Transcript Presentatie Ernst Oosterveld

7-3-2014
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Effecten van tijdelijke
slootpeilverhoging op
weidevogels
Ernst Oosterveld, Mark Kuiper,
Marten Sikkema, Jan van der Kamp
& Erik Klop
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Vraagstelling
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
2011-2013
1. Wat is het effect van tijdelijke slootpeilverhoging op weidevogels vergeleken met
sloten met laag peil?
2. Trekken sloten op hoog peil ook meer
predatoren aan dan sloten met laag peil?
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Locatie
Hoog (cm-mv)
Laag (cm-mv)
Bovenkerkerpolder
0-20
50-60
Eemland
0-20
50-60
Oosthuizen
0-20
30-40
Wommels
0-20
70-80
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
•
Hoogwatersloten inclusief onbemeste
perceelsrand van 5 m
1
7-3-2014
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Weer in het voorjaar
2011
2012
2013
Bijzonder droog
Normaal
Bijzonder koud
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
1b. Wat is het effect voor volwassen vogels van de
steltlopers afzonderlijk?
1a. Wat is het effect voor steltlopers en
watervogels afzonderlijk?
a
0,5
0,0
Laag
b
0,4
0,2
a
0,0
Laag
Hoog
b
0,8
0,6
0,4
a
0,2
0,0
Laag
Slootpeil
Hoog
Slootpeil
a
Tureluur
0,5
0,0
Hoog
Slootpeil
Slootpeil
0,6
1,0
Laag
Hoog
Grutto
0,8
Gem. n per telling per 100 m
1,5
Gem. n per telling per 100 m
b
2,0
Gem. n per telling per 100 m
Gem. n per telling per 100 m
1,5
1,0
Kievit
Watervogels
b
0,8
0,6
b
0,4
a
0,2
0,0
Laag
Hoog
Slootpeil
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
1b. Wat is het effect voor gezinnen met jongen?
Steltlopergezinnen
a
0,10
0,05
0,00
Laag
Steltlopergezinnen
Kievitgezinnen
b
0,20
0,15
a
0,10
0,05
0,00
Hoog
Laag
Slootpeil
Hoog
Gem. n per telling per 100 m
0,15
Gem. n per telling per 100 m
b
0,20
0,14
0,12
0,10
0,08
b
0,06
0,04
a
0,02
0,00
Laag
Gem. n per telling per 100 m
Gruttogezinnen
0,14
0,12
Tureluurgezinnen
a
a
0,10
0,08
0,06
0,04
0,02
0,00
Laag
Hoog
Slootpeil
Hoog
Slootpeil
Slootpeil
Gem. n per telling per 100 m
1b. Wat is het effect voor gezinnen met jongen?
Gem. n per telling per 100 m
Gem. n per telling per 100 m
Steltlopers
2,0
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
0,14
0,12
0,10
a
0,08
0,06
0,04
a
0,02
0,00
Laag
Hoog
Slootpeil
2
7-3-2014
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
1c. Wat is het effect van de oever van de sloot en
de aangrenzende perceelsrand afzonderlijk?
Grutto
b
a
oever
5 m-rand
laag slootpeil
oever
5 m-rand
hoog slootpeil
0,5
0,45
0,4
0,35
0,3
0,25
0,2
0,15
0,1
0,05
0
a
Predatoren
a
b
Gem. n per telling per 100 m
a
a
Gem. n per telling per 100 m
Gem. n per telling per 100 m
Kievit
0,5
0,45
0,4
0,35
0,3
0,25
0,2
0,15
0,1
0,05
0
2. Trekken sloten op hoog peil ook meer
predatoren aan dan sloten met laag peil?
a
oever
5 m-rand
laag slootpeil
oever
5 m-rand
hoog slootpeil
Gem. n per telling per 100 m
Tureluur
0,5
0,45
0,4
0,35
0,3
0,25
0,2
0,15
0,1
0,05
0
adulten
a
0,20
0,15
0,10
a
b
0,05
0,00
Laag
a
a
oever
5 m-rand
laag slootpeil
oever
Hoog
Slootpeil
b
5 m-rand
hoog slootpeil
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Conclusies
1.
2.
3.
4.
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Mogelijke verklaringen
Conclusies
5.
Hoogwatersloten trokken minder predatoren dan
laagwatersloten,
Hoogwatersloten trokken 3 keer meer steltlopers
en watervogels dan laagwatersloten,
ongeacht het weer (robuust effect)
Dat geldt ook voor Kievit, Grutto en Tureluur
afzonderlijk
Hoogwatersloten trokken 1,5 keer meer steltlopergezinnen dan laagwatersloten,
maar niet in de afzonderlijke jaren
Hoogwatersloten trokken 5 keer meer Kievitgezinnen,
maar niet meer Grutto- en Tureluurgezinnen

Aantrekking adulte steltlopers en watervogels:
• Veiligheid
• Voedsel
• Bereikbaarheid voedsel
3
7-3-2014
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Mogelijke verklaringen

•
•

Voorkeur Kievitgezinnen voor hoog water:
Kievitkuikens groeien beter in randen van greppelplasdras,
hoogwaterslootkanten lijken op greppelkanten
Geen voorkeur Grutto- en Tureluurgezinnen:
Mogelijk:
• Tureluur- en vooral Gruttokuikens pikken prooien vooral
hoog uit vegetatie,
• hoogwaterkanten hebben kortere vegetatie
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Ernst Oosterveld - Hoogwatersloten en weidevogels
Mogelijke verklaringen

Voorkeur adulte Tureluurs voor oevers:
Spoort met andere waarnemingen van voorkeur voor
slootkanten
• al vonden we het niet (significant) bij de laagwatersloten
•
Verhogen hoogwatersloten reproductie?
•
Lijkt erop voor Kievit
•
Bij Grutto en Tureluur alleen in combinatie met
kuikenland rondom:
o
hoogwatersloot trekt adulten,
o
kuikenland voor broeden en opgroeien
jongen
4