrede
ook: iemand vergeven, zodat je vrede in jezelf vindt? Moeten
wij niet met elkaar laten zien dat we om elkaar geven? Een
vrede die begint bij jezelf? Op zondag 21 september staan we
daarom in de Emmaüskerk met een vredesdienst stil bij de
vredesweek.
(Robert Kordes, werelddiaken)
Drieluik - nr.7 - september 2014
Wapen je met vrede
Dit project wordt mede mogelijk gemaakt door het vfonds.
25
Protestantse wijkgemeente
Fonteinkerk
kerk: Robert Kochstraat 4, tel. 4614995
koster: Fahmi Icho, tel. 06-42028436,
[email protected]
predikant: ds. W. Verschoor, Koolzaadland
18, 3833 CJ Leusden, tel. 4324351,
[email protected] (tel. spreekuur
dinsdag t/m vrijdag 8.30-9.00 uur)
scriba: [email protected]
wijkdiaconie: NL03 ABNA 0457 6747 33
internet: www.fonteinkerk-amersfoort.nl
Bij de vieringen
Zondag 7 september is ds. Wilko van Holten onze gastvoorganger; hij is geestelijk
verzorger in de Van der Hoevenkliniek in
Amersfoort. In de kindernevendienst gaat
het over het thema: ‘Zuinig op jou. God is
zuinig op mensen; Hij zoekt hen steeds
weer op en is blij als mensen weer gevonden worden (Matteüs 18:1-20).
Zondag 14 september komen we samen
voor een dienst van Schrift en Tafel. Op
het leesrooster staat Matteüs 18:21-35,
het verhaal over de man die een enorme
schuld kreeg kwijtgescholden. Elkaar
werkelijk en van harte vergeven, - is het
op te brengen?
Zondag 21 september is de heer Roel
van Riezen uit De Glind onze voorganger.
In de kindernevendienst gaat het over:
‘Uitgekozen’. God kiest Abram uit om een
onbekende, nieuwe weg in te slaan
(Genesis 11:27-12:9).
Zondag 28 september komen we samen
voor een feestelijke gemeentezondag; zie
hieronder.
Gemeentezondag
Drieluik - nr.7 - september 2014
26
We willen van deze gemeentezondag – op
28 september - een bijzonder kunstproject maken, rond ons jaarthema HOOP.
Voor deze zondag vragen we van u en van
jou een bijdrage: een verbeelding van wat
bij jou gaat meespreken en meeklinken
als je denkt aan het thema HOOP. Het kan
dus gaan om een schilderij, tekening, gedicht, knutsel- of boetseerwerk, muziekstuk, theaterstuk, foto, film, enzovoort.
We vragen jou om als individu of als groep
vóór zondag 7 september te laten weten
dat je een bijdrage zult leveren. Meld dit
aan via het mailadres: [email protected] Of laat het weten via de
kerkenraad of de kunstcommissie. De
uiteindelijke ‘producten’ (bijdragen) kunt u
inleveren op zaterdag 20 september tussen 10.00 en 12.00 uur.
Na een korte viering nemen we
elkaar mee in onze gedachten en creatieve
uitingen over de Hoop. We besluiten zoals
altijd met een verrassende en smakelijke
Fonteinlunch.
In memoriam
Op 5 juli 2014 is overleden, op de leeftijd
van 85 jaar, mevrouw Martha VerschuurSpies. Zij woonde aan de Edisonstraat 21.
In december 2013 had zij te horen gekregen dat zij ernstig en ongeneeslijk ziek
was. Na een paar redelijk goede maanden
ging haar toestand heel snel achteruit; zij
had er vrede mee. Martha Spies werd in
1928 geboren in Utrecht; als meisje van
drie kwam zij in Maartensdijk te wonen. In
dit dorp woonde ook Evert Verschuur, met
wie zij in 1955 in het huwelijk trad. Samen
kregen zij vier kinderen: twee zoons en
twee dochters. Eén dochter overleed in
1980 op haar 16e verjaardag, na een periode van ziekte. Ondanks alle vragen en geloofsvragen bleef het echtpaar Verschuur
behouden voor het geloof, hoewel zij na dit
drama voorgoed op een andere manier in
het leven stonden. Martha Verschuur was
een intelligente vrouw met een duidelijke
eigen mening. Zij volgde op latere leeftijd
een kunstopleiding, en maakte creatieve
en kunstzinnige dingen. In de jaren ’70 is
zij met veel plezier een periode
jeugdouderling geweest, in de tijd van ds.
Hengeveld. In de tijd van haar ziekte viel
het op hoe moedig en openhartig zij ermee
omging; daarmee wist zij haar ziekte op
een goede manier bespreekbaar te maken
voor de mensen om haar heen. Zij had
vrede met haar naderende einde, en was
er zeker van dat zij haar dochter na de
dood weer zou ontmoeten. De begrafenis vond plaats op 12 juli. We wensen
haar man, kinderen en kleinkinderen veel
sterkte en wijsheid toe.
Wim Verschoor
Uit de kerkenraad
Op 19 juni vergaderde de kleine kerkenraad voor de laatste keer voor de vakantieperiode. Ook nu waren er weer enkele
boeiende gesprekspunten. Het meest
inspirerend was ongetwijfeld het gesprek
met Anita Groenendijk en Jelle Koolstra
die, samen met Annemiek Geerse, verantwoordelijk zijn voor de TOZ (Tieners op
Zondag) en daarover een prachtig verslag
presenteerden. Het werd duidelijk dat zij
er zelf veel plezier aan beleven, al is het
ook altijd weer uitdagend omdat je jongeren in die leeftijdsgroep steeds opnieuw
moet motiveren. Aan het begin van het
nieuwe seizoen zal waarschijnlijk gepro-
Stap-over-dienst
Traditiegetrouw zetten jongeren uit groep 8 van de basisschool in onze kerk een ‘stap’
vooruit en doen de ouders een stapje terug tijdens de zgn. stap-over-dienst.
Zo was in de dienst van juni dit jaar onze dochter Leah aan de beurt. Om het doopvont
heen lieten we haar letterlijk los en deden een stap achteruit. Vol vertrouwen met de
zegen en een knapzak vol (symbolische) bagage gaat zij haar weg vinden. In de knapzak die we haar meegaven zaten melk en honing (een verwijzing naar de belofte dat we
onderweg mogen zijn naar een land, ‘overvloeiend van melk en honing’), brood en druivensap (voedsel voor onderweg, en een verwijzing naar de Maaltijd van de Heer), licht
(een zaklamp) en zout: een verwijzing naar de Bergrede, naar de opdracht van Jezus aan
zijn volgelingen om licht der wereld en zout der aarde te zijn. Hiermee geven we haar
bagage voor de nieuwe fase in haar leven.
De stap-over kinderen kiezen ook
altijd een bijbelverhaal. Bij Leah was
dit het verhaal van de verlamde man
(Marcus:1-12). Als verwerking van
dit verhaal was de kerk veranderd in
een schoenenwinkel, met als thema:
Wat heb je nodig om een stap te
zetten? Verschillende mensen uit de
gemeente deelden hun ervaringen
/ herinneringen aan de hand van
(foto’s) van schoenen en vertelden
verhalen. Het was een mooie dienst!
(Ingeborg Noord en Peter Nuiten)
FONTEINKERK, ROBERT KOCHSTRAAT 2-4, AMERSFOORT
DE KLEINE
PRINS
Dinsdag 14 oktober,
20.00 uur, moderator
ds. Wim Verschoor.
Volgens een oude
joodse legende worden in elke generatie
zesendertig rechtDOOR POPPENTHEATER TEMMEDAN
vaardigen geboren
die het lijden van de
wereld op zich neDit moderne sprookje van de vlieger / schrijver Antoine de Saint Exupéry over vriendschap, door velen van
ons in het Frans gelezen (soms lang geleden), wordt inmiddels over de hele wereld tot de klassieken gerekend.
men. Met ‘De laatste
Poppentheater Temmedan, bestaande uit Lies Linnekamp, Henk Cloo, Peter Noort en Lidy Noort,
der Rechtvaardiheeft dit verhaal bewerkt tot een poppenspel van circa anderhalf uur met zelfgemaakte poppenkast, poppen,
rekwisieten en decors. Het spel wordt ondersteund door verschillende soorten muziek.
gen’ schreef André
In de ruim tien jaar die ze nu bezig zijn met dit verhaal hebben de spelers telkens meer wijsheid ontdekt in de
Schwarz-Bart zijn
tekst. Het poppenspel is bedoeld voor volwassenen, jongeren en “geduldige” kinderen vanaf een jaar of tien.
eigen versie van deze
ENTREE: € 7.50. KAARTVERKOOP NA DE DIENSTEN OP ZONDAGMORGEN
legende in de vorm
EN IN HUIS VAN ZUID BIJ DE KOSTER DHR. FAHMI ICHO
van een historische
Protestantse Gemeente
Amersfoort
Fonteinkerk
roman waarin een
VORMING DOOR ONTMOETING
oude joodse familie
centraal staat. Hij
vervlecht het verhaal
laag. Vaak ontstaat dan een portret waar
van de Levy’s met de Rechtvaardigen
de ondergrond nog lang in doorschijnt.
legendes tot een aangrijpende familiekroMargon zoekt naar verschuiving van grenniek. Door de vermenging van feit en fictie
zen, waarbij ze steeds iets nieuws provertelt: ‘De laatste der Rechtvaardigen’
beert. Ze werkt met acrylverf en gebruikt
tegelijkertijd de joodse geschiedenis en
naast de kwast diverse hulpmiddelen van
vormt het een indrukwekkend portret
poetsdoek en bankpas tot ‘tegelkusjes’.
van de vooroorlogse joodse volksculLaetitia en Margon zijn aangesloten bij
tuur in Europa en de teloorgang daarvan.
de Schilderploeg, een klein kunstgezelVoor diegenen die deze leeskring willen
schap dat bestaat uit zes gepassioneerde
meedoen is het goed dit boek te lezen of
Amersfoorters. De expositie is t/m 26
te herlezen.
september en te bezoeken op zondag van
Belangstellenden kunnen zich opgeven
11.30-12.30 uur. Op andere tijdstippen in
bij Mariëtte Christophe: mchristophe@
overleg met de koster: tel. 033-4614995
planet.nl of tel. 06-51392644.
of 06-42028436.
ns
p
end
dichtbi
Expositie in Fonteinkerk
Laetitia Broersma en Margon van Toor
exposeren kleurrijk geschilderde landschappen en uitbundig expressief werk.
De natuur en haar oneindige subtiele
licht- en kleurschakeringen vormen de
inspiratiebron voor het werk van Laetitia. Met het paletmes is zij op zoek naar
harmonie en stilte. Kleurrijke lagen
verf stralen door elkaar heen; het effect
is rustgevend en vaak betoverend. Zij
werkt hoofdzakelijk in acryl en gebruikt
gemengde technieken. Margon houdt
van het experiment. Pas nadat het doek
bedolven is onder de verf en de vorm naar
haar hand is gezet, komt de volgende
Vrouwen in Beweging
Donderdag 11 september ten huize van
Joke Wijnands, Musschenbroekstraat
16, om 10.00 uur, over het jaarthema
‘Hoop’. Inlichtingen: Cobien Brouwer, tel.
4616613.
Passage, Afd. Berg/Leusderkwartier
Woensdag 24 september in het Nieuwe
Kerkehuis, ingang Daltonstraat. Dhr. J.
de Pater uit Veenendaal, natuurfotograaf,
natuurgids en veldbioloog, zal dia’s vertonen met als titel ‘Mooie dieren,
die zoogdieren’.
Drieluik - nr.7 - september 2014
j
Op 25 mei werd heel bijzonder en virtuoos
een aantal werken van entartete componisten gespeeld door Janneke Zegveld,
violiste en Mark Snitselaar, klarinettist.
Beide musici vinden dat deze muziek,
destijds door Hitler verboden, niet vergeten mag worden. Als hommage aan deze
componisten werd de muziek afgewisseld
met korte inleidingen over hen, hoe hun
werken tot stand zijn gekomen en hoe
deze componisten, ondanks de dreiging
van (oorlogs)geweld, doorgingen met
componeren. Zeer indrukwekkend was
het laatste muziekstuk, gecomponeerd
door Meira Warshauer en ingegeven door
de terroristische acties op 9/11 in de
USA. Een werk waarin stilte en verstilling tot grote hoogte werden gebracht
door slechts een viool en basklarinet. Na
dit bijzondere en unieke concert stond
er weer een heerlijke lunch voor ons
klaar waarbij er alle gelegenheid was om
Leeskring
‘De laatste der
rechtvaardigen’
WEESERBIJCAFÉ
26 SEPTEMBER
IN HUIS VAN ZUID VAN 19.45 - 22.00 UUR
er
Terugblik Muziek en
Ontmoeting‘
elkaar te ontmoeten
en gesprekjes aan te
knopen op deze zonnige lentedag.
De volgende M&O
vinden plaats in het
najaar op 7 september, 26 oktober en
14 december, tussen
12.00 en 14.00 uur.
ir
beerd worden hierover ook in gesprek te
gaan met de ouders, en van hen te horen
met welke verhalen de jongeren thuiskomen. De kerkenraad heeft nog eens
uitdrukkelijk zijn dankbaarheid voor en
vertrouwen in de TOZ-leiding uitgesproken. Afgesproken is dat u als gemeente in
de Drieluik van september of oktober ook
een indruk in woord en beeld zult krijgen
van wat de TOZ gedaan heeft en doet.
Dan waren er nog een aantal ‘losse’
punten. Het doopvont is helaas ernstig
beschadigd toen huurders het probeerden
te verplaatsen (verhuur heeft ook nadelen). De kerkenraad heeft besloten dat de
metalen schaal zal worden overgezet op
een houten frame, in dezelfde uitvoering
als de avondmaalstafel en het kruis aan
de muur.
Verder wordt er overleg gevoerd met de
algemene kerkenraad over de relatie tussen de Fonteinkerk en de Centrumviering,
en over de financiële consequenties die
deze heeft. We hopen daarover spoedig
meer zekerheid te kunnen krijgen – en te
kunnen geven aan u.
Met bezorgdheid nam de kerkenraad kennis van het feit dat ds. Rita Buijs-Ballast,
ooit in onze kerk bevestigd als predikantgeestelijk verzorger voor Woonzorgcentrum De Lichtenberg, is wegbezuinigd. De
nieuwe regels voor de financiering van de
zorg lijken ook op dit terrein niet bepaald
gunstig uit te pakken.
Ten slotte stelde de kerkenraad, met veel
dank aan Henny Mulder, het door haar
samengestelde preekrooster voor 2015
vast. Veel bekende gezichten, en enkele
nieuwe gezichten die we in onze eredienst
hopen te ontmoeten.
(Leo Koffeman, scriba)
27
Protestantse wijkgemeente
Nieuwe Kerk
Drieluik - nr.7 - september 2014
28
kerk: Leusderweg 110, tel. 4618232
verhuur: Marijke Buis, tel. 4614857,
[email protected]
predikant: ds. M.D. van der Giessen,
Vermeerstraat 152, 3817 DJ, tel. 4451875,
[email protected]
kerkelijk werker (impulsproject):
Henry Schutte, tel. 06-41705571,
[email protected]
scriba: mw. M. Hamberg, Gerard
Boedijnerf 12, 3816 DB, tel. 4727811,
[email protected]
coördinator pastoraat: tel. 06-57259761
penningmeester: NL93 RABO 0115 1546 47
t.n.v. Nieuwe Kerk Amersfoort
inzake Wijkkas kopij wijkberichten:
[email protected]
internet: www.nieuwekerkamersfoort.nl
Geboren
Bij de diensten
Op zondag 20 juli 2014 zijn twee kinderen
gedoopt: Anne-Sophie Nelleke Willemijn,
dochter van François en Marjolein Dieleman-Bij de Vaate en Daniël Pieter Evert,
zoon van Pascal en Esther Looij-Bouwman.
Zondag 31 augustus sluiten we het VakantieBijbelFeest (van donderdag en vrijdag)
af met een kinderdienst. Centraal staat het
bijbelverhaal uit Lucas 5:1-11.
Zondag 7 september vieren we het Heilig
Avondmaal. Deze zondag doen we dat op
de wijze van de viering aan tafels. Voor de
viering van het sacrament luisteren we
naar Matteüs 28:16-18, met name vers 17:
‘En toen zij hem zagen bewezen ze hem eer,
al twijfelden enkelen nog’.
Zondag 14 september is de startzondag. We
geven aandacht en bidden om Gods zegen
voor de activiteiten die we dit winterseizoen hopen te doen in de wijkgemeente, in
het verlangen dat het zal zijn tot groei en
verdieping van ons samen-gemeente-zijn
in de tijd op deze plaats. De komende tijd
willen we extra aandacht geven aan het
thema Discipelschap. Zo vervolgen we op
de Startzondag met de prekenserie over
de opdracht van Jezus aan zijn discipelen
in Matteüs 28:16-20. Deze zondag Matteüs
28:19a: ‘Ga dus op weg en maak alle volken
tot mijn discipelen…’
Zondag 21 september ontvangen we ds. J.
van Dalen uit Kudelstaart (bij Aalsmeer) als
gastvoorganger.
Zondag 28 september hebben we een bijzondere doopdienst. Luciano van de Kuilen
zal gedoopt worden. Hij is onlangs zes jaar
geworden. Zijn grootouders, Gert & Janny
van de Kuilen-de Vries (Holkerweg 11, 3813
KG) zullen de eerste verantwoordelijkheid daarvoor dragen, maar ook Luciano’s
moeder, Ida van de Kuilen is erbij
betrokken. We luisteren in de
verkondiging naar Matteüs 28:19b,
‘Door hen te dopen in de naam van de Vader
en de Zoon en de heilige Geest’. In deze
dienst nemen we ook afscheid van onze
kerkelijk werker Henry Schutte, die per 1
oktober zijn werkzaamheden zal voortzetten als ‘youth director’ van de Anglicaanse
Kerk in Camberley (ten zuiden van Londen).
Op 8 juli 2014 is Lucas Hendrik Micha
geboren. Lucas is de zoon van Nico en Eline
de Graaf-Klok (Westerstraat 99, 3818 NK)
en broertje van Marijn, Hannah en
Benjamin. We feliciteren hen van harte met
Lucas en danken God met en voor hen voor
deze zegen.
Gedoopt
Huwelijk
Op vrijdag 12 september 2014 zal de
kerkelijke bevestiging en inzegening van
het huwelijk van Nadeem en Neelma Masih
(Bosweg 67, 3817 ZE) plaatsvinden. De
dienst begint om 19.30 uur. Het burgerlijk huwelijk is gesloten bij de komst van
Neelma van Pakistan naar Nederland en
ze zijn blij, dat het nu mogelijk is om in het
midden van onze gemeente hun huwelijk
te laten bevestigen en inzegenen. Daarbij
zullen ze het zeker missen, dat hun familie
uit Pakistan daar niet bij aanwezig kan zijn,
maar daarom des temeer ene hartelijke
uitnodiging aan u als gemeenteleden om bij
deze dienst aanwezig te zijn.
scheid tussen geloven en niet-geloven
wordt groter. Dat vraagt dat we heldere
keuzes maken en die goed weten te motiveren. Geloven wordt steeds vreemder; gelovig leven ook. Dat decor maakt de bezinning
op discipelschap tot een urgente aangelegenheid. ‘Tijd om mee te gaan’ wil een
bijdrage leveren aan het actuele gesprek
over discipelschap. Waar komt het vandaag
op aan? Het boek gaat onder andere over
geloven en gehoorzamen (Bonhoeffer), over
vreugde en vreemdelingschap, over volgen
en falen. Spannende vragen worden niet
gemeden, bijvoorbeeld over ethiek: Moet
discipelen het over alles eens zijn?’
We hopen er onze winst mee te doen. Daarbij hopen we dan ook dat velen, jongeren en
ouderen dit seizoen mee gaan doen in een
kring!
Gesprek met Herman Wijffels
Het gaat niet om een activiteit van onze
wijkgemeente, maar toch wil ik u wel graag
attenderen op een activiteit in de Nieuwe
Kerk. Op woensdag 17 september belegt de
Algemene Boekhandel een avond, waarop
interviewer Coen Verbraak een gesprek
zal hebben met Herman Wijffels. Dit jaar is
het boek ‘De opdracht of de vele gezichten
van Herman Wijffels’ uitgekomen. Aan de
hand van uitvoerig onderzoek, gesprekken met familieleden en talloze mensen
die met Wijffels samenwerkten - van Ruud
Lubbers tot prinses Irene - schetst auteur
Jan Smit een scherp portret van ‘de beste
premier die Nederland nooit heeft gehad’.
Coen Verbraak zal samen met Herman Wijffels dieper ingaan op de inhoud van deze
spraakmakende biografie. Aanvang: 20:00
uur (kerk open vanaf 19:30 uur) Entree:
€ 10 (inclusief consumpties).
Discipelschap
In het komende seizoen willen we aandacht
besteden aan het thema ‘Discipelschap’. Bij
het kringenwerk hadden we in de afgelopen jaren allerlei bijbelboeken en thema’s,
die in verschillende kringen aan de orde
werden gesteld en waarvoor men kon
intekenen. Dit seizoen willen we ons in de
kringen (naast de kerkdiensten) concentreren op het thema ‘Discipelschap’. Landelijk
wordt er ook veel aandacht aan gegeven en
verschijnt er vrij vel materiaal. Zo verschijnt
eind augustus bij de IZB het boek Tijd om
mee te gaan (onder redactie van Koos van
Noppen!).
De aankondiging van het boek zegt: ‘De
situatie waarin de kerk is terecht gekomen
vraagt om een heroriëntatie. Het onder-
Giftenverantwoording
Bij bezoekwerk werden giften ontvangen
voor de wijkkas: door dhr. Ernst Asveld
€ 20; door mw. Elzelies van Engelen € 15;
door ds. Van der Giessen € 10 en € 20. Mw.
Marijke Buis ontving voor het verjaardagsfonds € 5. Hartelijk dank!
Groet
Terwijl ik deze wijkkopij schrijf, wordt er
nog door velen genoten van de vakantie,
maar her en der worden de eerste plannen
gesmeed voor het nieuwe seizoen. Hopelijk
kunnen we met elkaar uitgerust weer aan
de slag om toegerust te worden in ‘discipelschap’.
‘Blijven zoeken, blijven experimenteren’
‘De Nieuwe Kerk staat voor mijn gevoel aan de vooravond van spannende jaren. Er ligt een
uitdagend beleidsplan, waaruit duidelijk naar voren komt dat de gemeente ‘kerk voor de
wijk’ wil zijn. Ik ben benieuwd hoe dat verder vorm gaat krijgen.’
Henry Schutte heeft als missionair jongerenwerker in de afgelopen twee jaar in de Nieuwe
Kerk gewerkt. ‘Met veel plezier! Eigenlijk had ik het gevoel dat ik nog maar net goed en
wel was begonnen.’ Met ingang van september is hij benoemd als jongerenwerker in de
Anglicaanse Kerk in Camberley, een voorstad van Londen. ‘Daarmee gaat een droom
in vervulling.‘ Twee jaar werkte hij parttime (12 uur) in Amersfoort – naast zijn baan
als kerkelijk werker in Eerbeek. ‘Hij matchte niet en dáárom paste hij zo goed bij ons’,
werd in de kerkenraad gezegd. In korte tijd wist hij voor veel reuring te zorgen, met zijn
eigenzinnige voorkomen en wilde ideeën.
Henry: ‘Mijn eerste liefde was (en is) het jongerenwerk. Met een aantal vrijwilligers en vooral jeugdouderling
Peter Liebeton, is gewerkt aan een nieuwe organisatie, vanuit de vraag: Welke rol kunnen kerk en geloof spelen
in de levens van kinderen, tieners en jongvolwassenen? Dat is één van de prioriteiten van de kerkenraad.
We zijn gestart met de maandelijkse jeugdkerk voor tieners, waarbij we gezamenlijk ontbijten en in gesprek
gaan over een onderwerp. Ook denk ik met veel plezier terug aan het zeilkamp. Een ander mooi project was
40xHeiligeHerrie, waarbij we jongeren opzoeken op de plekken waar ze zijn, en ze uitdagen om op een
verrassende wijze met het evangelie bezig te zijn. In de 40-dagen tijd hebben we elke dag een bijbeltekst
gekoppeld aan een popsong. Op een speciale Facebookpagina kreeg het project vleugels: de pagina’s werden in
totaal zo’n 40.000 tot 50.000 keer bezocht. Een leuk experiment, zeker als je hoort dat ouders hiermee op een
ontspannen wijze met hun kinderen een geloofsgesprek konden voeren.
Naast het jeugdwerk waren er activiteiten van ‘Kerk in de wijk’. ‘Kerk zijn is meer dan het uurtje op
zondagmorgen. Veel mensen zijn het contact met de kerk kwijtgeraakt; in de loop van die twee jaar heb ik velen
van hen ontmoet. Soms waren dit eenmalig contacten, vaak ook regelmatige bezoekjes. Ik vond het waardevol
dat de kerkenraad me de vrijheid gaf om dit pastoraat te doen – het hoorde eigenlijk niet tot mijn taak. Ik vond
het mooi om te zien dat zoekende mensen weer deel gingen uitmaken van een gemeenschap, al was het soms
incidenteel.
Meet & Eat is een voorbeeld van zo’n gemeenschap, de wekelijkse maaltijd voor twintigers en dertigers. Ze
delen hun leven met elkaar, zijn op elkaar betrokken. Een prachtige groep jonge mensen.
Ik hoop en bid dat de gemeente creatief blijft zoeken naar en experimenteren met nieuwe vormen. We steken –
terecht- veel tijd en energie in de voorbereiding van de kerkdienst op zondagmorgen, maar daarnaast moeten we
investeren in andere vormen, doordeweeks, voor mensen die we niet met de dienst bereiken. Gelukkig is er in de
Nieuwe Kerk veel openheid voor. Daarom denk ik dat de komende jaren erg belangrijk zijn voor de gemeente.’
(Koos van Noppen)
ds. Machiel van der Giessen
Bezoek Kindertehuizen Somogyjad
De commissie is een paar maal bijeen
geweest en heeft de voorbereiding van de
reis en het programma voor het bezoek aan
de beide kindertehuizen zo goed als gereed.
Graag willen we u nog even herinneren aan
de flessenstatiegeld actie. Om de kindertehuizen te voorzien van gevarieerd broodbe-
leg kunnen we best nog wat geld gebruiken.
Heeft u nog lege flessen waar statiegeld op
zit, dan kunt u die inleveren bij de ingang
van de Kerk, Ampèrestraat en Daltonstraat.
De kinderen van de kindernevendienst gaan
ze graag inwisselen. Een bijdrage in de collectezak met vermelding: bestemd voor de
kindertehuizen is uiteraard ook welkom.
De commissie vertrekt woensdagmorgen
27 augustus om 7.30 uur, adres: Jan van
de Kamp, Arnhemseweg 195. Wilt u ons
uitzwaaien dan zien we u graag. Wij, van uw
diaconie, zullen de hartelijke groeten van
de Nieuwe Kerk en in het bijzonder van de
kinderen overbrengen.
(Henk van Doorn)
Drieluik - nr.7 - september 2014
Geef dat ook wij uw nodend woord
vertrouwen, volgen ongestoord.
op weg gaan met u mee.
Met een hartelijke groet en zegenbede,
29
Hervormde wijkgemeente
St. Joriskerk
kerk: Hof 1 verhuur: info@
verhuursintjoris-amersfoort.nl
predikant: ds. W.J. Dekker, tel. 4637713,
[email protected]
scriba: G. de Heer, Argusvlinder 7,
3822 AT, tel. 7501530, scriba@
sintjoriskerk-amersfoort.nl
wijkkas: NL47 INGB 0003 6862 41 t.n.v.
penning-meester wijkgemeente
St. Joriskerk, Nieuwerhoek 40, 3813 RS
kopij drieluik:
[email protected]
Bezorging drieluik: tel. 4724037
Internet: www.sintjoriskerk-amersfoort.nl
Rond de diensten
Zondag 31 augustus gaat in de morgendienst ds. J. Westland, een vroegere predikant van onze wijkgemeente, voor. De
avonddienst is een verdiepingsdienst. Ik
denk erover nog een keer stil te staan bij
het thema ‘Kijk op de kerk’ aan de hand
van de Nederlandse Geloofsbelijdenis. De
vorige keer lazen we de artikelen 27-29;
dit keer 30-32. Deze belijdenis geeft dus
veel aandacht aan de kerk. Daar was in
die tijd natuurlijk veel over te doen. En dat
is nog steeds zo.
Zondag 7 september zal in de morgendienst het sacrament van de Doop worden
bediend aan een paar kinderen van de
gemeente. In deze dienst bereiden we ons
ook voor op de viering van het Avondmaal
die de zondag erna plaats heeft. Lezen we
verder in Handelingen of wordt het misschien Exodus 12: het gezin rond het lam?
Zondag 14 september staat in het teken
van de viering van het Avondmaal. Brood
en wijn zetten ons stil bij de dood van
Christus, de Zoon van God. Hij stierf.
Opdat wij zouden leven. Het avondmaal
is ook een oefening in de gemeenschap
van gelovigen: samen bij Een. We worden
bepaald bij wat de kern is van gemeentezijn.
Zondag 21 september is de avonddienst
de volgende verdiepingsdienst. We gaan
ons bezinnen op de betekenis van Doop en
Avondmaal. Ik denk dat daarover meerdere verdiepingsdiensten te houden zijn.
Want vragen genoeg. Stel ze alvast! Dan
neem ik ze mee.
Zondag 28 september staat in het teken
van de start van het winterwerk. Wanneer
ik deze regels tik, is het hartje zomer en
heb ik de vakantie nog voor me. Winterwerk…? En toch is dat moment er alweer
snel. Dat betekent weer veel momenten
van samen rond de open Bijbel. Ik kijk
er alweer naar uit! In die andere stad,
Antiochië, was ‘leren’ een belangrijke
activiteit (Handelingen 11:26), zagen we.
En ze hielden dat stug vol: een jaar lang.
Ze hadden daar door dat verdieping en
versterking van geloof en toerusting nodig
zijn. Om op een betekenisvolle manier
kerk te zijn in de stad. Laat Amersfoort op
Antiochië lijken! Waarover ik die morgen
preken zal? Misschien toch gewoon maar
verder lezen in Handelingen.
Bezinningsmoment
Woensdag 10 september is er van 19.30-
ONTMOETINGSDAG
Op zaterdag 27 september is de ontmoetingsdag van onze gemeente. Deze dag vindt plaats in
de Guido de Brès (Arnhemseweg 65, Amersfoort). Noteer de datum vast in uw agenda. Meer
informatie volgt de komende weken in de weekbrief. Allen welkom!
Drieluik - nr.7 - september 2014
30
Uit het oog, in het hart
In deze rubriek schrijven we de namen
van broeders en zusters die met onze
wijkgemeente meeleven maar niet meer
de kerkdiensten kunnen bijwonen. Ze vieren in de komende weken hun verjaardag.
Een blijk van uw meeleven met hen zal ze
goed doen! Ik vergat in de vorige Drieluik hen te noemen die in augustus jarig
zijn. Ik maak dat bij deze goed. Dat zijn
mevrouw G. Klaassen-Foppen (Verzetsplein 130, 3815 ZT) die 7 augustus haar
87e verjaardag vierde, mevrouw J. van
Heemskerk-Oomen (Talingstraat 14, 3815
JS) die 14 augustus 86 jaar geworden is
en mevrouw G. Wernsen-Berg (Kraailandhof 8, 3828 JM Hoogland); zij viert
de 29e haar 84e verjaardag. Alsnog van
harte gefeliciteerd! Vrijdag 5 september
is de verjaardag van mevrouw A. Vermeer
(Bachweg 137, 3816 ND); zij hoopt die dag
93 jaar te worden. We groeten ook haar
en bidden ook haar een gezegend nieuw
levensjaar toe.
Geboren
Huig-Jan en Gerdine Bunk (Dokter Lantinkstraat 13, 3832 KV Leusden) werden
verblijd met de geboorte van een zoon,
Bij de vliegramp
Schrijvend aan deze Drieluik is het nog maar een paar dagen geleden dat die
vreselijke vliegramp zich voltrok in het oosten van Oekraïne. De verslagenheid
is groot. Verdriet… Verbijstering… Machteloze woede, om het hemeltergend
tegenwerken van berging en onderzoek… Er is een gat geslagen in onze
samenleving, een diep gat in het leven van zoveel landgenoten en van anderen in
deze wereld. Hoe moeten ze dit enorme verlies verwerken? Sprakeloos zijn we.
In stilte bidden we: ‘Heere, ontferm U’. We bidden om hulp en kracht. Om recht
en gerechtigheid, in een wereld waar wreed geweld het recht tart en met voeten
treedt. Hoe lang nog? In alle verbijstering en verdriet is de Heere God zelf onze
hoop, onze toevlucht, ons houvast. Nochtans. En komt opnieuw het lied in ons
boven dat we die zondagmorgen zongen: ‘Maar Gij die eeuwig zijt, blijf ons nabij.’
Huwelijk
Wanneer deze Drieluik op de deurmat
ploft, is de trouwdag van Hans van den
Bunt en Rivka Grünbauer bijna gekomen.
Zij trouwen op Deo volente vrijdag 29
augustus. Nadat ze elkaar hun ja-woord
hebben gegeven in het stadhuis van
Nijkerk, vindt de kerkelijke bevestiging
en inzegening van hun huwelijk plaats in
de Fonteinkerk aldaar om 14.15 uur. We
feliciteren Hans en Rivka van harte en
wensen ze een goede tijd in hun nieuwe
woonplaats en gemeente. Wie het bruidspaar persoonlijk wil feliciteren kan de 29e
terecht in de Beachclun van Zuiderzoet te
Zeewolde vanaf 20.00 uur. Het adres van
Hans en Rivka wordt: Wilgenlaan 12, 3862
VE Nijkerk.
Huwelijk
Daan Willem. Daan is op 3 juli geboren.
Hij is de kleine broer van Thijs. Van harte
gefeliciteerd met de geboorte van jullie tweede kindje. Het geboortekaartje
getuigt van blijdschap in God, die het
leven schept én ook in Zijn handen houdt.
We wensen Huig-Jan en Gerdine met hun
beide jongens Zijn zegen op de weg van
het leven.
Ook op vrijdag 29 augustus trouwen
Franny Jongeneel en Bart
Broekhuizen. Hun trouwdienst zal in
Linschoten plaatsvinden; deze begint
om 14.00 uur en wordt geleid door ds.
B.M. van den Bosch, de predikant daar.
De receptie is van 19.30-21.00 uur in
Restaurant Marnemoende te IJsselstein.
We kennen Franny van de belijdeniscatechisatie; ze deed dit voorjaar belijdenis
van het geloof. Nu trouwt ze met Bart en
gaan ze - zolang hun nieuw te bouwen
woning in Linschoten nog niet klaar is meeleven met onze wijkgemeente. We
heten ze welkom en wensen ze een blijde
en gezegende trouwdag!
om een antwoord, om ons ja’. Al eens
over belijdenis doen nagedacht en over
belijdeniscatechisatie? Maandag 29 september starten we ermee. Denk er eens
over! Wil je het er eerst eens over hebben
met me, neem gerust contact op. Ik denk
ook aan u die misschien jaren geleden de
catechisatie volgde. Maar van belijdenis
doen kwam het niet. Laten we het er ‘ns
over hebben.
Catechese
Maandag 29 september zal een begin
gemaakt worden met de catechisaties.
De voorbereidingen ervoor zijn in volle
gang. Als team kijken we er naar uit om
ook in het nieuwe seizoen met jullie na te
denken over geloof en christen zijn, bij de
opengeslagen Bijbel. Jullie horen nog van
ons! Een persoonlijke uitnodiging is in de
maak.
Studiekring
We gaan verder lezen in de Christelijke
Dogmatiek van dr. G. van den Brink en
dr. C. van der Kooi. We pakken het thema
op dat in verdiepingsdiensten aan de
orde kwam. Woensdag 24 september
is de eerste keer na de zomer dat we
samenkomen. We lezen dan gedeelten uit
hoofdstuk 14, het hoofdstuk over de kerk.
Via weekbrief en website leest u welke
paragrafen die keer gelezen worden. We
komen samen in de Gerfkamer van de St.
Joriskerk. Aanvang: 20.00 uur.
Ten slotte
Belijdeniscatechese
Je bent gedoopt. De Heere God legde Zijn
hand op jou en zei ‘ja’ tegen je. Trouwens,
Hij zei het ook u. En wat zeg jij? En hebt
u al gereageerd? Zijn ja-woord vraagt
Ontvang een hartelijke groet, in verbondenheid,
Drieluik - nr.7 - september 2014
20.10 uur in het koor van de St. Joriskerk
een bezinningsmoment ter voorbereiding
op de viering van het Avondmaal. Een
moment van gebed, lied, Schriftlezing en
overdenking. Welkom!
W.J. Dekker
31
Oecumenisch
Centrumviering
kerk: Westsingel 30
predikant: ds. W. Verschoor,
Koolzaadland 18, 3833 CJ Leusden,
tel. 4324351, [email protected]
mailadres: [email protected]
website: www.centrumviering.nl
Volgende viering
Na de zomerstop zal de eerstkomende
Centrumviering gehouden worden op
zondag 7 september. We slaan het boek
Genesis open en lezen hoe Jakob (‘de
hielenlichter’) zijn broer Esau bedriegt.
Nou nou, lekkere familie!, denk je dan
bij jezelf. En inderdaad: in de gezinnen
van de aartsvaders gebeurden de meest
bizarre en weerzinwekkende dingen. Het
huidige tv-programma ‘Het familiediner’
zou er de handen méér dan vol aan hebben gehad!
Deze naam hebben we dus maar gekozen
als motto voor de Centrumvieringen van
het komende seizoen: Het Familiediner.
We gaan het hebben over families en
familieverhoudingen. Er gaat in families
veel mis; talloos veel mensen worden
in de loop van hun opvoeding gekwetst
en gekrenkt en hebben dan een heel
leven nodig om deze kwetsuren te boven
te komen. Vaders en moeders schieten
tekort of beschadigen hun kind, broers en
zussen kunnen elkaar niet luchten of zien,
bedriegen en verraden elkaar. Het boek
Genesis staat er vol mee: verhalen over
families waarin het misgaat.
Toch zijn families voor ieder mens van
wezenlijk belang. We worden in een
familie geboren en voorbereid op het
leven. We leren er om te gaan met anderen, en vertrouwen te ontwikkelen in onze
eigen talenten. We ontdekken de waarde
van liefde en aandacht, óók als we daaraan tekort komen. Dankzij onze afkomst,
onze familie kunnen wij het leven aan en
slagen wij erin te bouwen aan toekomst;
ook in het boek Genesis zien wij dit gebeuren. En: juist omdat er in de gezinnen
van de aartsvaders veel misgaat, kunnen
wij ons eraan spiegelen…
Van harte welkom op zondag 7 september,
om 12.00 uur in de Johanneskerk!
Hartelijke groet,
Wim Verschoor
Protestantse wijkgemeente van bijzondere aard
Johanneskerk
In het teken van de hoop
Drieluik - nr.7 - september 2014
32
Onlangs heeft onze
gemeente een nieuw
logo ontwikkeld. U
ziet het hier. Er is
een boom gekozen
als symbool. Geen
kerkelijk symbool,
maar een sterk bijbels beeld. De Bijbel
biedt een schat aan beelden: de levensboom, de stamboom, de vruchtdragende
boom, de boom als symbool van wijsheid
en van de wet. De beelden tuimelen over
elkaar heen.
Job vergelijkt het leven van de mens
met dat van een boom. Hij zegt: Voor een
boom is er altijd hoop: als hij omgehakt
wordt loopt hij weer uit, er blijven altijd
weer loten komen. Al wordt zijn wortel
in de aarde oud, al staat zijn stronk dood
in de grond, zodra hij water ruikt, bot hij
weer uit en vormt twijgen, als
een jonge scheut (Job 14:7-9). Daar tegenover plaatst Job het eigen kwetsbare,
vluchtige leven. De boom wijst boven ons
mensenbestaan uit, reikt naar de hemel
en is diep geworteld. De boom vertelt ons
dat wij mensen zijn. En dat er meer is om
uit te leven, en om voor te leven, dan ons
eigen bestaan. De boom spreekt tot ons te
taal van de hoop.
Het is maar een logo, en straks weten
we niet meer beter. Toch zou het jammer
zijn als de boom ons niet steeds daaraan
zou herinneren: om te leven in en uit het
teken van de hoop.
‘De boom’ is thema van de startzondag op
14 september.
‘Gaat u maar voor!’
De cursus preken en liturgie, eerder hier
door mij aangekondigd, gaat definitief
door en wordt gehouden op maandagavonden. Geleid door doopsgezinde pre-
kerk: Johanneskerk, Westsingel 30
beheer: mw. T. Boudestein,
tel. 06-10531458 (na 17.00 uur)
predikant: mw.ds. A. Liebich,
tel. 2583613 (ma-do van 8.30-9.00 uur),
[email protected]
secr. kerkenraden: mw. T. Boudestein,
[email protected]
penningmeester: NL44 ABNA 0432 4326 55
t.n.v. Kerkvoogdij Johanneskerk,
Amersfoort
internet: www.johanneskerk.nl
dikanten uit de regio. De eerste keer is op
22 september in Utrecht. Als u hier meer
over wilt weten, neem dan contact op met
mij, ds. Alke Liebich.
Hartelijke groet,
Ds. Alke Liebich
Lutherse kerk
kerk: Langestraat 61 verhuur: J. Witlam,
tel. 4801749 predikant: mw.ds. M.D. van Loo,
tel. 2850401, [email protected]
secretaris: Tom Eeman, tel. 2773912,
[email protected]
vrijwillige bijdragen: NL25 INGB 0005 1344 59
t.n.v. Kerkelijke Bijdrage PGA, o.v.v.: luthers
overige bijdragen: NL13 INGB 0000 5425 98
t.n.v. Kerkenraadscommissie
Ev. Luth. Traditie PGA
internet: www.luthersekerkamersfoort.nl
Open orgeldag
De Lutherse kerk herbergt een bijzonder
orgel. Het stamt uit 1766 en is daarmee
het oudste orgel van Amersfoort. De
orgelbouwer is J.H.H. Bätz. Op zaterdag
6 september is er een Open Orgeldag in
de kerk om de restauratie van het orgel
onder de aandacht te brengen. U kunt
komen kijken wat er allemaal moet gebeuren en komen horen hoe mooi het dan
allemaal moet gaan klinken.
Elk heel uur zijn er concertjes en rondleidingen op / achter / in het orgel door
Peter van Dijk en JaapJan Steensma,
orgeladviseurs die diepgaand onderzoek
hebben gedaan naar dit unieke orgel. Met
‘orgelkids’ is er ook voor kinderen van alles te zien en te horen over hoe een orgel
in elkaar zit. Van 12.00-16.00 uur!
Programma komende
zaterdagen
Zaterdag 6 september: Interview ‘Hier
sta ik’. Jaap Dondorp gaat in gesprek met
Jos Leussink, dirigent met een grote staat
van dienst, over zijn passie voor muziek,
kerkmuziek, orgels en andere instrumenten en over wat muziek met hem heeft
gedaan.
Zaterdag 13 september: De kerk is open
van 10.00-17.00 uur in het kader van Open
Monumentendag. Om 16.00 uur Verhaal
‘Een engel mee op reis’ (uit het apocriefe
bijbelboek Tobias) door Diederiek van
Loo. Afgewisseld met de liederencyclus
‘Songs of Travel’ van R. Vaughan Williams
door Andries Plantinga (piano) en Wouter
Verhage (bariton).
Zondag 14 september: Open Monumentendag. Kerk open van 13.00-17.00 uur.
Kees Mijderwijk bespeelt af en toe het
orgel en er is een expositie van Wouda
Koelewijn.
Zaterdag 20 september: Muziek na de
markt met kwartet Marnix4Vocals.
Zaterdag 27 september: om 16.00 uur
dienst van Schrift en Tafel.
Kerkliediwiki-schrijfdag
Zaterdag 27 september van 9.30-15.30
uur.
Voor meer informatie zie:
www.luthersekerkamersfoort.nl
Woonzorgcentrum
Van de geestelijke verzorging
Lied 416 van het nieuwe Liedboek is een
lied van zegen dat met u meegaat, hoe en
waar dan ook:
Ga met God en Hij zal met je zijn,
jou nabij op al je wegen,
met zijn raad en troost en zegen.
Ga met God en Hij zal met je zijn.
Ga met God en Hij zal met je zijn
bij gevaar, in bange tijden,
over jou zijn vleugels spreiden.
Ga met God en Hij zal met je zijn.
Ga met God en Hij zal met je zijn
tot wij weer elkaar ontmoeten,
In zijn naam elkaar begroeten.
Ga met God en Hij zal met je zijn.
Bijbelkring
Dinsdag 2 september is de maandelijkse
bijbelkring. Van 10.30 tot 11.30 uur o.l.v.
Leo Houweling. Iedereen van
harte welkom in de Waterlelie!
Wij gedenken
kerk: Andreaskapel, Heiligenbergerweg 84
(ingang Randenbroekerweg)
pastor: L.C. Houweling, tel. 4630456
scriba kerkenraadscommissie Nijenstede:
dhr. P.G. Poort en mevr. A.H.
Poort-Ansink, Muiderslot 33, 3813 RR,
tel. 4806847, [email protected]
NL29 INGB 0003 2581 16
t.n.v. Kapelfonds Nijenstede
Op 21 juni 2014 overleed mw. L.
de Haan (geboren 24 november
1940), app. 96 van de Woongaard. Op 28 juni 2014 overleed
dhr. J.A.van Demen (geboren 27
november 1926), app. 106. Op
28 juni 2014 overleed Janna van
Wijk-Postma (geboren 6 januari 1920),
app. 324 van de Driesprong. Op 5 juli 2014
overleed Johanna Companjen-Franx
(geboren 16 februari 1924), app. 005. Op
20 juli 2014 overleed mw. A.H. NichtingKeizer (geboren 27 juli 1920), app. 323 van
de Driesprong. Op 25 juli 2014 overleed
mw. A.O.H. van Kempen-Jansen (geboren
15 oktober 1931), app. 171.
We wensen alle nabestaanden en ieder
die zich met hen verbonden voelt veel
sterkte toe en de nabijheid van God en
mensen bij het dragen van het verdriet en
het gemis.
Alle goeds en zegen!
Leo Houweling
Drieluik - nr.7 - september 2014
Nijenstede
33
Kerkdiensten
Zondag 31 augustus Zondag 7 september Zondag 14 september
Collecten:
Adventkerk
10.00 uur
18.30 uur
Andreaskapel
10.00 uur
Bergkerk
10.00 uur
De Bron
10.00 uur
De Brug
10.00 uur
De Hoeksteen
10.00 uur
Emmaüskerk
10.00 uur
Fonteinkerk
10.00 uur
Johanneskerk
10.00 uur
Nieuwe Kerk
10.00 uur
Drieluik - nr.7 - september 2014
34
1. Keuze wijkkerkenraad
2. Kosten wijkpredikant
3. Zendingswerkers
Ds. D.Ph.C. Looijen,
afsluiting VBW
Prof.dr. M.J. Paul
Ds. H.A. van Dop
Ds. J. van Baardwijk en
mw.ds. M.D. van Loo,
Schrift en Tafel
Ds. R.G. van der Zwan
Prop. H. van Maanen
Ds. T. Woltinge
Ds. P.P. van der Harst
Ds. W. Verschoor
Dhr. H. Schram
Ds. M.D. van der
Giessen, afsluiting
VakantieBijbelFeest
St. Joriskerk
9.30 uur
Ds. J. Westland
18.30 uur
Ds. W.J. Dekker
Lichtenberg oud.
9.45 uur
Ds. R. Buijs-Ballast
Lichtenberg verpl.
11.00 uur
Ds. R. Buijs-Ballast
Oecumenische diensten
Meander MC
10.00 uur
Mw.ds. M. van de Pol
St. Elisabeth verpl.
10.30 uur
Mw. K. Adrichem,
Communieviering
Zon en Schild
10.00 uur
Past. C. Arends
Collecten:
Adventkerk
10.00 uur
18.30 uur
Andreaskapel
10.00 uur
Bergkerk
9.30 uur
10.30 uur
De Bron
10.00 uur
17.00 uur
De Brug
10.00 uur
De Hoeksteen
10.00 uur
Emmaüskerk
10.00 uur
Fonteinkerk
10.00 uur
Johanneskerk
10.00 uur
Lutherse kerk
16.00 uur
Nieuwe Kerk
10.00 uur
St. Joriskerk
9.30 uur
1. Missionair werk (KIA/
IZB/EW)
2. Onderhoud wijkkerk
Ds. D.Ph.C. Looijen,
voorbereiding H.A.
Ds. W.J. Dekker
Ds. L. van Nieuwpoort
Ds. J. van Baardwijk,
Schrift en Tafel
Ds. J. van Baardwijk,
Schrift en Gebed
Ds. R.G. van der Zwan
Ds.J.G. Sijtsma, dienst
met belangstellenden
Ds. H.G.J. van Dolder
Ds. L. Terlouw
Ds. A. Baarslag
Ds. W. van Holten
Ds. W. Veen
Za 6/9
Interview met Jos
Leussink
Ds. M.D. van der Giessen,
H. Avondmaal
Ds. W.J. Dekker,
voorbereiding H.A.
Ds. D.M. van de Linde
18.30 uur
Lichtenberg oud.
9.45 uur
Ds. H. Biesma
Lichtenberg verpl.
11.00 uur
Ds. H. Biesma
Oecumenische diensten
Birkhoven
10.30 uur
Mw. S. van der Sluijs
Meander MC
10.00 uur
Mw.ds. M. v.d. Pol
Zon en Schild
10.00 uur
Mw.ds. S. Muns
Collecten:
Adventkerk
10.00 uur
18.30 uur
Andreaskapel
10.00 uur
Bergkerk
9.30 uur
10.30 uur
De Bron
10.00 uur
De Brug
10.00 uur
De Hoeksteen
10.00 uur
Emmaüskerk
10.00 uur
Fonteinkerk
10.00 uur
Johanneskerk
10.00 uur
Lutherse kerk
16.00 uur
Nieuwe Kerk
10.00 uur
St. Joriskerk
9.30 uur
18.30 uur
1. Diaconie
2. Jeugdwerk eigen wijk
3. Energiekosten
Ds. D.Ph.C. Looijen,
H. Avondmaal
Ds. D.Ph.C. Looijen,
H.A. en dankzegging
Dhr. L.C. Houweling
Ds. J. van Oord,
Schrift en Tafel
Ds. J. van Oord,
Schrift en Gebed
Ds. B. Borger en ds. R.G.
van der Zwan
Ds. H. Overeem
Ds. T. Woltinge
Mw.ds. M. van Amerongen
Ds. W. Verschoor, dienst
van Schrift en Tafel
Mw.ds. A.B. Liebich
13/9
Verhaal, ds. M.D. van Loo
Ds. M.D. van der Giessen
Ds. W.J. Dekker,
H. Avondmaal
Ds. W.J. Dekker,
dankzegging H.A.
Lichtenberg oud.
9.45 uur
Ds. J. Vellekoop
Lichtenberg verpl.
11.00 uur
Ds. J. Vellekoop
Oecumenische diensten
Meander MC
10.00 uur
Dienst
Zon en Schild
10.00 uur
Past. C. Arends
Zondag 21 september Zondag 28 september Zondag 5 oktober
Adventkerk
10.00 uur
17.00 uur
Andreaskapel
10.00 uur
Bergkerk
9.30 uur
10.30 uur
1. Vredeswerk (KIA/LD)
2. Erediensten en
wijkpastoraat
Collecten:
Adventkerk
10.00 uur
Ds. D.Ph.C. Looijen
Ds. C.M. van Loon,
Advent Event
Ds. J. Vroegindeweij
Ds. J. van Baardwijk,
Schrift en Tafel
Ds. J. van Baardwijk,
Schrift en Gebed
De Bron
10.00 uur
Ds. R.G. van der Zwan
De Brug
10.00 uur
Ds. H.G.J. van Dolder
De Hoeksteen
10.00 uur
Ds. T. Woltinge
Emmaüskerk
10.00 uur
Dr. A. van Haarlem
Fonteinkerk
10.00 uur
Dhr. R. van Riezen
Johanneskerk
10.30 uur
Ds. E. Swinkels-Braaksma
Lutherse kerk
Za 20/9
16.00 uur
Muziek na de markt
Nieuwe Kerk
10.00 uur
Ds. J. van Dalen
St. Joriskerk
9.30 uur
Prof.dr. F.G. Immink
18.30 uur
Ds. W.J. Dekker
Lichtenberg oud.
9.45 uur
Mw.ds. M. van Amerongen
Lichtenberg verpl.
11.00 uur
Mw.ds. M. van Amerongen
Oecumenische diensten
Birkhoven
10.30 uur
Ds. D.J. van Wageningen
Meander MC
10.00 uur
Past. M.J. Burger
St. Aegtenkapel
10.30 uur
Ruimteviering
Zon en Schild
10.00 uur
Mw.ds. B. Grashuis
18.30 uur
Andreaskapel
10.00 uur
Bergkerk
9.30 uur
10.30 uur
De Bron
10.00 uur
De Brug
10.00 uur
17.00 uur
De Hoeksteen
10.00 uur
Emmaüskerk
10.00 uur
Fonteinkerk
10.00 uur
Johanneskerk
10.00 uur
Lutherse kerk
16.00 uur
Nieuwe Kerk
10.00 uur
St. Joriskerk
9.30 uur
1. Bloemengroet
2. Wijkgemeente
Ds. D.Ph.C. Looijen,
doopdienst
Ds. P.L.R. van der Spoel
Mw. A.E. van Bunnik
Ds. J. van Baardwijk,
Schrift en Tafel
Ds. J. van Baardwijk,
Schrift en Tafel
Ds. B. Borger,
H. Avondmaal
Ds. H.G.J. van Dolder,
H. Avondmaal
Zangdienst
Ds. C.J. Rodenburg
Ds. P.P. van der Harst
Ds. W. Verschoor
Mw.ds. A.B. Liebich
Za 27/9
Mw.ds. M.D. van Loo,
Schrift en Tafel
Collecten:
Adventkerk
10.00 uur
18.30 uur
Andreaskapel
10.00 uur
Bergkerk
9.30 uur
10.30 uur
De Bron
10.00 uur
17.00 uur
De Brug
10.00 uur
De Hoeksteen
10.00 uur
Emmaüskerk
10.00 uur
Fonteinkerk
10.00 uur
Johanneskerk
10.00 uur
Nieuwe Kerk
10.00 uur
St. Joriskerk
9.30 uur
17.00 uur
1. Kerk en Israël
2. Kosten wijkpredikant
Ds. D.Ph.C. Looijen
Ds. C.G. Geluk
Ds. B. Borger
Dienst
Dienst
Ds. R.G. van der Zwan
Ds. W.L. Pera, dienst met
belangstellenden
Dr. A.J. Plaisier
Mw.ds. A. Sprotte
Ds. P.P. van der Harst
Ds. W. Verschoor
Mw.ds. A.B. Liebich
Ds. H. Brandsen
Ds. W.J. Dekker
Ds. J.S. Heutink
Ds. M.D. van der Giessen,
doopdienst
Ds. W.J. Dekker,
doopdienst
Ds. L. Wüllschleger
18.30 uur
Lichtenberg oud.
9.45 uur
Ds. R. Buijs-Ballast, H.A.
Lichtenberg verpl.
11.00 uur
Ds. R. Buijs-Ballast, H.A.
Oecumenische diensten
Zon en Schild
10.00 uur
Past. C. Arends
Sjofar 40 jaar
Sjofar werd opgericht als jongerenkoor met het doel
op eigentijdse wijze stem aan het geloof te geven.
Het is vanzelf een beetje ouder geworden, maar de
muziek is nog altijd eigentijds. Dat betekent: vele
stijlen, van snelle ‘up tempo’ nummers en praise tot
meditatieve en troostende liederen.
Bijzonder is dat Sjofar interkerkelijk is gebleven.
Behalve het ondersteunen van kerkdiensten geeft
Sjofar ook jaarlijks een concert. Dit jaar een jubileumconcert. Zie het Prikbord voor in Drieluik.
Kent u Sjofar (nog) niet? Nodig het koor dan eens uit
om mee te werken aan een dienst in uw
kerk. En nieuwe leden zijn ook altijd welkom! Meer informatie: www.sjofar.org
Drieluik - nr.7 - september 2014
Collecten:
35
&
&
Een ‘huwelijksbijbel’
g
n
a
H
Hoe ‘werkt’ een gezond, bijbels
huwelijk? Tim Keller, de bekende
predikant in
New York,
schreef er
samen met
zijn vrouw
een boek
over. Hij
schrijft
als altijd
nuchter,
diepgravend
en met de Bijbel in de hand. Ook
over zijn eigen huwelijk. En hij
relativeert het belang van gevoel.
Een uitgave van Van Wijnen.
Prijs: € 19,95.
acht
Het Nieuwe Testament gebruikt 111 keer het woord ‘elkaar’
als het gaat over de onderlinge verhoudingen in de gemeente.
Best vaak voor zo’n betrekkelijk klein boek. Kennelijk een
kernwoord. Prof.dr. J.P. Versteeg deed er ooit onderzoek
naar. Hij concludeerde: ‘Dat we op onszelf zouden
geloven, zonder relatie tot medegelovigen,
is voor het Nieuwe Testament zo
ondenkbaar, dat het buiten de
gezichtskring valt.’
WWW.ROBVAND
OESELAAR.NL
11
111
1
111
TIP
sluitwerk
rege lig
regelig
Je kunt niet
God dienen en
de mammon, zei
Jezus; maar dat
doen we al eeuwen.
Alsof God wil delen
met een afgod. Daar
bedankt Hij voor.
(Geert Boogaard)
JAZZ
FOORT.NL
BACHDAGAMERS
MODERN
AL
INSTRUMENTA
VOCAAL
BACHDAG RT
O
O
F
S
R
E
M
A
RECITALS
d
van de maan
TWEET
KAARTJES
RESERVEREN?
GA VANDAAG
NOG NAAR
N-STOP BACH
TWAALF UUR NO
CATIES
OP DIVERSE LO
ERSFOORT
AM
JE
RT
HA
IN
KLASSIEK
Gert-Jan Segers (lid Tweede
Kamer voor de ChristenUnie)
OPEN PODIA
L/
K / AEGTENKAPE
/
SINT-JORISKER
THOLIEKE KERK
KA
DOU
/
K
ER
/
XAVERIUSK
L ZUIDSINGEL
PE
KA
/
RK
KE
LUTHERSE
RK /
/ JOHANNESKE
ICHTHUSKERK
C.
ET
/
EEMHUIS
ZATERDAG
11.10 .2014
FOORT.NL
BACHDAGAMERS
Geen voorkeursbehandeling
van christenen in het Midden
Oosten. Maar dat is iets
anders dan hen volkomen te
negeren.