Transcript Veldopdrachten - Woordvoerders van de Natuur

Introductie: Hoe werkt de Eendenkooi?
Er was hier vroeger een echte eendenschool!
Jonge eenden werden hier opgeleid tot lokeend.
eendenkooiproject
Benodigdheden:
- geen
Lokeenden lokten de wilde eenden de vangkooi in, zodat de
kooiker ze kon vangen. Slim hè!
Inleiding
Op school heeft de boswachter je al veel over de
eendenkooi verteld. Nu gaan jullie zelf op
optdekkingstocht in de eendenkooi.
Onthoud het verhaal goed, zodat je het later zelf
kunt vertellen!
Op het eind, als je alle opdrachten hebt gedaan, kan
je de kooiker nog vragen stellen.
Eendenkooi Weerribben-Wieden
1a. De vangpijp
Je staat hier aan het einde van een vangpijp.
Vanuit de grote plas in het midden van de kooi, lokt de kooiker
de eenden de vangpijp in. Aan het eind van de vangpijp kan hij
ze vangen.
Maar wilde eenden zijn slim. Hoe zorgt de kooiker ervoor dat
ze hem niet kunnen zien of ruiken, zodat hij ze kan vangen in
het vanghok?
eendenkooiproject
Benodigdheden:
- geen
Opdracht
Onderzoek hoe de vangpijp eruit ziet.
1. Meet hoe lang deze vangpijp is.
• Eén grote stap is iets minder dan een meter
• Ieder van jullie telt het aantal grote stappen vanaf het
vanghok naar het begin van de pijp.
• bereken aan het eind het gemiddelde.
2. Welke vorm heeft de vangpijp?
3. Waar dienen de rietschermen voor?
Aan de andere kant van de vangpijp aangekomen
bespreek je jullie antwoorden.
Daar doe je weer een opdracht
Eendenkooi Weerribben-Wieden
1b. De vangpijp
Elke kooiplas heeft meerdere vangpijpen. Waarom is
één niet genoeg?
De kooiker gebruikt verschillende truckjes om de eenden
te kunnen vangen.
Eenden vliegen altijd tegen de wind op. De kooiker houdt
rekening met de windrichting bij de keuze van de
vangpijp. De kooiker rookte een pijp of had een stukje
brandende turf bij zich. Zo kon hij zijn eigen geur
verdrijven.
eendenkooiproject
Benodigdheden:
- bellenblaas
- plattegrond
Opdracht
Welke vangpijp zou de kooiker vandaag gebruiken?
Als je bellen blaast, kan je aan de bellen zien uit welke
richting de wind komt.
Zou de kooiker vandaag deze vangpijp gebruiken?
Wijs op je plattegrond aan welke vangpijp de kooiker
vandaag zou gebruiken.
Leg tot slot uit hoe de kooiker ervoor zorgt dat hij de
eenden in het vanghok krijgt. Denk daarbij aan:
- bouwvorm van de vangpijp (opdracht a)
- de keuze van de vangpijp (opdracht b)
Eendenkooi Weerribben-Wieden
2. Bomen vertellen
In het kooibos vind je hele oude bomen. Sommige
staan er al meer dan 100 jaar. De kooiker plantte
bomen rondom de kooi om zo voor beschutting te
zorgen. Ook gebruikte hij het hout van de bomen in
de kooi.
eendenkooiproject
Benodigdheden:
- boomschijven
- knopspelden
- centimeter (indien tijd genoeg)
Opdracht
1. Kijk eens goed om je heen naar de bomen van het kooibos.
• Wat valt je op in het kooibos?
• Welke boomsoorten herkennen jullie? Waaraan zie je dat?
• Zijn alle bomen even dik?
• Zouden bomen van dezelfde dikte even oud zijn?
2. Hoe oud zijn de bomen?
De leeftijd van een boom kan je aflezen aan de jaarringen.
Luister maar goed naar de uitleg.
Eendenkooi Weerribben-Wieden
3. Werken in stilte
Om de eenden niet weg te jagen, moet het in een
eendenkooi altijd heel erg stil zijn.
De kooiker doet zijn werk stilzwijgend. En toch lukt
het hem om zijn kooikerhondje precies te laten doen
wat nodig is en zo de eenden de vangpijp in te
lokken.
eendenkooiproject
Benodigdheden:
- opdrachtkaartjes
Opdracht
Hoe lokt de kooiker de eenden in de vangpijp?
Kijk goed naar wat de kooiker en zijn hond doen.
• Wat gebeurt er allemaal?
De kooiker heeft voor jullie 10 kaartjes.
• Leg de kaartjes in de juiste volgorde.
• Vertel hoe de kooiker met z’n hond werkt en gebruik
daarbij de woorden van de kaartjes.
Eendenkooi Weerribben-Wieden
eendenkooiproject
4a. Ssssssssst
Zoals je weet moest het in de eendenkooi heel stil zijn
om de eenden niet weg te jagen.
De meeste eendenkooien zijn niet meer als vangkooi in
gebruik. Toch is de stilte nog steeds belangrijk. Het zijn
nu natuurgebieden, waar dieren rust en beschutting
zoeken.
Benodigdheden:
- geen
Opdracht
Loop achter elkaar aan naar het stiltegebied.
1. Welke geluiden hoor je onderweg?
2. En welke geluiden maak je zelf, ook als je zo stil
mogelijk beweegt?
Op de stilteplek aangekomen inventariseert de begeleider
de bevindingen.
Eendenkooi Weerribben-Wieden
eendenkooiproject
4b. Ssssssssst
Benodigdheden:
Je bent nu in het stiltegebied aangekomen van de
eendenkooi.
Eenden en andere wilde dieren reageren niet op
geluiden die er altijd zijn, zoals verkeer en ruisende
bomen. Wel schrikken ze heel erg van menselijke
geluiden die ze niet kennen.
- zitlap
- zandloper
- klembord, papier en potlood
- dierenkaartjes
Opdracht
Luisteren naar de geluiden in de eendenkooi.
Ga lekker zitten. Op een teken van de post draai je de
zandloper om. Terwijl de zandloper loopt probeer je zoveel
mogelijk verschillende geluiden te horen.
Hoorde iedereen hetzelfde?
Luisteren als een dier dat in dit gebied leeft:
Verdeel de rollen: ree, muis, vos, egel, otter, mol.
• De begeleider legt uit wat je gaat doen.
• Wat horen je dierenoren?
• Klinkt het vertrouwd of bedreigend? Wat zegt je
diereninstinct?
• Hoe zouden eenden op de kooiplas deze geluiden
vinden?
Eendenkooi Weerribben-Wieden
eendenkooiproject
5. Kooitaal
De kooiker zegt niet veel. Meestal werkt hij in stilte. Maar als
hij zijn mond opendoet, spreekt hij een bijzondere taal: de
taal der kooikers.
Wist je dat jijzelf soms ook de taal van de kooiker gebruikt?
Benodigdheden:
- kooikerswoordenboek
- 5 opdrachtkaartjes
Opdracht
1. Kooikerstaal.
Lees eerst het volgende verhaaltje langzaam voor:
Vier krikkies en twee grieten
zitten op de sating.
Aan de vanderhandse kant.
in de luwte van de rietweeg.
Het lijkt wel een gedicht. Maar wat staat er eigenlijk?
Zoek de woorden op in het kooikerswoordenboek.
2. Kooikers hebben ook spreekwoorden en
uitdrukkingen toegevoegd aan de Nederlandse taal:
- Er zit een vreemde eend in de bijt.
- Achter de schermen werken.
- De pijp uitgaan.
Wat betekenen ze?
3. Maak je eigen gedicht in kooitaal.
Trek een opdrachtkaartje en voer die uit.
Eendenkooi Weerribben-Wieden
eendenkooiproject
6. Eenden
In deze eendenkooi worden geen eenden voor
consumptie meer gevangen. Het is nu een mooi
natuurgebied, waar veel diersoorten leven. Vroeger ving
de kooiker niet alleen wilde eenden. Ook allerlei andere
eendensoorten gingen hier de pijp uit.
Benodigdheden:
- eendenkwartet
- zitlappen
Opdracht
Eenden in allerlei soorten.
De kans is groot dat jullie bezoek aan de eendenkooi de
rust heeft verstoord en er alleen nog wat staleenden op de
kooiplas zwemmen.
De wilde eend ken je wel, maar ken je ook andere
eendensoorten?
Speelt het eendenkwartet en leer zo de andere
eendensoorten kennen.
Eendenkooi Weerribben-Wieden
eendenkooiproject
7. Aan de slag!
In de eendenkooi moet altijd veel gebeuren.
De rietschermen moeten in orde blijven, de vangarmen
en kooiplas moeten open blijven, paden moeten
gemaaid, bomen gesnoeid of de eendenkorven moeten
gerepareerd of vervangen.
De kooiker heeft het hele jaar wel wat te doen.
Benodigdheden:
- gereedschap
Opdracht
Je gaat hier zelf aan de slag.
Jullie gaan hier helpen met het onderhoud van de
vangpijpen en de kooiplas.
Of is die klus ondertussen geklaard?
Dan heeft de kooiker vast wel een ander klusje!
Vraag maar aan de kooiker wat er vandaag te doen is.
Eendenkooi Weerribben-Wieden