Transcript plantenboekje

De geïllustreerde gids
1
Inleiding
Groene omgevingen scoren hoog als
bestemming om in de vrije tijd tot rust te
komen of nieuwe energie op te doen. Men
overwint vliegangst om toch maar op
vakantie te kunnen gaan naar de
Amerikaanse nationale parken of men
zoekt een bouwgrond in de Kempen om
optimaal te kunnen profiteren van al dat
moois dat de natuur te bieden heeft. Ook
op de werkplaats heeft de aanwezigheid
van groen een veelgelaagd positief effect.
Heel wat bedrijven hebben te kampen
met een slecht binnenklimaat, met alle
gevolgen vandien voor het personeel:
allergieën, keelinfecties en bacteriële
darminfecties zijn maar enkele van de
kwalen van de moderne kantoormens. Er
zijn verschillende studies verricht naar het
effect van planten op kantoor, alle met
grosso modo hetzelfde resultaat: planten
op de werkplaats leiden tot een betere
gezondheid en beter psychisch welbehagen voor alle werknemers.
Niet enkel op kantoor zijn kamerplanten een must, ook in huis kan men
met behulp van planten een persoonlijke
sfeer creëren die past bij de inrichting van
de leefruimte. De inrichting van uw huis is
een manier om uw persoonlijkheid uit te
drukken. Een warme parketvloer, foto’s
van familie en vrienden aan de muur, een
stijlvolle badkamer,… het zegt allemaal
iets over wie u bent. Planten kunnen deze
sfeer versterken en zorgen voor de
finishing touch.
Op feestelijke gelegenheden, zoals
een huwelijk, wordt vaak een ruiker
bloemen cadeau gegeven. Een prachtig
geschenk en een prachtig gebaar.
Maar zou het niet nog mooier zijn om
dat groene en kleurrijke plezier te kunnen
verlengen? Is die Oostenrijkse bergtop
ook niet mooier als het moeite heeft
gekost zo hoog te geraken? Anders dan
bij een ruiker, heeft men bij kamerplanten
de tijd om de planten te leren kennen. U
ziet of er ziekten of plagen op de loer
liggen, u ziet dingen die u anders zouden
ontgaan. Zo ontluikt er een veelbelovende bloemknop onder het dorre
blad dat u zorgvuldig hebt verwijdert.
Kamerplanten zitten vol verassingen,
maar die ziet u vaak alleen als u er echt
voor zorgt. Zoals een ombudsman of vrouw waakt over het welzijn van de
studenten, moet u ook bij planten kunnen
anticiperen of oplossingen zoeken voor
mogelijke problemen.
Sommige mensen zijn terughoudend
om een kamerplant in huis te nemen.
Maar het lezen van deze gids zal u
overtuigen dat er voor iedereen wel een
geschikte plant te vinden is. Zowel de
decoratieve eigenschappen als de
botanische aspecten kunnen interesse
opwekken voor kamerplanten. Deze gids
geeft dan ook informatie die verder gaat
dan louter de verzorging van de planten.
Er wordt veel belang gehecht aan de
herkomst, de sfeer die de plant creëert en
er worden suggesties voor decoratieve
combinaties
voorzien.
Dit
rijkelijk
geïllustreerde boek is dan ook zonder
meer een naslagwerk voor iedereen die
maximaal plezier wil halen uit zijn kamerplanten.
2
3
Azalea
Azalea Modestica
30 nov
De Azalea of Rododendron telt meer
dan duizend soorten, maar wordt
tegenwoordig
slechts
in
kleine
hoeveelheden gekweekt in een beperkt
aantal seminaries. Hierdoor merken we
een belangrijke terugval op van deze
soort. Wie de verschillende variëteiten
toch wil bewonderen, moet er maar een
aantal oude aardrijkskundige schoolboeken op na slaan.
De oorspronkelijke Azalea’s groeien
als bodembedekkers in voedzame,
humusrijke gronden en zijn dan ook
gesignaleerd op de meest verre
bestemmingen, zoals Chili, Australië en
zelfs Vaticaanstad.
De planten zijn eveneens ideale
kamerplanten, doch zeer gevoelig in hun
verzorging. Zo giet je de plant best met
gewijd regenwater aangezien ander water
teveel kalk bevat. Azalea’s verlangen ook
een lichte standplaats en groeien
uitzonderlijk goed wanneer je hen
verwent met een Psalm of Gregoriaans
deuntje.
4
5
Bamboe (弯曲的竹子)
Bambusoideae Sinica
2 dec
0 - 10.000 km
De Bamboe is een subtropische plant
die oorspronkelijk enkel voorkwam in
ruraal China. Geleidelijk aan verspreidde
de plant zich echter over de rest van het
land, om uiteindelijk zelfs het buitenland
te veroveren. De plant bekomt tegenwoordig dan ook goed van migraties van
een rurale naar een stedelijke omgeving.
Zelfs een verplaatsing van China naar
Europa
zou
geen
onoverkomelijk
probleem mogen zijn. Om problemen bij
de douane te vermijden, zorg je best wel
voor de broodnodige invoerdocumenten.
Veeleisend is de Bamboe niet. Qua
verzorging
volstaat
het
absolute
minimum. De Bamboe neemt genoegen
met Alma-achtige studentenmaaltijden,
doorspoeld met enkele glazen water. Of
je de plant nu bij het raam zet, in de zon
of in de wind, maakt echt niet uit.
Overleven doet hij sowieso. Moesten de
normaal gele blaadjes toch wat rood of
bleek beginnen uitslaan, slechts één
advies:
tot
alle
worteltjes
goed
doordrongen zijn overvloedig overgieten
met Coca Cola.
Moest deze behandeling de plant
alsnog slecht bekomen, is er nog een
laatste redmiddel. In de vrije natuur komt
de plant enkel in contact met zwijgzame
pandaberen. Een goed gesprek in het
Engels kan de plant dan ook een flink
eind op weg zetten naar de volledige
rehabilitatie. Twee vallen waar je daarbij
niet in mag trappen: 1) De plant leert snel
andere talen. Ga er dan ook niet van uit
dat hij van je binnensmonds uitgesproken
vervloekingen in het Nederlands niets
verstaat. 2) Spreek de plant met de
goede naam aan: Bamboe. Met
verkeerde namen à la Bompa, Bimbo,
Bambi, of erger nog Ding(ske), zul je de
plant enkel jennen.
6
7
Basilicum
Saricum Olympica
8 mrt
Saricum Olympica Basilicum is een
geurig kruid dat het best gedijt in de
gematigde klimaten van Noordwest
Europa
met
uitzonderlijk
hoge
concentraties rond het Leuvense. Doch
heeft het plantje een zeer hoge
overlevingskans in alle klimaten en
streken, wat haar wereldwijde spreiding
verklaart. Vooral in de nabijheid van het
Afrikaantje is de Basilicum talrijk
aanwezig.
Het plantje groeit zowel op vlakten als
hellingen en is zeer goed bestand tegen
winterkoude. Een winderige omgeving is
daarentegen best te vermijden aangezien
het gieren van de wind een onrustig
gevoel veroorzaakt.
In België combineert Basilicum zich
uitzonderlijk goed met andere kruiden,
allerhande
fruitsoorten
en
streekgebonden groenten. De teelt van
het plantje gebeurt bij voorkeur op
biologische wijze en de beste resultaten
worden genoteerd in kleinschalige
groentetuintjes.
Indien
het
plantje
binnenshuis geteeld wordt, kan de
nabijheid
van
een
Vijgenboompje
wonderen doen.
De Basilicum behoort tot de familie
van de lipbloemigen, maar onderscheidt
zich binnen deze familie van de andere
plantjes omwille van enkele bijzondere
eigenschappen. Zo verdraagt dit plantje
zeer goed dagelijkse trektochten, zolang
de verplaatsing maar per fiets of al
lopend wordt uitgevoerd. Valpartijen zijn
echter absoluut te vermijden! Het plantje
zal de val overleven, maar de herstelperiode duurt lang.
Zowel in de huiskamer als in
kantoorruimten zijn de nabijheid van
andere kamerplanten onontbeerlijk. Op
kantoor zijn de Hibiscus en de Palm
absolute aanraders, ook al vraagt de
Basilicum om iets meer verluchting en
koelere kamertemperaturen (maximum
20°C). Binnenshuis voelt de Basilicum
zich dan weer opperbest in de keuken.
Andere locaties waar men het plantje
altijd zal zien floreren, is nabij volleybalvelden, tennisvelden, zwembaden en
looppaden. Zodra er sportieve activiteiten
plaatsvinden, is de Basilicum van de
partij.
8
9
Bonsaiboompje
Ciatienna Ficus
8 mrt
Zoals het een echte Bonsai betaamt
toont deze Ficus zich als een grote
wereld in een klein formaat. Ontstaan uit
de Congolese bodem is deze plantenfamilie later verpot geweest om terug
wortel te schieten in België, waar ze zich
vandaag de dag toch vooral in stedelijk
gebied nestelt. Om de eigenheid van de
plant te bewaren dient men ze minimaal
drie keer per jaar voor een korte periode
in een rurale omgeving te brengen.
Omdat de plant danig klein is houd men
ze bij verplaatsingen in de richting van
Parijs beter goed in het oog. Kleine
onoplettendheden kunnen er namelijk
voor zorgen dat deze plant zich vlugger
verplaatst dan uzelf.
De dagelijkse verzorging van deze
plant is cruciaal. Veel licht, geregeld kant
en klaar bereide voedingskorrels, en
eventueel wat suikerwater als toemaatje
kunnen deze plant een lang leven
bezorgen. Gezien de lange leeftijd waarin
de Ficus blijft evolueren mag men het
bladverlies na een zekere tijd als normaal
beschouwen. De plant is ervoor gekend
nog jaren te kunnen leven en groeien
zelfs na een volledige bladuitval. Om de
plant nog beter in vorm te houden kan het
helpen een tweede Ficus van dezelfde
familie één tot twee dagen per week in
zijn dagelijkse omgeving te brengen.
10
11
Bougainvillea (Fiore Viola)
Axellia Bougainvillea
7 sep
Rond de Middellandse zee aan de
kant van Turkije, Istanbul, bloeien deze
hoog opklimmende Bougainville-struiken
tegen de huizen. Ze bloeien zo rijk in
een warm klimaat dat ze stilaan de
wereld hebben veroverd en we denken
dan vooral aan de huizen in Congo waar
deze bloemende struik van elk huis een
thuis maakt. Mensen met groene
vingers, die uren kunnen werken aan
een mooie bloemen border in de tuin,
gaan veel plezier beleven aan deze
plant.
U kunt de Bougainvillea naar
believen snoeien, want nieuwe bloemen
verschijnen steeds aan de nieuwe
scheuten. De eigenlijke bloemen vallen
enkel door hun kleur op, qua vorm zijn
ze bescheiden gelijkend op de blaadjes.
Op kantoor raden wij aan om de
plant
te
combineren
met
een
Denneboom of Spar. In de huiskamer is
de combinatie van deze struik met een
(Bonsai)boom een uiterst goede keuze.
Als voedingsbodem voor deze plant
kan men Congolese, Hong-Kongse of
Turkse grond nemen. Maar ook in
Tervuurse, humusrijke bosgrond zal de
Bougainvillea
tot
bloem
komen.
Behandel deze plant met zachtheid en
zorg voor voldoende afwisseling van
standplaats.
Deze plant is graag op kantoor, maar
liefst geen vijf dagen, zet haar dus ook
regelmatig in de huiskamer. Het feit dat
de blaadjes niet giftig zijn voor (klein)
kinderen maakt van deze plant de ideale
huiskamerplant. Stilaan zal deze plant
ook Italië veroveren. Men is enkel nog op
zoek naar de juiste Italiaanse vertaling
van Bougainvillea vooraleer de marketing
echt op gang kan komen.
12
13
Cactus
Echinocactus Afilipusus
10 feb
Deze Bolcactussen groeien op de
Mexicaanse hoogvlakte. Geen wonder
dus dat ze wel van zon, maar niet van
een te hete standplaats houden. Eigenlijk
is deze plant veeleisend qua temperatuur:
onder de 22 °C en boven de 30°C zal de
plant stoppen met groeien. Rond de 25
°C en een strikte rustperiode in acht
nemende waarbij de groei van de plant
zelfs in deze ideale temperatuur stopt,
zullen er prachtige bloemen verschijnen.
Een
huiskamer met
grote
hoge
schuiframen en een moderne thermostaat
die over de temperatuur waakt is een
must voor deze plant.
De
stekels
zijn
het
meest
kenmerkende aan de cactus. Dit is echter
enkel bedoeld om slakken, honden en
katten op een afstand te houden. Met het
overgrote deel van de fauna en flora leeft
de Cactus in symbiose. Vanwege de in
het oog springende vormen, de
decoratieve doorns en bloemen en de
gemakkelijke verzorging zijn cactussen
populaire café-planten. Giet ze dan ook
liever met bier of espresso koffie dan met
water. De cactus kan tegen een rokerige
omgeving en men mag gerust de as van
sigaretten aan de potaarde toevoegen.
De Indianen in Midden-Amerika
maakten geregeld een tocht naar de
natuurlijke groeiplaatsen van de cactus in
Mexico. Ze groeven de wortels op en
verwerkten die heerlijke gerechten. Deze
traditie wordt in talrijke gastronomische
restaurants in stand gehouden. Of het nu
de frituur op de blauwe hoek is, of de
Mexicaan aan de Leie, de lekkerste
gerechten worden steevast op smaak
gebracht door deze plant.
14
15
Corkscrew (Plantă Spirală)
Juncus Brunolis
16 sep
Deze sympathieke warrige Krulplant
behoort tot de Juncus familie. Hoewel de
Juncussen zeer diverse vormen kunnen
hebben, vertonen de meeste Juncussen
toch vaag gelijkenissen met de Buxus.
Deze Juncus Spiralis is echter een
buitenbeentje in deze botanische familie
en distantieert zich met de snoeibare
Buxus die menig voortuin versiert. Men
vraagt zich spontaan af welke snoeitechniek de kenmerkende chaotische
afwisseling van lange, korte, krullende en
minder krullende bladeren als resultaat
geeft. Het antwoord is dat er amper
snoeien aan te pas komt. De bladeren
ontwikkelen zichzelf vanuit de wortel
volgens een onontwarbaar patroon. Als
de plant niet meer op het plantenrek past,
mag men wel altijd zelf de langste
bladeren inkorten.
Wilt u er extra lang plezier van
hebben, zet de plant dan ’s winters in een
onverwarmde kamer met het raam open.
De temperatuur mag gerust onder het
vriespunt dalen.
In de Schotse hooglanden overleeft
de plant in de winter zelfs buiten! Mocht
de plant in de zomer aftakelen, graaf haar
op een schaduwrijk plekje in en haal de
Juncus in september weer binnen.
Bij veel planten raden we aan er af en
toe tegen te praten, deze plant is echter
meer gebaat bij een zangstonde. Om het
effect te vergroten kan men werken met
een geluidsversterker, die trillingen
bevordert en zodoende het krullige
karakter van deze plant. Hoe dit wetenschappelijk in zijn werk gaat, is nog niet
aangetoond. Maar ooit zal een juist en
geslaagd wetenschappelijk experiment
hierover duidelijkheid brengen.
Deze plant bezit de merkwaardige
eigenschap om, als men de wortels even
gewoon laat worden aan strandzand,
hoog op te springen. Waarschijnlijk komt
dit door een veer-effect van de meest
gekrulde blaadjes. Vroeger raadde men
aan de plant bij te mesten met sigarettenas, dit is echter ondertussen achterhaald
en de plant blijkt meer gebaat bij een
voeding van grondgeteelde aardbeien en
tomaten.
16
.
17
Dennenboom
Tompinus Tomestris
9 mei
De Tompinus Tomestris behoort tot de
familie van de Tomaceae en is de meest
honkvaste soort van allemaal. Een
registratie van het kadaster heeft
aangetoond dat de men de boom
nagenoeg enkel terugvindt in de
Antwerpse Kempen, hoewel enkele van
deze exemplaren ook reeds gesignaleerd
werden in de Zwitserse Alpen.
Deze conifeer slaagt erin te overleven
op zeer arme zandgronden, doch extra
voedingsstoffen als wafels en bananen
zijn geen overbodige luxe. Dagelijkse
verplaatsingen, bij voorkeur per trein,
naar andere streken worden zeer goed
verdragen, al gaat de voorkeur uit naar
gebieden waar ook Varens terug te
vinden zijn. De nacht brengt hij echter
best door in zijn natuurlijke habitat.
Men kan de boom extra verwennen door
hem wekelijks bloot te stellen aan
trompetgeschetter en andere fanfaremuziek.
Franstalige
muziekteksten
worden
hierbij
verkozen
boven
Engelstalige.
De Tompinus Tomestris groeit het
best in een gematigd klimaat met
temperaturen tussen de 15 en 25 graden.
Voldoende licht is aangewezen, maar
rechtstreeks zonlicht en overdreven
warmte kunnen de boom schaden. De
nabijheid van pompoenen, prei, radijsjes
en kabouters vormen een pluspunt aan
zijn omgeving.
18
19
Ficus ( ‫) قرأف دأ صأرأي‬
Saraia Arabica
28 sep
In de Arabische wereld kan de
Kamervijg ongeveer vijf meter hoog
worden. Maar deze oosterse plant voelt
zich ook zo thuis in de Belgische
huiskamer dat hij lekker zoete vruchten
voortbrengt. Zustersoorten van deze
fruitboom, zoals de Ficus Benjamina,
vindt men vooral in Egypte. Deze plant
speelt een hoofdrol in zowel de sprookjes
van duizend en een nacht als in de
christelijke parabels, het is dus niet
verwonderlijk dat iedereen zich direct
thuis zal voelen in een kamer
gedecoreerd met een Vijgenboom.
Antropologen wisten al langer dat
veel volkeren een traditie hebben om te
praten tegen planten. Deze Ficus heeft
ook voor de positief wetenschappelijke
wereld het bewijs geleverd dat planten
beter groeien als er tegen hen gepraat
wordt en af en toe een Arabische
uitspraak doet bij de Vijgenboom echt
wonderen.
Geef de plant pas (handwarm) water
zodra de grond droog aanvoelt. Omdat
deze
plant
oorspronkelijk
uit
woestijnachtige gebieden komt, hoeft
men de Ficus niet te benevelen.
Wanneer het blad van deze plant
bruine randen krijgt, kan men de plant
zogenaamd “bijschminken” (producten
hiervoor
zijn
verkrijgbaar
bij
de
gespecialiseerde plantenzaken zoals Ici
Paris XL), zodat de plant niet moet
inboeten aan zijn in se decoratief
karakter.
Als bureauplant raden de binnenhuisarchitecten een combinatie aan met de
Orchidee. Als huiskamerplant is een
standplaats naast een Basilicumplantje
een originele maar geslaagde optie.
Verwijder
regelmatig
afgevallen
bladeren uit de pot of de omgeving van
de pot. Een wanordelijke pot verdraagt de
Ficus namelijk niet. Veel mensen halen
deze plant in huis, daarom raden wij aan
om het medium Facebook uit te pluizen
voor meer tips en afbeeldingen.
20
21
Hibiscus
Rosa Carensis
± 50- 170 cm
30 dec
De Hibiscus is een
groenglimmend struikje waar
zich, bij goede verzorging,
iedere dag nieuwe bloemen
aan ontvouwen van wel 10
cm doorsnede. Ze zijn
fluwelig,
vuurrood.
De
meeldraden en stamper zijn
tot een steel vergroeid die ver
uit de kelk steekt. U kunt
deze kamerplant tot struik
laten uitgroeien en als kuipplant op het terras houden.
Maar als u niet de gelukkige
eigenaar bent van een
geregulariseerd terras, zal
deze plant ook binnenshuis
een streling voor het oog zijn.
In volle grond kan deze plant
gedijen in het Belgische
klimaat. In Mechelen zijn er al
enkele exemplaren uitgezet.
Mits een goed bosbeheer
zullen
binnenkort
kleine
hibiscusplantjes het Vlaamse
bosbestand opfleuren.
Koude is voor deze plant één van de
oorzaken van knopval. Zorg dus voor een
kamertemperatuur van rond de 21°C, een
plaatsje in de buurt van de verwarming is
ideaal. De plant kan tegen verplaatsing
en is stevig genoeg om een tochtje over
een paar duizend km in een fietstas te
overleven.
De plant zal niet gemakkelijk door
typische plantenziektes belaagd worden.
Een eigenaardigheid van deze tropische
roos is wel dat af en toe de pot van de
plant zal vallen. Zorg dus voor een
onbreekbare pot of houd steeds een pot
in reserve achter de hand. Wanneer de
plant de blaadjes laat hangen of bleker
wordt, is het hoog tijd voor plantenvoeding. Wanneer je hiermee te lang
wacht, kan het zelfs zijn dat de plant
spontaan omver valt. Regelmatig ijzerhoudende plantenvoeding aan het gietwater toevoegen is dus de boodschap.
Van de gedroogde bloemen kan men
zeer lekkere thee maken. Verwen dus
zeker theedrinkende collega’s eens met
een origineel en smaakvol aftreksel van
deze hibiscusbloemen.
22
23
Kaaps viooltje (Kaaps viooltjie)
Saintnickia
30 dec
0 – 10.000 km
In sommige plantencentra verkoopt
men de witte S.Confusa als S.Paulia.
Wanneer de S.Confusa de enige
kamerplant is die u in huis of kantoor
haalt zal u de vergissing nooit merken.
De verschillen tussen deze twee
botanische families komen pas tot uiting
als het plantenrek wordt aangevuld met
andere plantensoorten. De normaal
groene bladeren van de witbloemige
S.Confusa zullen bleek uitslaan en er
verschijnen condensdruppels, geleidelijk
aan zal de plant afsterven. Dit leed kan u
bespaard worden door een echt Kaaps
viooltje aan te schaffen, best dus even
navragen in het plantencentrum.
Zoals de volksnaam het doet
vermoeden vindt men het Kaaps viooltje
oorspronkelijk terug in Kaapstad, ZuidAfrika.
Er groeien ongeveer twintig soorten
wilde Kaapse viooltjes op het Afrikaanse
continent maar het aantal kweekvormen
is niet te tellen.
Saintnickia’s passen zich aan aan
verschillende klimaten. In tegenstelling tot
de Spar is de plant zelfs gebaat bij een
jaarlijkse of tweejaarlijkse klimaatshock.
Het enige dat ze vragen is een vochtige
atmosfeer, maar sproeien is geen optie
omdat het water aan de bladeren blijft
hangen. Kies voor een andere manier en
zet de pot bijvoorbeeld op een laagje
kasseien in een bak met water zo dat het
water de onderkant van de pot niet raakt.
Voed de planten tijdens de bloei
alleen met mest die veel kalium bevat.
Stikstof leidt tot bladgroei, niet tot bloei.
Wanneer u dus hondenmest gebruikt zal
u de opvallende bloemen van het Kaaps
Viooltje niet te zien krijgen.
24
25
Klimop
Hedera Helemaartix
6 jan
30 tot 60 à100 km
(Brussel, Berchem, Essen)
De Klimop is een plant met groene
blaadjes waarin de witte nerven prachtige
tekeningen in maken. Klimop is dan ook
een heel populaire plant, zowel buiten als
in huis. Na een inzinking van de jaren dat
alles netjes moest, is de Klimop als gevelen kamerplant weer helemaal terug.
Enkel in de groentetuin zijn er vooren
tegenstanders.
In
sommige
volkstuintjes is de plant niet meer zo
welkom, wanneer men echter de
omliggende tuinen voldoende bemest
hoeft er geen probleem te zijn en bij de
tuinders in Essen harmonieert de klimop
zelfs met boerderij en moestuin.
Binnenshuis wordt de plant op alle
mogelijke
manieren
gebruikt:
als
hangplant,
klimmer
en
levend
kamerscherm. Dat de plant zo goed
tegen schaduw kan, vergroot de
gebruiksmogelijkheden. De klimop voelt
zelfs thuis in een kleine donkere kamer.
Er moet wel voldoende water in de
nabijheid zijn dus een lavabo in de kamer
is een ware must.
Deze plant past zich gemakkelijk aan
elke situatie en omgeving aan. In de stad
zorgt de Klimop voor het al te vaak
ontbrekende groen en omdat het zijn
bladeren niet verliest in de winter blijft de
stad ook netjes. Buurtverenigingen zoals
Opsinjoren in Antwerpen promoten dan
ook graag geveltuintjes met klimop. Het is
een aanrader om stadskindjes via de
Klimop kennis te laten maken met de rijke
wereld der planten. Deze kindvriendelijke
plant kan tegen een stootje, de blaadjes
zijn niet giftig. De plant is ook gemakkelijk
te stekken.
Als men de Klimop regelmatig bijmest
met noedels of andere - op het eerste
zicht vreemde - combinaties wordt deze
plant erg groot. Dit is de enige kamerplant
die op eigen houtje boven aan de kast
geraakt.
26
27
Kruidje-roer-me-niet
Mimosa Elininea
26 jul
De geveerde bladeren zijn verdeeld in
blaadjes die reageren op elke aanraking.
Ze vouwen zich onmiddellijk op en de
takjes bewegen naar onder. Geen enkele
andere plant in de wondere wereld van de
flora heeft een dergelijke beweeglijkheid.
We waarschuwen ervoor om deze
plant niet verwarren met Mimosa Yoanna.
Deze twee behoren weliswaar tot
dezelfde botanische familie, maar ze
hebben een andere verzorging nodig.
Qua blad lijken ze sprekend op elkaar en
je moet als botanicus al erg vertrouwd
zijn met de Mimosa familie om ze zuiver
op het uitzicht uit elkaar te houden. Na
een eenvoudige aanraking valt echter op
dat de Mimosa Yoanna de kenmerkende
beweeglijkheid van de Mimosa Pudica
ontbreekt.
De Mimosa Pudica gedijt in elk
klimaat. Zowel in de warme en droge
mediterrane lucht van Griekenland als in
de vochtigere en koelere Belgische
atmosfeer komt deze plant tot bloem.
Oorspronkelijk is de plant een
typische weideplant. Wilde variëteiten
vindt men terug op paardenweien. Het
hoeft dan ook niet te verbazen dat ons
bemestingsadvies voor deze plant
paardenmest luidt. Of het nu zomer of
winter is, of het paard nu luistert naar de
naam Niké, Noa, Tripoli, Prima Vera of
Stella, met dagelijks een portie paardenmest kan deze plant uitgroeien tot een
mooie struik.
In een meer verstedelijkte omgeving
treft men de Mimosa aan op en langs
sportvelden Dit is enigszins verwonderlijk
omdat de plant namelijk een zekere
kwetsbaarheid kent. De takjes breken
gemakkelijk wanneer ze in al dat sportief
geweld vertrappeld of geraakt door een
bal worden. De plant kan dan uit het zicht
verdwijnen maar omdat de wortels in de
grond blijven herrijst deze Mimosa na
verloop van tijd weer langs volleybalvelden, tennisvelden of atletiekpistes.
28
29
Orchidee (Orquídea)
Saraceae M Phalaenopsis
17 apr
De natuurlijke biotopen van de
Orchidee bevinden zich in tropische
regenwouden, maar dankzij intense
kweekmethodes gedijt de Orchidee nu
ook zeer goed in de meer gematigde
klimaten van Zuid-Afrika en de Lage
Landen.
De Orchidee verdraagt veel licht,
maar geen rechtstreeks zonlicht. Een
werkruimte gericht naar het noorden is
daarom ideaal als standplaats. Binnen
deze ruimte is de exacte locatie echter
van groot belang. Voldoende verluchting
is essentieel. Daarenboven dient de
grootte van de pot exact te worden
aangepast aan de grootte en de vorm van
de plant zodat deze de juiste
ondersteuning krijgt. Voor meer informatie
hieromtrent kan men ten rade gaan bij de
handelszaak ‘Sit and Sleep’ te Leuven.
Verder
wordt
een
rustgevende,
ontspannende ruimte aanbevolen en de
nabijheid van een Vijgenboompje kan
wonderen doen.
De meeste Orchideeën hebben een
lang groeiseizoen, gevolgd door een
rusttijd die meestal een viertal weken
duurt. Tijdens deze rustperiode wordt de
plant best verplaatst naar een totaal
andere omgeving en klimaat. De
mogelijkheden van verplaatsing zijn groot,
maar
bestemmingen
als
Iran,
Oezbekistan en Argentinië zijn aanraders.
Korte
tussentijdse
omgevingsveranderingen komen de plant eveneens
ten goede. De Nederlandse Bollenstreek
is daarvoor de streek bij uitstek.
Bij het begin van een nieuwe groei en
op regelmatige basis gedurende de
bloeiperiode dient men de Orchidee van
extra voedingsstoffen te voorzien. Het
gebruik van groenbemesters is cruciaal.
Paarden- of koeienmest resulteren
immers in het vroegtijdige verlies van
bloemen en mogelijks in volledig
afsterven van de plant. Wanneer de
bladeren toch vergelen of wanneer er
sprake is van vroegtijdige bloemknopval,
kan men dit tegengaan door de plant een
extra ‘Nokia’ energiestoot te geven.
Het bevochtigen van de plant dient
met de nodige voorzichtigheid te
gebeuren. Gebruik steeds gefilterd water
(een Brita-filter leent zich hier uitstekend
toe) en giet het water niet in het hart van
de plant, maar verwen vooral de wortels.
Eens deze voldoende relaxed zijn, zal dit
positieve effecten hebben op de gehele
plant.
30
31
Palm
Catharinus Subtropicus
19 nov
Wanneer we aan Palmen denken,
zien we tropische landen voor ons met
welklinkende namen als Malawi of Kenia.
Deze gedachte is zo gek nog niet. De
meeste van de ongeveer 2500 soorten
Palmen groeien in tropische en
subtropische landen. De wereld kent een
brede strook aan weerszijde van de
evenaar waar het hele jaar door warm
genoeg is om Palmen te laten groeien.
De meeste Palmen komen dan ook in de
huiskamer tot hun recht in een goed
warm gestookt vertrek. Verwen dus niet
alleen jezelf maar ook deze decoratieve
huiskamerplant door de thermostaat een
paar graden hoger te zetten. Zet deze
plant in volle zon, dicht bij de verwarming
en giet ze regelmatig met water op
kamertemperatuur of warmer. De plant
kan goed tegen verplaatsingen, als het
maar naar warme oorden is.
Als je de plant verplaatst doe dit dan
snel en zonder omkijken, al lopend of met
de fiets (best de fiets stevig vast ankeren
om diefstal van de felbegeerde Palm te
vermijden). Deze plant voelt zich thuis in
een relatief kleine pot, maar zal pas
helemaal tot bloei komen als de pot
regelmatig verbouwd wordt. Hoewel de
ideale omgeving van Basilicum, Hibiscus
en de Palm licht verschillen, maakt de
combinatie van deze planten zelfs van
een donkere noordelijke kamer een
gezellig oord.
De blaadjes van de plant kunnen
decoratief bij elkaar gehouden worden
door ‘vlimmekes’, regelmatig snoeien is
dan niet nodig.
Katten zijn verzot op de blaadjes. De
plant heeft daarenboven een ongeziene
weerbaarheid tegen de schade die katten
zouden kunnen verrichten. Omdat de
blaadjes niet giftig zijn, kan je ook gerust
je kinderen een dagje bij de Palm alleen
laten.
Als bescherming tegen mogelijk
ongedierte zoals de bladluis raden we
aan advies in te winnen bij de plaatselijke
vertegenwoordiger van Biobest.
32
33
Pepertjes
Peperomia Dominiqa
14 mei
Sinds het ontstaan ergens in een
dorpje aan de Leie zijn Pepertjes reeds
lange tijd gekend om hun pikante en
vurige eigenschappen. De plant werd
eeuwenlang in dagelijkse gerechten
verwerkt en heeft zich op die manier
geografisch verspreid. Het verpotten en
verplaatsen van deze plant is dan ook
geen enkel probleem, aangezien zij dit
doorheen de tijd is gewend geraakt.
Heden ten dage heeft deze plant echter
een cultstatus bereikt, waardoor zij naast
haar functie als pittig ingrediënt nu ook in
haar gehele wordt bezocht en bewonderd
door horden toeristen uit alle windstreken.
Om de plant enigszins te bewaren in haar
originele staat heeft men haar geplant op
enkele
erfgoedsites
die
speciale
bescherming genieten van Unesco. De
potjes waarin zij daar vertoeft vallen
echter onder monumentenzorg.
.
De dagelijkse verzorging van deze plant is
heel gevarieerd. Men doet er goed aan
haar op verschillende plaatsen te zetten
doorheen de week. Ook een wissel van
plaats binnen één etmaal kan nog, maar
teveel is uiteraard te belastend.
Pepertjes zijn straf in de mond. Ze
verliezen echter hun smaak wanneer ze
bereid
worden
met
steenvruchten.
Abrikozen, perziken en pruimen dus best
niet combineren met pepertjes.
34
35
Roosjes
Rosas uniquium
5 aug
De Rosas Uniquium is een bloem
voor huiselijke mensen. Wie deze unieke
soort in de woonkamer plaatst, zal
versteld staan van de zoete geur die de
roosjes verspreiden. Zelfs in de meest
moeilijke tijden zal de geur van deze
bloemen troost brengen.
De plant heeft er baat bij af en toe
voor een korte periode van standplaats te
veranderen. Zo kan je hem tijdens het
weekend zeker mee naar zee of de
champagnestreek nemen. Let er wel op
dat je de plant op warme dagen een
sproeibeurt geeft en op donkere dagen af
en toe op een koffie en koekje trakteert in
de ‘Rozenkrans’.
Wanneer het bloeiseizoen ten einde
loopt, kan je de plant best goed bijsnoeien. Het bekomen snoeihout is
trouwens ideaal om de BBQ aan te
maken. Na enige bloei-jaren, zal je wel
een nieuwe heup op de plant moeten
enten.
Een groot voordeel van deze
Rozensoort, is het ontbreken van
doornen. Hierdoor is hij zeer geschikt
voor ruimten waar kleine kinderen spelen.
Zij zullen trouwens eveneens veel
vreugde van de plant ondervinden.
36
37
Siernetel (ortica in ritardo)
A’Zamara Lamiaceae
15 mrt
De A’Zamara Lamiaceae is een zeer
zeldzame soort van de lipbloemenfamilie
die vooral wordt teruggevonden in
grootstedelijke omgevingen met een
gematigd klimaat. In België beperkt het
voorkomen van dit plantje zich tot het
Brusselse met enkele uitlopers naar het
Leuvense toe. Ook in de omgeving van
Napels (Italië) en in de streek van de
Drôme (Frankrijk), merkt men het plantje
hier en daar op. De bloeiperiode is er
evenwel opmerkelijk korter dan in landen
als België.
Als standplaats verkiest de A’Zamara
Lamiaceae een zeer lichte kamer met
veel zonlicht. Op lange termijn vormen
stedelijke omgevingen in de nabijheid van
een park de ideale vestigingsplaats.
Tijdens de kantooruren volstaat een naar
het zuiden gerichte ruimte, opgevuld met
atlassen, kaarten, artikels en andere
hoogwaardige literatuur. Fleurige kindertekeningen maken deze werkruimte
compleet.
De A’Zamara Lamiaceae is een
hardwerkende, maar stressbestendige
plant met Marxistische allures die
nagenoeg het ganse jaar door bloeit. De
plant is goed bestand tegen ziektes al is
een jaarlijks griepvaccin geen overbodige
luxe. Daarnaast is het van groot belang
de wortels af en toe omhoog te leggen
om spataders te voorkomen.
Qua voedingssupplementen vraagt
deze
plant
evenwel
om
een
hoogwaardige menukaart. Verse pasta,
boschampignons, aardperen en niertjes
op Chinese wijze zijn hiervan slechts
enkele
voorbeelden.
Voor
het
bevochtigen van de plant gebruikt men
best aangepaste wijnen in combinatie
met bruiswater. Het toedienen van
Chinese thee-extracten gedurende de
dag geven de plant een extra stimulans.
Het is zeer moeilijk om in te schatten
wanneer het plantje in volle bloei zal
staan. Meestal gebeurt dit later dan
verwacht, wat fotograferen zeer moeilijk
maakt. Ook voor de opmaak van dit boek
heeft het plantje op zich laten wachten.
We dagen de eigenaar van het boek dan
ook graag uit om dit plantje te strikken
voor het nemen van de tot hier toe nog
ontbrekende foto.
38
39
Straatgras
Poa Annuatimua
2 dec
terugkomend
De
Poa
annua,
of
Straatgras, doet het zowel in
randstedelijke als in binnenstedelijke omgevingen erg
goed, al lijkt hij toch vooral
graag stadslucht op te
snuiven.
De plant is beresterk en
heeft lak aan regen, wind of
overdreven bezonning. Hij
groeit waar hij zelf wil en daar
is weinig tegen in te brengen.
Het is d’ailleurs geen plant
die veel aandacht vraagt. Af
en toe verrassend kort
maaien kan al voldoende zijn
om op korte tijd mooie
bloeihalmen te krijgen.
Let wel op met het plaatsen van Griekse
exoten in de buurt van het straatgras. Bij
voetbalmatchen schijnt de straatgrasmat namelijk
mee te heulen met de Turkse ploeg. Of het
verdwijnen van de Griekse exoten hier iets mee te
maken heeft, is op dit moment nog steeds niet erg
duidelijk. Breng het Straatgras liever helemaal niet
in contact met voetbal maar rol een (gras)matje uit
in de buurt van een lokaal criterium of - waarom
niet - ga er zelf eens een eindje mee fietsen. Voor
het goede doel, quoi.
Straatgras is een van de weinige planten die
na een compleet verdwijnen van meer dan vijf
opeenvolgende jaren pardoes toch weer
tevoorschijn komt. Een maand geen mest geven
kan geen kwaad, maar ga er dan van uit dat je je
Straatgras ook een maand niet ziet.
40
41
Struisvaren
Struthiopteris Hermansus
12 apr
hardnekkig
terugkerend
De Struisvaren vind je terug
langsheen de Zijderoute, in Siberië, bij de
Volksduitsers van Transsylvanië tot in de
siertuinen van het hele stadsgewest. Er
zijn
bovendien
exemplaren
teruggevonden die dateren van voor de
ontdekking van de banlieue, de
agglomeratie en de forensenwoonzone.
Het is dan ook een van de oudste planten
ter wereld. Hou hier dan ook zoveel
mogelijk rekening mee. Bruusk bewegen
met de pot leidt steevast tot geknakte
stengels, gebroken botten of een
gebarsten floëem. Wees dus uiterst op je
hoede in de buurt van de plant. Plaats
hem ook best zo laag mogelijk, je
verkleint hiermee het risico van zware
valpartijen die je plant ernstig zullen
beschadigen.
Geef hem liefst zijn eigen plaatsje in
de buurt van de rest van de planten. Laat
hem daar ook staan als de plant wat
ouder
wordt,
hij
gedijt
namelijk
overduidelijk minder goed wanneer je
hem apart gaat zetten. In het uiterste
geval zet je hem af en toe eens op een
ander bureau. Maar ook deze strategie is
niet zaligmakend: de varen laat snel
sporen achter die niet altijd even goed
van pas komen.
Herhaald gieten kan helpen wanneer de
varen het even niet meer weet. Je kan
hem dan eventueel ook eenvoudig op je
fiets meenemen, maar doe dit liefst
alleen of rechte stukken.
42
43
Tulp
Tulipa Stevensis
17 aug
Tot 85km
dagelijks
De
Tulp
is
een
sierlijke
bloembolbloem.
De
bol
groeide
oorspronkelijk enkel in Turkije, maar heeft
ondertussen de weide wereld veroverd.
De laatste tijd wordt hij met enige
regelmaat zelfs gespot in perifere
plaatsen als Gent-Dampoort, Gent-SintPieters en Leuven-Centraal (het station
toch). Opmerkelijk toch wel als je weet
dat de plant geen kaart, kompas, gps of
geografiediploma bezit.
De verzorging van de Tulp is een
fluitje van een cent. De plant kan veel
hebben. Sigarettenrook, sigaretten-as of
sigarettenpraat vormen gezien zijn Turkse
achtergrond geen enkel probleem. Om de
bloem op te fleuren, kan je de bloempot
steeds decoreren met enkele plastic
molentjes.
Zorg er ook voor dat de blaadjes zeker de ontluikende bloempjes - op tijd
en stond een stevige portie muziek te
verwerken krijgen. Let hierbij ook op het
genre. Funk, hiphop, ragga en reggae
kunnen allemaal door elkaar gemixt
worden. Celine Dion of RSC Anderlecht
supportersliederen
laat
je
beter
achterwege.
Eén speciale eigenschap willen we de
plantenliefhebber niet achterhouden.
Zeker in kantooromgevingen heeft de
Tulp de gewoonte om op onregelmatige
tijdstippen van de aardbol te verdwijnen.
De
blaadjes
verschrompelen,
de
bloempjes verwelken en de stengel
vergaat. Maak je in dat geval vooral geen
zorgen. Ook als je de kantoortulp een
aantal dagen niet ziet, komt het wel weer
goed. De Tulpenbol is namelijk nooit van
de aardbol.
44
45
Varen
Adiantum Bonulus
26 aug
1 verd
Vanaf halverwege de vorige eeuw tot
diep in de twintigste eeuw waren Varens
razend populair als kamperplant. Met de
opkomst van de centrale verwarming
verdwenen de Varens uit de huizen en de
installatie van airco op kantoor was
helemaal nefast voor deze plant. De
meeste soorten kunnen slecht tegen
droge lucht. In de loop van de tijd
ontwikkelde deze Grijze Varen zich als
min of meer bestand tegen de droge
lucht, maar toch best niet in de buurt van
de airco zetten.
Een praktische tip voor op kantoor is
om een potje water te zetten naast de
ventilator van de computers: de warme
circulatie zorgt voor een vochtigere lucht
in de buurt van de Varen. De nabijheid
van het felle licht van het computerscherm kan de fotosynthese bevorderen,
waardoor de blaadjes hun kleur blijven
behouden en de plant optimaal kan
groeien.
Deze plant is bij vele tafelen thuis,
maar indien u goedkoop aan muizenmest
kan komen geeft dit gegarandeerd een
mooi resultaat bij deze varen.
Als er brand uitbreekt dan zal deze
plant fluorescerend worden. Er wordt
onder de brandspecialisten dan ook
onderzoek gedaan naar het gebruik van
deze plant als nooduitgang-aanduiding.
Voorlopig
loopt
echter
het
SAS
programma nog vast op de ingewikkelde
statistieken die dit onderzoek vereisen.
46
47
Vergeet-me-nietje
Myosotis Brydircis
6 apr
De bloemen van het Vergeet-menietje hebben weinig last van de zomerse
droogte, omdat ze er op dat moment
meestal niet zijn. En na de warmste
zomermaanden,
juli
en
augustus,
bloemen deze blauwe bloemetjes nog
even in vol ornaat, alsof ze boordevol
energie zijn teruggekeerd van een
welverdiende vakantie. Maar wanneer
men dit plantje binnen houdt in kantoor of
in huis, kan het op elk moment van de
dag, de week en in elke maand van het
jaar bloeien. Alsof het wil zeggen “vergeet
mij niet”.
Dit plantje vrolijkt vele plaatsen op,
men treft het dan ook vaak als
borderplant aan op speelplaatsen van
scholen. De blauwe bloempjes geven een
nostalgisch tintje aan een modern
interieur. Een pot Vergeet-me-nietjes
boven de nieuwe flat-screen televisie in
de huiskamer zal het kille van deze
nieuwe
technologie
meer
dan
compenseren.
Het kan niet zo goed tegen
langdurige regen. Door inventief te zijn en
bijvoorbeeld een partytent te plaatsen
boven een perkje met deze bloempjes,
kan de levensduur van de Vergeet-mennietjes aanzienlijk verlengd worden. Een
waterval van bloemen op kantoor krijgt
men echter pas in de isolatie van een
eigen plekje, ver weg van andere planten
of bloemen.
De verzorging van deze plant is niet
eenvoudig maar iedereen kan - mits
enige scholing - de basistechnieken
aangeleerd krijgen. Voor de finesse over
wat te doen en wat te laten bij deze
bloemen raden we wel universitaire
permanente vorming aan.
48
49
Vlijtig Liesje
Hildatiens Walleriana
3 sep
Het Vlijtig Liesje is een vrolijke plant
die het hele jaar door onvermoeibaar blijft
bloeien. Ze komen voor in het wit, rood
en roze. Het is een ideale plant voor
zowel tuin als balkon, en komt eveneens
weelderig voor op de akkers van
Lovenjoel.
Hoewel deze plant als kamerplant
zowat overal aardt, merken we een lichte
voorkeur op voor hoekige plaatsen. Let er
eveneens op dat je de plant niet te dicht
in de buurt van de airco plaats. De plant
heeft veel water nodig en groeit en bloeit
goed, mits het toevoegen van wat
muizenmest. Als je deze kleine
voorzorgsmaatregelen in acht neemt, zal
je versteld staan van zijn ijzersterke
gezondheid en energie.
Als je een mooie volle bloeiende plant
wilt, is het belangrijk om de uitgebloeide
bloemetjes met steeltje en al eruit te
halen. Een aftreksel van deze bloemetjes
kan je dan weer gebruiken voor kleine
ongemakken, zoals hoofdpijn. Het Vlijtig
Liesje staat dan ook bekend als een
handig huis-, tuin- en keukenmiddel en is
daarom geliefd bij zowel collega’s, bieten
als kroost.
Bij noodsituaties, zoals het uitslaan
van brand, kan je steeds op het vlijtig
liesje rekenen. De bladeren hebben
immers de merkwaardige eigenschap om
bij deze omstandigheden fluorescerend
uit te slaan.
50
51
Vrouwentongen
Sanseveria Bryonius
22 jul
2 verd
Het imago-probleem dat deze plant
jarenlang als ouderwets bestempelde is
voorgoed verleden tijd. De Sanseveria’s
passen uitstekend in de moderne
huiskamer. Net zoals ook de brillen met
zware monturen mode zijn geworden,
heeft deze plant een plek veroverd in de
artistieke lofts of gezellig gerenoveerde
arbeiderswoningen van jonge vrouwelijke
dertigers. Of het nu om de gewone,
groene soort gaat, om de geelgerande
kweekvorm “Sanseveria Toeristica” of om
de laagblijvende cultivar “Sanseveria
Recreantia” gaat, ze zijn niet kapot te
krijgen.
De roots van de Vrouwentong ligt in
Brugge. De klassieke plant heeft daar
nog een vast stekje en is geliefd in vele
huiskamers. Maar ook de twee bovenvermelde nieuwere soorten zijn massaal
op de Brugse vensterbanken terug te
vinden, in die mate zelfs dat inheemse
Brugse planten van hun oorspronkelijk
plekje verdreven worden. Ook op kantoor
is deze Sanseveria een blijver, als er een
aangenaam klimaat heerst, kan deze
plant uitgroeien tot een vaste waarde in
het kantoormeubilair.
52
53
Roos van Heverlee
Iseginellacea
In de vakliteratuur zal u dit plantje
terugvinden onder de naam Roos van
Jericho, maar de echte plantenliefhebber
weet dat de Roos van Heverlee een
gepastere naam zou zijn.
Het is een plantje dat niet dood gaat
en u mag dit heel letterlijk nemen. Het is
een wonder der natuur. Honderden jaren
zonder water en grond, extreme hitte of
koude, het maakt niet uit… Dit plantje zal
eeuwig
blijven
bestaan.
Deze
merkwaardige plant kan men laten
bloeien en weer laten uitdrogen zo vaak
als men wil.
Een volledig uitgedroogde Roos van
Heverlee zal opnieuw groeien wanneer je
hem voldoende aandacht geeft, een
jaarlijkse BBQ, een wekelijkse Alma
maaltijd, en waarom geen trouwfeest!
Op belangrijke momenten zal deze
plant zijn mooiste zelf worden, weg met
het grijze maar schitterend toren drie
verdieping twee - groen.
De Tompinus Tomestris groeit het best in een gematigd klimaat met temperaturen tussen
de 15 en 25 graden. Voldoende licht is aangewezen, maar rechtstreeks zonlicht en overdreven
warmte kunnen de boom schaden. De nabijheid van pompoenen, prei, radijsjes en kabouters vormen
een pluspunt aan zijn omgeving.
54
55
Lieve
Lievelis
Joeri
Joerilis
8 november
En deze plantjes…
die groeien van de liefde alleen!
In lichte en donkere tijden
56
57
Legende
De plant of bol houdt van een zonnige plaats
Halfschaduw
Voor een schaduwrijke plaats
Bloeimaand (verjaardag)
De beste plantafstand bij groepen
Hoogte van de plant of struik
Heerlijk geurende plant of bloem
Geschikt als snijbloem
Containerplant, goed beworteld
58
59
Deze gids was nooit tot
stand kunnen komen
zonder de hulp van
velen.
Enkele mensen willen
we expliciet in de
bloemetjes zetten. We
danken Modest, Yannan,
Sarah, Etienne, Axelle,
Filip, Bruno, Tom, Sarai,
Karen, Nick, Maarten,
Eline, Sarah, Katrien,
Dominique, Gilberte,
Chris, Tim, Herman,
Steven, Johan, Dirk,
Hilde en Jeroen voor de
inspiratie,
en Lieve en Joeri voor
de motivatie!
60