Transcript NIEUW

CBN
CNC
COMMISSIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN
COMMISSION DES NORMES COMPTABLES
De vernieuwde Europese richtlijn:
de belangrijkste wijzigingen
Jan VERHOEYE
Voorzitter CBN
Algemene vergadering IAB – IBR
Zaterdag 21 april 2012
Algemene vergadering IAB - IBR
1
Toepassingsgebied
•
De in de richtlijn opgenomen
coördinatiemaatregelen zijn van toepassing op
ondernemingen met de volgende rechtsvorm:
NV
Comm. VA
bvba
NIEUW: Ook van toepassing op coöperatieve
vennootschap met beperkte aansprakelijkheid (CVBA)
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
2
Toepassingsgebied (vervolg)
•
•
Ook van toepassing op vennootschappen onder firma
(V.O.F) en gewone commanditaire vennootschappen
(Comm. V.) indien al hun onbeperkt aansprakelijke
vennoten een NV, Comm. VA of bvba zijn
NIEUW: Ook van toepassing op de coöperatieve
vennootschap met onbeperkte aansprakelijkheid
(CVOA)
NV of
Comm. VA of
bvba
CBN
CNC
NV of
Comm. VA of
bvba
V.O.F. of
Comm. V
Algemene vergadering IAB - IBR
3
Toepassingsgebied (vervolg)
•
•
Ook van toepassing op vennootschappen onder firma en
gewone commanditaire vennootschappen indien al hun
onbeperkt aansprakelijke vennoten een V.O.F. of Comm.
VA zijn waarvan al de onbeperkt aansprakelijke vennoten
een NV, Comm. VA of bvba zijn
NIEUW: Indien de “laatste” vennoten een NV, Comm. VA
of bvba zijn
NV of
Comm. VA of
bvba
CBN
CNC
V.O.F. of
Comm. V
NV of
Comm. VA of
bvba
V.O.F. of
Comm. V
Algemene vergadering IAB - IBR
4
Toepassingsgebied (vervolg)
• Deze richtlijn is evenwel niet van toepassing op
ondernemingen waarvan de financiële rapportering
reeds door andere richtlijnen wordt geregeld:
– Kredietinstellingen (86/635/EEG)
– Verzekeringsondernemingen (91/674/EEG)
– Instellingen voor collectieve belegging in effecten
(icbe’s – collectieve investeringsfondsen 2009/65/EG)
– EU-alternatieve beleggingsinstellingen (abi’s 2011/61/EG)
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
5
Categories d’entreprises
• Distinction entre quatre catégories
–
–
–
–
Micro-entreprises
Petites entreprises
Moyennes entreprises
Grandes entreprises
• Détermination sur base des seuils connus
– Total du bilan
– Chiffre d’affaires net
– Moyenne des effectifs durant l’exercice
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
6
Micro-entreprises
•
Les micro-entreprises sont celles qui à la date du
bilan ne dépassent pas deux des trois critères
suivants
–
–
–
CBN
CNC
Total du bilan: 350.000 EUR
Chiffre d’affaires net: 700.000 EUR
Moyenne des effectifs: 10
Algemene vergadering IAB - IBR
7
Petites entreprises
•
Art. 15, § 1 C.Soc.: les sociétés qui, à la date du
bilan, ne dépassent pas deux des trois critères
suivants
– Total du bilan : 3.650.000 EUR
– Chiffre d’affaires net: 7.300.000 EUR
– Moyenne des effectifs durant l’exercice: 50
•
NOUVEAU: les entreprises qui, à la date du bilan,
ne dépassent pas deux des trois critères suivants
– Total du bilan : 5.000.000 EUR
– Chiffre d’affaires net : 10.000.000 EUR
– Moyenne des effectifs durant l’exercice : 50
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
8
Entreprises moyennes
•
NOUVEAU: les entreprises autres que petites qui, à
la date du bilan, ne dépassent pas deux des trois
critères suivants
– Total du bilan : 20.000.000 EUR
– Chiffre d’affaires net : 40.000.000 EUR
– Moyenne des effectifs durant l’exercice : 250
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
9
Grandes entreprises
•
Art. 15, § 1 C.Soc. : les sociétés qui, à la date du
bilan, dépassent deux des trois critères suivants
– Total du bilan : 3.650.000 EUR
– Chiffre d’affaires net : 7.300.000 EUR
– Moyenne des effectifs durant l’exercice : 50
•
NOUVEAU: les entreprises qui, à la date du bilan,
dépassent deux des trois critères suivants
– Total du bilan : 20.000.000 EUR
– Chiffre d’affaires net : 40.000.000 EUR
– Moyenne des effectifs durant l’exercice : 250
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
10
Calcul des critères
•
•
CBN
CNC
Entreprises nouvellement créées : vérification des
critères à la première date du bilan
Dépassement des critères: ne sortira des effets que
s’il se produit pendant l’exercice en cours et
l’exercice précédent
2011
2012
2013
petite
grande
Application des règles
pour petites sociétés
2011
2012
2013
2014
petite
grande
grande
Application des
règles pour
grandes
sociétés
Algemene vergadering IAB - IBR
11
Micro-entreprises
• Visées par la directive 2012/6/UE
• Adoptée par le parlement européen le 13 décembre
2011
• Approuvée par le Conseil européen le 21 février 2012
• Publiée au Journal Officiel de l’Union Européenne du 14
mars 2012
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
12
Micro-entreprises (suite)
• Options ouvertes aux Etats membres
• Possibilité d’introduire trois simplifications importantes
1. Exonération de l’application d’une comptabilité d’exercice
(accrual accounting)
– Plus de factures à établir ni à recevoir, plus de comptes de
régularisation
2. Exonération de l’établissement d’une annexe
– Moyennant la mention
• Des obligations de garantie
• Du montant des avances et crédits versés aux organes de gestion,
de direction et de contrôle, ainsi que des obligations de garantie
souscrites en faveur de ces personnes
• Informations sur l’acquisition d’actions propres
– Sous la forme d’une note de bas de page du bilan!
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
13
Micro-entreprises (suite)
3. Exonération de la publication des états financiers annuels
– à condition de déposer les informations qu’ils contiennent conformément
à la législation nationale auprès d’une autorité compétente désignée à
cet effet
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
14
Calcul sur base consolidée
•
La nouvelle directive impose le calcul sur base
individuelle
• Art. 15, § 5 C.Soc.: “Dans le cas d'une société liée à une
ou plusieurs autres, au sens de l'article 11, les critères
en matière de chiffre d'affaires et de total du bilan, visés
au § 1er, sont déterminés sur une base consolidée.”
•
Conséquences pour l’application des mesures prévues
par le Code des Impôts sur les Revenus 1992
– P.ex. déduction supplémentaire de 0,5 % au titre
d’intérêt notionnel pour les petites sociétés
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
15
Catégories de groupes
•
Les petits groupes sont des sociétés-mère et des filiales qui sur
base consolidée ne dépassent pas deux des trois critères
suivants à la date du bilan de la société-mère
– Total du bilan : 5.000.000 EUR
– Chiffre d’affaires net : 10.000.000 EUR
– Moyenne des effectifs durant l’exercice : 50
•
Les groupes moyens sont des sociétés-mère et des filiales qui
ne constituent pas un petit groupe et qui sur base consolidée ne
dépassent pas deux des trois critères suivants à la date du bilan
de la société-mère
– Total du bilan : 20.000.000 EUR
– Chiffre d’affaires net : 40.000.000 EUR
– Moyenne des effectifs durant l’exercice : 250
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
16
Catégories de groupes (suite)
•
Les grands groupes sont des sociétés-mère et des
filiales qui sur base consolidée dépassent deux des
trois critères suivants à la date du bilan de la sociétémère
– Total du bilan : 20.000.000 EUR
– Chiffre d’affaires net : 40.000.000 EUR
– Moyenne des effectifs durant l’exercice : 250
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
17
Possibilité d’adapter les critères
• Possibilité de relever les critères du total du bilan et du
chiffre d’affaires de 20 % si le calcul ne se fait pas sur
base consolidée
– Résultat pour les petits groupes:
• Total du bilan 6.000.000 EUR
• Chiffre d’affaires 12.000.000 EUR
• Les Etats membres disposent en outre d’une marge de
10 % pour relever ou réduire les critères pour les
petites entreprises et les petits groupes
– Résultat pour un petit groupe, p.ex. pour le chiffre d’affaires,
une fourchette de 9.000.000 EUR à 11.000.000 EUR
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
18
Contrôle
• Audit obligatoire des comptes annuels et consolidés des
moyennes et grandes entreprises et des entités d’intérêt
public
• Notion d’ “entité d’intérêt public”?
– Entreprises ressortissant du droit d’un Etat membre dont les
titres sont négociés sur un marché réglementé
– Etablissements de crédit
– Compagnies d’assurances
– Sur proposition des Etats membres : d’autres entités présentant
un intérêt général important en raison de la nature de leurs
activités, leur taille ou leur effectif
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
19
Importance non significative
• La notion d’ “importance non significative” a été
largement supprimée dans la proposition de directive à
la suite de la reprise du principe de la matérialité
• Definition
“Material” means the status of information where its
omission or misstatement could reasonably be expected
to influence decisions that users make on the basis of
the financial statements of the undertaking. The
materiality of individual items shall be assessed in the
context of other similar items”
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
20
Substance over form
•
Verplichte invoeging van het substance over form-principe
– De economische werkelijkheid van een verrichting is bepalend en
niet haar juridische vormgeving
• Vb. Leasing
– NIEUW: optie voor micro- en kleine ondernemingen
– Geen definitie opgenomen
– Connectie boekhoudrecht - fiscaal recht
• Geen verwarring met aankomend artikel 344, § 1 W.I.B. 1992
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
21
Indeling van de balans
• NIEUW: Kosten van oprichting terug in de balans
–
Kunnen ook worden opgenomen onder de IVA
• NIEUW: enkel nog kosten van ontwikkeling activeren
–
–
•
Goodwill: geen terugname van waardecorrectie
–
•
CBN
CNC
Kosten van onderzoek ten laste van winst-en-verliesrekening
Afschrijven over geschatte levensduur. Indien niet bepaalbaar:
afschrijvingsduur tussen 5 en 10 jaar
NIEUW: afschrijven over geschatte levensduur. Indien niet
bepaalbaar: afschrijvingsduur tussen 5 en 10 jaar
Voorraden: schrappen LIFO-methode
Algemene vergadering IAB - IBR
22
Indeling van de winst-enverliesrekening
• Onderscheid tussen de normale bedrijfsresultaten en
de buitengewone resultaten wordt geschrapt
• Buitengewone resultaten worden in de winst-enverliesrekening via een afzonderlijke lijn opgenomen
onder de bedrijfsresultaten en/of de financiële
resultaten
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
23
Vereenvoudiging voor kleine en
middelgrote ondernemingen
• Lidstaten kunnen toestaan dat kleine ondernemingen hun balans
opstellen volgens het verkort schema
– Inhoud verkort schema balans: idem 4de RL
• Lidstaten kunnen toestaan dat kleine en middelgrote
ondernemingen hun winst-en-verliesrekening opstellen volgens
een verkort schema waarin het bruto-omzetresultaat wordt
opgenomen
– Inhoud verkort schema winst-en-verliesrekening: idem 4de RL
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
24
Informatie op te nemen in de
toelichting
• Bottom-up principe
– Minimumregime voor kleine ondernemingen
– Bijkomende verplichtingen enkel voor middelgrote en grote
ondernemingen en organisaties van openbaar belang
– Bijkomende verplichtingen enkel voor grote ondernemingen en
organisaties van openbaar belang
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
25
Toelichting van alle
ondernemingen
Betreft minimumregime voor kleine ondernemingen
1. Toegepaste grondslagen voor financiële verslaggeving
2. In geval van herwaardering van vaste activa: overzicht van
verschuivingen in de herwaarderingsreserve
3. Informatie indien financiële instrumenten of andere activa
worden gewaardeerd tegen de waarde in het economische
verkeer
4. Niet in de balans opgenomen financiële verplichtingen, garanties
of onvoorziene gebeurtenissen
5. NIEUW: Bedrag van de voorschotten en kredieten verleend aan
de leden van de bestuurs-, leidinggevende en toezichthoudende
organen alsook de ten behoeven van deze personen aangegane
garantieverplichtingen
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
26
Toelichting van alle
ondernemingen (vervolg)
6.
7.
CBN
CNC
Bedrag van de schulden met een resterende looptijd van meer
dan vijf jaar, alsmede het bedrag van alle schulden van de
onderneming waarvoor de onderneming zakelijke zekerheid
heeft gesteld, met opgave van de aard en vorm van deze
zekerheid
NIEUW: Gemiddeld aantal werknemers gedurende het boekjaar
Algemene vergadering IAB - IBR
27
Toelichting van alle
ondernemingen (vervolg)
NIEUW: Lidstaten kunnen kleine ondernemingen bovendien
verplichten om ook volgende informatie op te nemen in hun
toelichting:
1.Informatie over de verschillende posten van de vaste activa
2.Naam van de onderneming die de geconsolideerde financiële
overzichten opstelt waarin de onderneming vervat zit
3.Aard en doel van niet in de balans opgenomen regelingen en hun
financieel impact
4.Niet in de balans en winst- en verliesrekening opgenomen
gebeurtenissen na balansdatum
5.Transacties met verbonden partijen die niet onder normale
marktvoorwaarden plaatsvonden
NIEUW: indien informatie niet materieel geen toelichting vereist
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
28
Beperking voor kleine
ondernemingen
• Lidstaten kunnen geen bijkomende toelichtingen vragen
aan kleine ondernemingen
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
29
Bijkomende vermeldingen in de toelichting
voor middelgrote en grote ondernemingen en
organisaties van openbaar belang
1.
2.
3.
4.
5.
CBN
CNC
Informatie over de verschillende posten van vaste activa
Bedrag van de eventueel voor belastingdoeleinden toegepaste
waardecorrecties op vaste of vlottende activa
Informatie wanneer financiële instrumenten tegen
aanschaffingsprijs worden gewaardeerd
Bedrag van de bezoldigingen toegekend aan de leden van de
bestuurs-, leidinggevende en toezichthoudende organen uit
hoofde van hun werkzaamheden alsook de
pensioenverplichtingen
Gemiddeld personeelsbestand gedurende het boekjaar
Algemene vergadering IAB - IBR
30
Bijkomende vermeldingen in de toelichting
voor middelgrote en grote ondernemingen en
organisaties van openbaar belang (vervolg)
7.
Uitgestelde belastingen op het eind van het boekjaar en de
verschuivingen tijdens het boekjaar
–
8.
9.
10.
CBN
CNC
NIEUW: toelichting nodig indien voorzieningen voor uitgestelde
belasting werd erkend in balans
Gegevens van onderneming waarin de onderneming een
deelneming heeft
Aantal en nominale of fractiewaarde van de binnen de grenzen
van het maatschappelijk kapitaal geplaatste aandelen
Bestaan er verschillende soorten aandelen: aantal en
nominale of fractiewaarde van elke soort
Algemene vergadering IAB - IBR
31
Bijkomende vermeldingen in de toelichting
voor middelgrote en grote ondernemingen en
organisaties van openbaar belang (vervolg)
11.
12.
13.
14.
CBN
CNC
Mededeling of er winstbewijzen, converteerbare obligaties,
warrants, opties of soortgelijke effecten of rechten bestaan, met
de opgave van het aantal en de eraan verbonden rechten
Informatie van ondernemingen waarvan de onderneming
onbeperkt aansprakelijke vennoot is
Naam en zetel van de onderneming die de geconsolideerde
financiële overzichten opstelt van het grootste geheel van
ondernemingen waarvan de onderneming als
dochteronderneming deel uitmaakt
Naam en zetel van de onderneming die de geconsolideerde
financiële overzichten opstelt van het kleinste geheel van
ondernemingen dat is opgenomen in het onder 13) bedoelde
geheel van ondernemingen waarvan de onderneming als
dochteronderneming deel uitmaakt
Algemene vergadering IAB - IBR
32
Bijkomende vermeldingen in de toelichting
voor middelgrote en grote ondernemingen en
organisaties van openbaar belang (vervolg)
15. De plaats waar de onder 13) en 14) bedoelde
geconsolideerde financiële overzichten verkrijgbaar
zijn, tenzij zij niet voor het publiek beschikbaar zijn
16. Het voorstel tot bestemming van winst of verwerking
van verlies en, waar mogelijk, de
resultaatbestemming zelf
17. NIEUW: Aard en doel van niet in de balans
opgenomen regelingen en hun financieel impact
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
33
Bijkomende vermeldingen in de toelichting
voor middelgrote en grote ondernemingen en
organisaties van openbaar belang (vervolg)
18. NIEUW: Niet in de balans en winst- en
verliesrekening opgenomen gebeurtenissen na
balansdatum, met hun financieel impact
19. NIEUW: Transacties met verbonden partijen die niet
onder normale marktvoorwaarden plaatsvonden
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
34
Bijkomende vermeldingen voor grote
ondernemingen en organisaties van
openbaar belang
1.
2.
CBN
CNC
De netto-omzet, gesplitst naar categorieën
bedrijfsactiviteiten en naar geografische markten voor
zover deze onderling aanzienlijk verschillen
De door de wettelijke auditor aangerekende honoraria
voor de wettelijke controle van de jaarrekening, de
honoraria door de wettelijke auditor aangerekend voor
andere assurance-opdrachten,
belastingadviesdiensten en andere nietcontrolediensten
Algemene vergadering IAB - IBR
35
Bestuursverslag
• Lidstaten kunnen kleine en middelgrote ondernemingen
vrijstellen van de opgave van informatie van nietfinanciële aard in het bestuursverslag
• Enkel belangrijke gebeurtenissen na balansdatum
vermelden in het bestuursverslag indien niet reeds
vermeld in toelichting
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
36
Publicatie
• Micro-ondernemingen
– Vrijstelling tot publicatie van de jaarlijkse financiële overzichten
• Op voorwaarde dat de erin vervatte balansinformatie
overeenkomstig de nationale wetgeving wordt neergelegd bij
minstens één daartoe aangewezen bevoegde autoriteit
• Lidstaten kunnen kleine ondernemingen vrijstellen van
de verplichting om hun winst-en-verliesrekening en
bestuursverslag openbaar te maken
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
37
Country by country reporting
• Verplichting voor grote ondernemingen en organisaties van
openbaar belang die actief zijn in de winningsindustrie (olie, gas
en mijnbouw) of de houtkap van oerbossen
• Openbaar maken van betalingen aan overheden op individueel of
geconsolideerd niveau omdat deze een aanzienlijk deel van de
inkomsten van een land kunnen betekenen
– Vb. Grondstofrijke derdewereldlanden
• Betreft betalingen inclusief betalingen in natura
–
–
–
–
–
–
CBN
CNC
Productierechten
Belastingen over de winst
Royalties
Dividenden
Ondertekenings-, opsporings- en productiebonussen
Licentierechten, huurprijzen, toetredingsrechten
– Andere belastingen of voordelen voor de betrokken overheid
Algemene vergadering IAB - IBR
38
Drempels
• Indien de som van de betalingen aan een overheid
tijdens een boekjaar 500.000 EUR niet overschrijdt moet
dit niet worden gerapporteerd
• Waar de betalingen kunnen worden toegerekend aan
een bepaald project moet het bedrag per type van
betaling ook per project worden gerapporteerd
– Indien de som van de betalingen gedaan in het kader
van een bepaald project 10 % van het totale bedrag
van betalingen aan elke overheid van een bepaald
land overschrijdt, is rapportering op projectbasis
verplicht
• Ook voor betalingen in natura
CBN
CNC
Algemene vergadering IAB - IBR
39
CBN
CNC
COMMISSIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN
COMMISSION DES NORMES COMPTABLES
Dank voor uw aandacht
Commissie voor Boekhoudkundige Normen
North gate III
Koning Albert II-laan 16
1000 BRUSSEL
www.cnc-cbn.be
Algemene vergadering IAB - IBR
40